Officieel rapport van de Dienst van het Marktwezen te Amsterdam. 26 januari 1944. DIENST VAN HET MARKTWEZEN
te
A M S T E R D A M

No. 20/34/2 M. 1943 [stempel/typschrift met paraaf]

R A P P O R T

Naar aanleiding van bijgaand schrijven No. 1049 L.M. 1943 d.d. 17/12, onderteekend met J. M. van der Hilst en gericht aan den Heer ^W^ethouder van Levensmiddelen, in welk schrijven sprake is als zou door een zekeren J. Karseboom, wonende de Clercqstraat alhier, clandestiene handel worden gedreven in appelen, hebben wij, J. H. de Grebber en B. Felthuis, beiden controleur bij het Marktwezen, na daartoe bekomen opdracht, een onderzoek ingesteld. Gezien der geringe aanwijzingen heeft dit onderzoek geen resultaat opgeleverd.

Blijkens de administratie van het Kaartenkantoor der Centrale Markt is inderdaad bij het Marktwezen een Jan Karseboom bekend als expediteur in aardappelen. Als zoodanig is ook bekend zijn broer P. J. Karseboom. Zij zijn de zoons van den aardappelen grossier P. J. Karseboom, die lid is van de ^A^msterdamsche Combinatie van Grossiers in ^A^ardappelen.

Het is ons bekend, dat de gebroeders Karseboom hun stallen voor de paarden hebben in de ^W^enslauerstraat alhier. Wij hebben ons daar eenige malen in de omgeving opgehouden, doch niets ter zake dienende kunnen ontdekken. Jan Karseboom hebben wij nimmer in de omgeving van de ^W^enslauerstraat aangetroffen.

Voorts merken wij nog op, dat P. J. Karseboom vrij geregeld de Centrale Markt bezoekt en aardappelen vervoerd voor de Amsterdamsche Combinatie van Grossiers in Aardappelen.

Jan Karseboom is niet in het bezit van een geldige toegangskaart van de Centrale Markt sinds De^d^ember 1942. Wij hebben hem derhalve op de Centrale Markt ^niet^ aangetroffen.

Waarvan dit rapport te ^A^msterdam op 26 Januari 1944.

De Controleurs voornoemd,
[Handtekening J.H. de Grebber]
J. H. de Grebber

B. Felthuis
[Handtekening B. Felthuis]

Aan
Den Heer Directeur van het Marktwezen
A L H I E R

[Handgeschreven kanttekening links]: Friet. ggd [initialen] Dit document is een ambtelijk verslag van een opsporingsonderzoek tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De essentie van het rapport is de weerlegging van een beschuldiging van illegale handel. Hoewel er een tip was binnengekomen over de handel in appelen buiten het officiële distributiesysteem om ("clandestiene handel"), concluderen de controleurs De Grebber en Felthuis dat er geen bewijs is gevonden.

Opvallend is de administratieve nauwkeurigheid: de familieverhoudingen worden nagetrokken en er wordt geconstateerd dat Jan Karseboom al meer dan een jaar geen geldige toegangspas meer heeft voor de Centrale Markt, wat verklaart waarom hij daar niet gesignaleerd is. De tekst bevat diverse correcties (met een 'v' of caret-teken ingevoegde letters/woorden), wat duidt op een zorgvuldige nalezing van het getypte rapport voordat het werd ondertekend. Het rapport dateert van januari 1944, een periode waarin de voedselschaarste in bezet Nederland steeds nijpender werd. De "Dienst van het Marktwezen" en de "Wethouder van Levensmiddelen" speelden een cruciale rol in de gecontroleerde distributie van voedsel. Omdat bijna alle levensmiddelen op de bon waren, was de verleiding groot om via de zwarte markt (clandestien) bij te verdienen of aan extra voorraden te komen.

De controleurs fungeerden in dit systeem als handhavers. De Centrale Markt in Amsterdam (de huidige Food Center lokatie bij de Jan van Galenstraat) was het logistieke hart van de voedselvoorziening in de stad. Het feit dat de familie Karseboom paardenstallen had in de Wenslauerstraat (Amsterdam-West) past in het tijdsbeeld waarbij transport nog grotendeels met paard en wagen plaatsvond vanwege het gebrek aan brandstof voor vrachtwagens. J.H. de Grebber (Controleur) B. Felthuis (Controleur) J. Karseboom (verdachte) P.J. Karseboom (broer en vader) J.M. van der Hilst (indiener klacht).