Rapport betreffende de mosselhandel 1 juni 1942 Onleesbare handtekening (mogelijk Dijkstra of Dijkema) [Bovenaan links]
Nº 20/4/1 M. 1042 2/w

[Midden]
Rapport

[Hoofdtekst]
In „Noord“ loopen nog venters (met gevolg-
te vergunningen) mosselen te venten.
Dit is volgens de plaatshouders v/d vischmarkt
„Mosplein“ niet rechtvaardig en zeer onbillijk.
„Alle mosselen op het Mosplein, of wij onze vergun-
ning terug om onze mosselen uit te venten.“
Als de juffrouw geen mosselen aan de deur krijgt
komt zij noodgedwongen naar de markt, maar
nu zij nog mosselen in de straat kan koopen, komt zij
het laatst bij ons. (Zeker hier in „Noord“ waar de
afstanden groot zijn).
Inderdaad is het juist.
De bonafide markthoopman had 's middags
nog met open staande stinkende mosselen,
welke hij zeker voor 12 uur had verkocht, als hij had
mogen venten.
Daarbij komt nog, dat eenige plaatshouders van
het Mosplein gewoon niet naar de markt zijn
gekomen, maar eigenmachtig hun mosselen
hebben uitgevent zonder ventvergunning.

[Onderaan links]
Aan den Heer
Inspecteur
v/h Marktwezen.

[Onderaan rechts]
Amsterdam
1 Juni 1942.
[Handtekening]

[Toegevoegde notitie onderaan rechts]
Kan als afgedaan worden
beschouwd.
Handel in mosselen is thans
vrijwel afgelopen.
7-6-'42
[Handtekening, mogelijk de Wolf of de Valk] * Kern van de klacht: De gevestigde marktkooplieden (plaatshouders) van de vismarkt op het Mosplein klagen over oneerlijke concurrentie. Terwijl zij gebonden zijn aan hun standplaats op de markt, trekken andere verkopers (venters) door de straten van Amsterdam-Noord om mosselen aan de deur te verkopen.
* Argumentatie: Vanwege de grote afstanden in Amsterdam-Noord geven consumenten ("de juffrouw") de voorkeur aan huis-aan-huis verkoop. Hierdoor blijven de marktkooplieden zitten met onverkochte voorraad die snel bederft ("stinkende mosselen").
* Handhaving: Het rapport wijst op een gebrek aan handhaving: sommige officiële marktkramers verlaten zelfs hun post om illegaal (zonder vergunning) te gaan venten, omdat dit lucratiever is.
* Afhandeling: De inspectie lijkt niet van plan in te grijpen. De notitie van 7 juni 1942 stelt dat het probleem zichzelf oplost omdat het mosselseizoen bijna voorbij is. * Tijdsperiode: Dit document dateert uit juni 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de oorlog niet direct genoemd wordt, weerspiegelt de schaarste en de strikte regulering van de handel de economische druk van die tijd.
* Geografie: Het Mosplein in Amsterdam-Noord was (en is) een centraal punt. De opmerking over "grote afstanden" in Noord is historisch accuraat voor een stadsdeel dat destijds nog veel opener en minder bebouwd was dan de rest van de stad.
* Voedselvoorziening: Mosselen waren een belangrijke en relatief goedkope bron van eiwitten, zeker toen ander vlees en vis schaarser werden door de oorlogssituatie. De versheid (en het risico op bederf bij warm weer in juni) was een kritieke factor in de handel. Marktwezen