Getypte ambtelijke brief/rapportage. 4 december 1943. De Gemeentelijke Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden & De Directeur. 2c/78/3 M. 1 [handgeschreven: extra] 4 December 1943. vD/SV.

   Klachten

groenten-winkelier
Brockhoff. Den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen

                                          A l h i e r.
                                          ==============

           Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d. 26 October jl. om advies ontvangen stuk No.855 L.M.1943 hebben de ondergeteekenden de eer U te berichten, dat zij naar de onderhavige klacht een uitgebreid onderzoek hebben doen instellen. Het resultaat daarvan doen wij U in bijlage dezes, als afschrift van een rapport van den controleur De Grebber d.d. 19 November jl. toekomen.
           Wij hebben het rapport van den controleur ter verdere behandeling doorgestuurd naar den Bedrijfsschap voor Groenten en Fruit te Den Haag. Bovendien is Brockhoff dezerzijds opgeroepen, waarbij hij ernstig onderhanden is genomen. Hem is medegedeeld, dat wanneer opnieuw overtredingen bij hem worden geconstateerd, strenge maatregelen tegen hem zullen worden genomen.
           Aangezien adressante geen verder gevolg aan haar klacht wenscht te geven, geven wij U in overweging deze zaak verder als afgedaan te beschouwen, aangezien van eenige belangrijke overtreding niets is gebleken.

De Gemeentelijke Adviseur De Directeur,
voor Voedings- en Distribu-
tieaangelegenheden,

--- * Inhoud: De brief is een rapportage aan de wethouder over een onderzoek naar een klacht tegen een groenteboer genaamd Brockhoff. Een controleur genaamd De Grebber heeft de zaak onderzocht. Hoewel er geen bewijs is gevonden voor "belangrijke overtredingen", is de winkelier wel ontboden en streng berispt ("ernstig onderhanden genomen"). Omdat de klaagster (de "adressante") de zaak niet verder wil vervolgen, adviseren de ambtenaren de zaak te sluiten.
* Taalgebruik: Het document hanteert een formele, ambtelijke stijl die typerend is voor de vroege 20e eeuw (bijv. "jl." voor jongstleden, "dezerzijds", "adressante").
* Organisatie: Er is sprake van een gelaagde bureaucratie: de lokale gemeente adviseert de wethouder, maar stuurt rapporten ook door naar het landelijke "Bedrijfsschap voor Groenten en Fruit" in Den Haag.

--- * Historische periode: Geschreven in december 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er in Nederland sprake van extreme schaarste en een streng distributiesysteem voor voedsel.
* Handhaving: Winkeliers stonden onder streng toezicht van zowel de Nederlandse autoriteiten als de bezetter. Overtredingen zoals zwarte handel, prijsopdrijving of het niet correct innemen van distributiebonnen werden zwaar bestraft.
* Bedrijfsschap voor Groenten en Fruit: Dit was een zogenaamd 'ordening-orgaan' dat door de bezetter was ingesteld (of omgevormd) om de productie en distributie van levensmiddelen centraal te controleren.
* Maatschappelijke spanning: Klachten van burgers over winkeliers waren in deze tijd veelvoorkomend, vaak voortvloeiend uit de frustratie over tekorten of het vermoeden van achterhouden van voorraden door handelaren.