2 september 1943 De Directeur (vermoedelijk van de Afdeeling Marktwezen of een overkoepelende gemeentelijke dienst) Het Hoofd van de Afdeeling Assurantiezaken, Raadhuis, Alhier (Amsterdam) [Handgeschreven rechtsboven, onduidelijk: Amst...]

[Getypt rechtsboven:] M/SV

3/15/1 M.
2 September 1943.

het Hoofd van de Afdeeling
Assurantiezaken,

Raadhuis,

A l h i e r.
===========

Hiermede bericht ik U, dat in verband met de op-
heffing per 9 Augustus 1943 van de markten welke werden ge-
houden op de voormalige speelplaatsen Waterlooplein en
Gaaspstraat, deze terreinen weder ter beschikking van de
afdeeling Onderwijs zijn gekomen.

De voor rekening van Marktwezen verzekerde posten
te weten:

Waterlooplein:
--------------
opstal van hout
opgetrokken met harde dekking f. 3000.-
hek f. 4300.-

Gaaspstraat:
------------
opstal portiershuisje f. 2250.-
afscheidingen ½ gedeelte f. 3375.-

moeten dientengevolge op de afdeeling Onderwijs worden over-
geschreven.

De Directeur, Dit document is een zakelijke, ambtelijke correspondentie binnen het bestuur van de gemeente Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De brief informeert de afdeling Assurantiezaken dat twee locaties die als marktplaats werden gebruikt — de schoolpleinen aan het Waterlooplein en de Gaaspstraat — per 9 augustus 1943 zijn teruggegeven aan de Afdeeling Onderwijs.

De brief verzoekt om de bijbehorende verzekeringsposten (de financiële verantwoording voor de opstal zoals houten gebouwtjes, hekken en een portiershuisje) administratief over te hevelen van de begroting van de afdeling Marktwezen naar de afdeling Onderwijs. De totale waarde van de genoemde posten bedraagt f 12.925,-. De historische context achter dit schijnbaar droge administratieve document is wrang. De markten op het Waterlooplein en in de Gaaspstraat waren in 1941 door de nazi-bezetter aangewezen als 'Joodse markten'. Joden mochten uitsluitend op deze streng gesegregeerde plekken hun handel drijven en hun inkopen doen.

De datum van opheffing, 9 augustus 1943, is cruciaal. Tegen die tijd was het overgrote deel van de Joodse bevolking van Amsterdam al gedeporteerd naar concentratie- en vernietigingskampen. Er waren vrijwel geen Joden meer in de stad, waardoor de markten hun "functie" hadden verloren. Dit document illustreert hoe de gemeentelijke bureaucratie de fysieke sporen van de Holocaust in de stad koud en zakelijk afhandelde: de tijdelijke 'markten' op de schoolpleinen werden opgeheven en de verzekeringspolis werd eenvoudigweg weer op de post Onderwijs gezet.