Informatieblad of officiële bekendmaking. RIJKSBUREAU VOOR OUDE MATERIALEN EN AFVALSTOFFEN

PALEISSTRAAT 7 — TELEFOON 18 38 10 — ’S-GRAVENHAGE

[Afbeelding van een ovaal schild met de tekst:]
OPHAALDIENST
RIJKSBUREAU
OUDE MATERIALEN
EN
AFVALSTOFFEN

Dit is het kenteeken dat de kleinhandelaren in oude materialen en afvalstoffen, die in den ophaaldienst als wijkvergunninghouders zijn ingeschakeld, na 15 September 1941, duidelijk zichtbaar moeten dragen.

Het kenteeken is van geel verkoperd metaal; de letters zijn in roode kleur er in gegraveerd

[Linksonder:]
(A) 34893 - ’41 - K 983 Dit document dient als instructie en identificatievoorschrift voor personen die werkzaam zijn in de recyclingsector tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het beschrijft een specifiek "kenteeken" (een metalen penning of plaatje) dat gedragen moet worden door geautoriseerde kleinhandelaren (zogenaamde "voddenmannen" of oud-ijzerhandelaren) die optraden als wijkvergunninghouders voor de officiële ophaaldienst.

Kernpunten:
* Verplichting: Het dragen van het kenteken is verplicht vanaf 15 september 1941.
* Uiterlijk: Het fysieke kenmerk wordt nauwkeurig beschreven (geel verkoperd metaal met rode ingegraveerde letters) om vervalsing tegen te gaan en herkenbaarheid te vergroten.
* Codering: Linksonder staat een drukcode waarin het jaartal ('41) zichtbaar is. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland ontstond er een groot gebrek aan grondstoffen. Metaal, textiel, papier en rubber waren essentieel voor de (oorlogs)economie. Om deze schaarste te beheersen, centraliseerde de overheid (onder toezicht van de bezetter) de inzameling van afvalstoffen.

Het Rijksbureau voor oude materialen en afvalstoffen werd ingesteld om deze stromen te reguleren. Door het invoeren van een officieel kenteken voor wijkvergunninghouders probeerde de overheid de informele handel ("zwarte handel") in schaarse materialen uit te bannen en te zorgen dat alle ingezamelde goederen bij de centrale rijksbureaus terechtkwamen. Het document illustreert de toenemende bureaucratisering en controle op het dagelijks economisch leven tijdens de oorlogsjaren. Rijksbureau