Handgeschreven brief (verzoekschrift/klacht).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift/klacht). Juni 1943 (met archiefstempel 15 juli 1943). Onbekend (geen handtekening op deze zijde). Burgemeester Edward Voûte van Amsterdam. No. 20/38/I M. 1943 15/7
Amsterdam Juni
Aan den Edelachtbare Heer
Burgemeester Voute
Nb. daar ik een bizonder geval heb zou
ik gaarne een beroep op u edele willen
doen Ik ben o.a een half jaar ongeveer
klant bij den groentehandelaar A L Hamms
Zeedijk 76 Toen ik daar aardappelen
zuurkool of koolrapen haalde was ik
klant klaar nu de frissche groente komt
en de menschen weer in de rijen moe-
ten staan, word ik niet onder de vaste
klanten gerekend, nu word mij toe
geroepen alleen voor vaste klanten
Ik heb naar 't bureau warmoesstraat
geweest pinkstermaandag Een recheseur
ging mee en zoodoende heb ik pinkster
maandag bloemkool gehad maar er
werd bij gezegd voor de laatste keer
De recheseur zegt ik ken die groente
handelaar al zoo lang hij precies de In deze brief beklaagt een inwoner van Amsterdam zich rechtstreeks bij de pro-Duitse burgemeester Edward Voûte over onrechtvaardige behandeling door een groenteboer op de Zeedijk. De kern van het conflict draait om de definitie van een 'vaste klant' in tijden van schaarste.
De schrijver voert aan dat hij/zij gedurende de wintermaanden (toen er alleen houdbare producten zoals aardappelen en koolrapen waren) wel als klant werd geaccepteerd. Echter, nu er "frissche groente" (zoals bloemkool) beschikbaar is en er rijen ontstaan, weigert de winkelier de schrijver te bedienen onder het voorwendsel dat deze geen vaste klant zou zijn.
Opvallend is dat de schrijver al de hulp heeft ingeroepen van de politie aan de Warmoesstraat. Een rechercheur is zelfs meegegaan naar de winkel, wat op Tweede Pinksterdag eenmalig resulteerde in de aankoop van een bloemkool. De winkelier heeft echter gedreigd dat dit de laatste keer was. De brief breekt af midden in een zin waarin de rechercheur blijkbaar getuigt van de werkwijze van de handelaar. Dit document biedt een inkijkje in het dagelijks leven in bezet Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog (juni 1943).
- Voedselschaarste en distributie: Hoewel er een officieel distributiesysteem was met bonnen, hadden winkeliers in de praktijk veel macht over wie zij bedienden, zeker bij ongerantsoeneerde of schaarse verse producten. De "rijen" waar de schrijver over spreekt, waren een dagelijks terugkerend fenomeen.
- Rol van de Burgemeester: Edward Voûte werd door de bezetter aangesteld. Desondanks bleven burgers hem schrijven met persoonlijke noodkreten, vaak in de hoop dat een autoriteitsfiguur de lokale 'kleine corruptie' of onrechtvaardigheid van winkeliers kon doorbreken.
- Politie-inzet: Dat een rechercheur van bureau Warmoesstraat meegaat om de verkoop van een bloemkool af te dwingen, illustreert hoe hoog de spanningen rondom de voedselvoorziening waren opgelopen. De Zeedijk en de Warmoesstraat bevinden zich in de directe nabijheid van elkaar in het Amsterdamse stadscentrum.