Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam. [Linksboven stempel/kenmerk:]
No 46 a/321/15 M. 1942 12/10

[Rechtsboven handgeschreven:]
Marktw. 158
[Onleesbare parafen/notities in rood en blauw potlood]

No.259 L.M.1942. Straf marktkoopman.

E x t r a c t
uit het Boek der Besluiten
van den Burgemeester van Amsterdam,
Vrijdag, 2 October 1942.

Op voorstel van den Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen wordt het volgende besluit genomen:
De Burgemeester van Amsterdam,
Gezien het rapport van den Directeur van het Marktwezen d.d. 25 September 1942 No.46 a/321/96 M 1942;
Gelet op art.11 van het 2e Uitvoeringsbesluit van het Visscherijbesluit 1941;
B e s l u i t :
den vasten plaatshouder op de markt Dapperplein, W.Zalmstra, Pieter Nieuwlandstraat 3-II, wegens het zich schuldig maken aan ernstige prijsopdrijving van visch, voor onbepaalden tijd van de verdeeling van visch uit te sluiten.
Afschrift van dit besluit zal worden gegeven aan de afdeelingen Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen (3 stuks) en Sociale Zaken (2 stuks).
Sh.
[vinkje]
Voor eensluidend extract,
de Gemeentesecretaris,
(get.) J. F. FRANKEN

[Linksonder handgeschreven getallen:]
94
95
96
100
114 Dit document is een officieel administratief besluit van het Amsterdamse gemeentebestuur tijdens de Duitse bezetting. Het illustreert de strenge handhaving van de distributiewetten en prijsbeheersing in oorlogstijd.

De kern van het besluit is de bestraffing van W. Zalmstra, een koopman op de Dappermarkt. Hij wordt schuldig bevonden aan "ernstige prijsopdrijving van visch". In een tijd van schaarste en rantsoenering werd prijsopdrijving gezien als een economisch delict dat de voedselvoorziening in gevaar bracht. De straf is ingrijpend: hij wordt voor onbepaalde tijd uitgesloten van de verdeling van vis, wat in de praktijk neerkomt op een beroepsverbod voor die specifieke handel.

Opvallend is de gedetailleerde bureaucratische afhandeling, waarbij kopieën van het besluit naar verschillende gemeentelijke afdelingen worden gestuurd, waaronder "Sociale Zaken", wat suggereert dat een dergelijke straf direct invloed had op de bestaanszekerheid van de betrokkene. In oktober 1942 was de schaarste aan levensmiddelen in Nederland groot. De bezetter had een strikt systeem van distributie en prijscontroles ingevoerd om de zwarte handel te beperken en de eigen voedselvoorziening (ook die naar Duitsland) te waarborgen.

De burgemeester van Amsterdam was in deze periode Edward Voûte, die door de Duitsers was aangesteld. Het apparaat van de gemeente Amsterdam bleef onder zijn leiding grotendeels functioneren en voerde de verordeningen uit, zoals blijkt uit de verwijzing naar het "Visscherijbesluit 1941". De Dapperbuurt, waar de genoemde markt ligt, was een wijk die op dat moment al zwaar getroffen was door de wegvoering van Joodse bewoners, wat de sociale dynamiek op de markt ongetwijfeld beïnvloedde. Administratieve documenten als deze tonen de "banaliteit" van het dagelijks bestuur onder bezetting, waarbij economische overtredingen met harde hand werden aangepakt. J.F. Franken W. Zalmstra Gemeente Amsterdam Marktwezen