Archief 745
Inventaris 745-397
Pagina 314
Dossier 109
Jaar 1943
Stadsarchief

Getypte brief (doorslag of afschrift).

Onbekend (deze pagina bevat geen datum, maar de spelling en context duiden op de periode 1940-1945).

Origineel

Getypte brief (doorslag of afschrift). Onbekend (deze pagina bevat geen datum, maar de spelling en context duiden op de periode 1940-1945). (N.B. De oorspronkelijke spelling en interpunctie zijn nauwgezet gevolgd, inclusief eventuele typefouten zoals het ontbreken van spaties na komma's.)

wij al genoeg van in onzen kelder,want als "Mijnheer" eens iets anders
heeft moet zij er toch minstens één of twee savoyekolen bij nemen. Onderweg
komt zij haar buurvrouw tegen en deze vraagt haar,heeft hij vandaag wat ?
Neen,zegt mijn vrouw alweer niets. Onze buurvrouw gaat diverse boodschap-
pen doen en loopt op den terugweg toch even bij van Golstein aan en tot
haar verbazing krijgt zij lof van hem. Direct waarschuwt zij mijn vrouw
en zij gaat onmiddelijk naar z'n winkel en vraagt waarom zij geen lof
krijgt en haar buurvrouw wel. Hij antwoord, U hebt niet naar lof gevraagd,
komt U straks nog maar eens terug.Op dat moment stonden echter nog eenige
menschen in den winkel en mijn vrouw zegt,waarom moet ik voor de derde
maal vandaag terug komen als U het heeft geef het me dan nu, ik behoef
niet straks tekomen om iets stiekum te krijgen ik verlang geen gunst .
Ze zegt verder, wilt U soms dat als ik in den winkel kom,dat ik alle
soorten groente opnoem,is het niet eenvoudiger dat U zegt wat U wel hebt ?"
Dit is mijnsinziens toch geen eerlijke manier van zaken doen. Er gaat in
den winkel van van Golstein geen dag voorbij of de een of andere client
heeft ruzie met hem,hij staat in de buurt bekend om zijn schofte-rig optreden
Elke client is echter genoodzaakt bij hem te blijven omdat andere zaken
de "niet clienten" niet kunnen bedienen.

Gaarne zou ik willen, dat U een en ander eens nader onder
zocht en ik wilde dan graag weten of de Heer van Golstein dan inderdaad
zoo'n benadeeld handelaar is als waarvoor hij zich uitgeeft.
Inmiddels verblijf ik,
Hoogachtend,
[Handtekening] * Kern van het document: Een formele klacht over de handelwijze en het gedrag van een groenteman genaamd Van Golstein. De schrijver beschrijft een incident waarbij zijn vrouw werd geweigerd witlof ("lof") te kopen, terwijl een buurvrouw dit kort daarna wel kreeg.
* Gedrag van de winkelier: De winkelier wordt beschuldigd van willekeur, een onbeschofte houding en het dwingen van klanten tot ongewenste aankopen (gekoppelde verkoop van savoyekolen). De tekst suggereert dat de winkelier producten "onder de toonbank" bewaart of alleen aan bepaalde mensen gunt.
* Handtekening: De brief is ondertekend met een krachtige, enigszins onleesbare handtekening. * Historische periode: De brief is met grote zekerheid geschreven tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Meerdere aanwijzingen duiden hierop:
1. Schaarste en distributie: De opmerking dat mensen "genoodzaakt zijn bij hem te blijven" omdat andere winkels geen "niet-cliënten" bedienen, verwijst naar het systeem waarbij burgers vastzaten aan de winkelier waarbij zij hun distributiestamkaart hadden geregistreerd.
2. Gekoppelde verkoop: Het gedwongen afnemen van minder populaire producten (zoals savoyekool) om gewilde producten te mogen kopen, was een veelvoorkomend fenomeen tijdens de oorlogsjaren.
3. Toezicht: De brief lijkt gericht aan een controlerende instantie, zoals de Prijsbeheersing of de Centrale Controledienst (CCD), die toezag op eerlijke handel en de naleving van distributievoorschriften.
* Maatschappelijke betekenis: Dit document biedt een inkijkje in de dagelijkse spanningen en de machtsverhoudingen tussen winkelier en klant in een tijd van grote schaarste en sociale controle. N.B. De

Samenvatting

  • Kern van het document: Een formele klacht over de handelwijze en het gedrag van een groenteman genaamd Van Golstein. De schrijver beschrijft een incident waarbij zijn vrouw werd geweigerd witlof ("lof") te kopen, terwijl een buurvrouw dit kort daarna wel kreeg.
  • Gedrag van de winkelier: De winkelier wordt beschuldigd van willekeur, een onbeschofte houding en het dwingen van klanten tot ongewenste aankopen (gekoppelde verkoop van savoyekolen). De tekst suggereert dat de winkelier producten "onder de toonbank" bewaart of alleen aan bepaalde mensen gunt.
  • Handtekening: De brief is ondertekend met een krachtige, enigszins onleesbare handtekening.

Historische Context

  • Historische periode: De brief is met grote zekerheid geschreven tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Meerdere aanwijzingen duiden hierop:
    1. Schaarste en distributie: De opmerking dat mensen "genoodzaakt zijn bij hem te blijven" omdat andere winkels geen "niet-cliënten" bedienen, verwijst naar het systeem waarbij burgers vastzaten aan de winkelier waarbij zij hun distributiestamkaart hadden geregistreerd.
    2. Gekoppelde verkoop: Het gedwongen afnemen van minder populaire producten (zoals savoyekool) om gewilde producten te mogen kopen, was een veelvoorkomend fenomeen tijdens de oorlogsjaren.
    3. Toezicht: De brief lijkt gericht aan een controlerende instantie, zoals de Prijsbeheersing of de Centrale Controledienst (CCD), die toezag op eerlijke handel en de naleving van distributievoorschriften.
  • Maatschappelijke betekenis: Dit document biedt een inkijkje in de dagelijkse spanningen en de machtsverhoudingen tussen winkelier en klant in een tijd van grote schaarste en sociale controle.

Genoemde Personen 1

N.B. De

Producten

A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Kool A.G.F. (Groenten): Sla Huishoudelijk: Brandstof Huishoudelijk: Kolen Huishoudelijk: Pan Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Vlees Vleeswaren: Wild

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Kooplieden in dit dossier 53

A. Hoogland Waterlooplein [rood:] mk was weer verzocht. Geen restitutie
Jan Huygen Waterlooplein mk
J.B. Middelburg Waterlooplein m.k.
A Ridderkhof Waterlooplein m.k.
A. Boogaard Waterlooplein
C. Slot Waterlooplein m.k.
C. Dorenbos Waterlooplein 28.04
C. Faasse Waterlooplein mk
J. Haastrecht Waterlooplein 160.12
C. Kooij Waterlooplein 140
C. Timmerman Waterlooplein mk
C. Timmerman Waterlooplein mk
C. Timmerman Waterlooplein mk
C. Timmerman Waterlooplein mk
D. Bakker Waterlooplein 2797
H.A.J. Heleuklake Waterlooplein
Jacob Pots Waterlooplein
F.J. Koningsbrugge Waterlooplein mk
Gebr Lanooy Waterlooplein mk
Gorel en Kuilenburg Waterlooplein 7648.
G Sold Waterlooplein Idem. mk
G.J. v.d. Hoed Waterlooplein 71.19
G. der Voort Waterlooplein mk
G. v.d. Zee Waterlooplein m.k.
J. Kamman Waterlooplein in lading [rood: vertrokken]
H. v. d. Horst Waterlooplein [Aantekening in cirkel:] ligt volgens schipperlaat 215 / a/d motor kade authalve geen / remunerie
J.A. Arends Waterlooplein mk
J.A. Arends Waterlooplein mk [rood:] Staat niet in schippersboek vermeld. [groen:] op de dag over.
J. Bake Waterlooplein mk
J. Blom Waterlooplein van C & B m.k. [rood: gekomen]
Alle 53 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6