Getypt verslag met handgeschreven kanttekeningen en correcties (waarschijnlijk een concept-jaarverslag of administratief rapport). [Bovenaan de pagina, gecentreerd:]
– 2 –

ambtenaar dienstdoende en 7 werklieden in vasten dienst.
Op 31 December waren in dienst 66 vaste ambtenaren (in den loop van het verslagjaar is 1 ambtenaar overleden en heeft 1 ambtenaar ontslaggenomen uit Gemeentedienst), 6 tijdelijke ambtenaren, 2 jeugdige ambtenaren, 1 ambtenaar op arbeidscontract, 2 reservisten als ambtenaar dienstdoende, 2 ambtenaren (gedetacheerd van Sociale Zaken), 7 vaste werklieden en 1 reservist als werkman dienstdoende.

[Horizontale lijn over de breedte]

III. DAGMARKTEN

Centrale Markt.

[In de linkermarge, handgeschreven:]
/ Rijksbureau Voedselvoorziening in Oorlogstijd

[In de tekst:]
De hevige vorstperiode welke van 10 Januari vrijwel onafgebroken tot midden Maart duurde, bracht voor de aardappelvoorziening der stad ernstige moeilijkheden mede doordat de door de V.B.N.A. hier ter stede opgeslagen voorraden op een dergelijke lange onderbreking van den aanvoer niet berekend waren. Dit had tengevolge, dat in opdracht van het R.V.O. tijdens vorst, zoowel in de omgeving van Amsterdam als elders (voornamelijk Drenthe) aardappelen uit hutten en kuilen moesten worden gehaald en getransporteerd. Zoowel bij het een als het ander is van Gemeentewege, [handgeschreven tussenvoeging:] voornamelijk voor wat betreft den aanvoer van aardappelen uit de omgeving van Amsterdam, in verschillende opzichten daadwerkelijk hulp verleend. Als gevolg van de getroffen maatregelen heeft de voorziening van de bevolking met aardappelen geen stagnatie ondervonden.

    Evenals voor het seizoen 1941/1942 werd voor het seizoen 1942/43 met de reeds bestaande grossiers-combinatie een overeenkomst afgesloten ter zake van het opleggen van een winter-voorraad stapelgroenten. Het werd daarbij wenschelijk geoordeeld om een voorraad aan te leggen, welke voor aanzienlijken tijd zou strekken en [doorgehaald: alleen] voor een eventueele [doorgehaald: winter-] periode [handgeschreven boven de regel:] *vorst*. Als gevolg daarvan werden uiteindelijk opgeslagen: rond 790.000 kg uien, 2.450.000 kg. koolrapen, 870.000 kg wortelen [handgeschreven tussenvoeging:] *tegen* rond 250.000 kg uien, 250.000 kg koolrapen en 250.000 kg. wortelen gedurende het vorig seizoen.

[In de linkermarge, handgeschreven:]
Tuinbouw Groenten
F Zooals in vorige jaren het geval was.
Tofte zamen rond 4.500.000 kg.
andere formulier

[In de tekst, vervolg:]
In tegenstelling met het vorig seizoen was de verhouding tusschen de Gemeente en de grossiers-combinatie [handgeschreven tussenvoeging:] aldus geregeld, dat de opslag geschiedde voor rekening en risico der Gemeente. Voor den opslag is gebruik gemaakt van het koelhuis op de Centrale Markt, dat dit seizoen geheel voor wintergroenten is gebruikt, zoowel voor die groenten, welke voor de algemeene voorziening der stad noodig waren als wel voor de groenten welke door de [handgeschreven tussenvoeging:] C.V.V. werden gereserveerd.
De opslag zelf leverde, mede door de zachte weersomstandigheden, geen moeilijkheden op.

[In de linkermarge, handgeschreven:]
/Centrale voedselvoorziening van de keukens

[In de tekst, vervolg:]
Het systeem van verdeeling van stapelproducten van den winteropslag en andere door de grossiers-combinatie aangevoerde producten, waarbij gebruikt wordt gemaakt van de diensten der eveneens op de markt gevestigde Nederlandsche Middenstandsbank, handhaafde zich en voldeed alleszins. [Handgeschreven toevoeging:] bij kantoor der

[In de linkermarge, handgeschreven:]
F : is afgehaald 500.000 af
onder den kleinhandel

[In de tekst, laatste alinea:]
Mede tengevolge van den grooteren winteropslag voor het seizoen 1942/1943, breidden zich de werkzaamheden der Middenstandsbank zoodanig uit, dat de provisorische ruimten, waarin de Bank haar administratie had ondergebracht, te klein bleken. In den loop van het verslagjaar werd de Bank [doorgehaald: met] de cantine-ruimte Zuid op de gaanderij der eerste verdieping van de hal op de Centrale Markt, welke tijdelijk niet als zoodanig in gebruik was, in huur afgestaan; deze ruimte werd door de Bank die daarin in eigen beheer een [doorgehaald: provisorische] verbouwing uitvoerde per 1 October 1942 als bankkantoor in gebruik genomen.

--- * Toestand van de bron: Het document is een werkverslag met veel redactionele wijzigingen. Er is een groot rood kruis over de middelste sectie geplaatst, wat kan duiden op een afkeuring van de tekst of een verplaatsing naar een ander hoofdstuk.
* Inhoudelijke kern:
* Personeel: Gedetailleerde opgave van ambtenaren en werklieden, inclusief mutaties (overlijden, ontslag).
* Voedselcrisis: De winter van 1942/1943 was streng. Men had moeite met de aardappelvoorziening omdat voorraden (V.B.N.A.) niet berekend waren op langdurige vorst. Er moest worden uitgeweken naar aardappelen uit "hutten en kuilen" in o.a. Drenthe.
* Voorraadvorming: Er is een enorme schaalvergroting te zien in het "opleggen" (opslaan) van wintergroenten (uien, koolrapen, wortelen) vergeleken met het jaar daarvoor (van 250.000 kg naar miljoenen kg's).
* Logistiek & Financiën: De rol van de Middenstandsbank als administratief tussenpersoon voor de grossiers wordt benadrukt. Door de toename van het werk kreeg de bank een grotere ruimte op de gaanderij van de Centrale Markthal.

--- Dit document biedt een unieke inkijk in de voedselvoorziening in oorlogstijd (Tweede Wereldoorlog) in Amsterdam.
1. De R.V.O. en V.B.N.A.: Het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (R.V.O.) en de Vereniging van Burgerlijke Noodadministratie (V.B.N.A.) waren instanties die door de bezetter en de Nederlandse overheid werden gebruikt om de distributie en productie van voedsel strikt te controleren.
2. Centrale Markt: De Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat was het logistieke hart van de voedselstroom naar de Amsterdamse bevolking. Dat de gemeente hier nu zelf risico liep voor de opslag ("voor rekening en risico der Gemeente"), duidt op de toenemende druk om de stad onder alle omstandigheden van eten te voorzien.
3. Schaarsheid: De handgeschreven opmerking over de "500.000 af" en "kleinhandel" wijst op de complexiteit van de distributieketen onder het bonnensysteem.
4. Middenstandsbank: Deze bank (tegenwoordig onderdeel van ING) speelde een cruciale rol in de financiële afwikkeling tussen handelaren op de markt. De fysieke uitbreiding van hun kantoor in de markthal getuigt van de bureaucratisering van de handel tijdens de bezettingsjaren.