Officiële circulaire/brief van de Gemeente Amsterdam. 28 januari 1943. De Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte) en de Gemeentesecretaris (J.F. Franken). De Hoofden van Diensten, Bedryven en Administratiën. L. No. 8ª/17/1 M. 1943 30/1
G E M E E N T E A M S T E R D A M

No 185 Arb.1943
Onderwerp:
Maatregelen by koude. AMSTERDAM, 28 Januari 1943.

In vorige jaren werd U, in verband met de heerschende koude, verzocht ten behoeve van de werklieden en eventueel ook de ambtenaren by Uw dienst, voor zoover dit zonder schade voor den geregelden gang van den dienst mogelyk was en het publiek hiervan geen last of schade zou hebben, maatregelen te nemen, waardoor de bezwaren van het werken by koude zooveel mogelyk zouden worden ondervangen, b.v. door het geven van meer doch kleinere schafttyden, verwarming der schaftlokalen of door het verstrekken van warme dranken.
Gaarne zou ik zien, dat - zoo noodig - ook dit jaar weder maatregelen worden genomen, waardoor de bezwaren, aan het werken in een koude omgeving verbonden, zooveel mogelyk worden weggenomen.

                                De Burgemeester van Amsterdam,
                                [Signatuur: Voûte]

                                de Gemeentesecretaris,
                                [Signatuur: J.F. Franken]

AAN de Hoofden van
Diensten, Bedryven
en Administratiën.

Arb.z.Stadhuis
A'dam, Jan.1943 * Taal en Spelling: Het document is opgesteld in het Nederlands met de toen gebruikelijke spelling (bijv. "heerschende", "zoover", "schafttyden"). Opvallend is het consequente gebruik van de 'y' in plaats van 'ij' in getypte woorden zoals "by", "mogelyk" en "bedryven", wat vaker voorkwam op oudere schrijfmachines of in specifieke administratieve stijlen.
* Inhoud: De burgemeester verzoekt de hoofden van gemeentelijke diensten om zorg te dragen voor het welzijn van het personeel tijdens de winterkou. Er worden concrete suggesties gedaan: vaker pauzeren, de schaftlokalen verwarmen en warme dranken verstrekken. De nadruk ligt echter ook op de continuïteit van de dienstverlening en het voorkomen van overlast voor het publiek.
* Bestuurlijke context: Het document toont de bureaucratische afhandeling van arbeidsomstandigheden binnen de gemeente. Het is ondertekend door zowel de burgemeester als de gemeentesecretaris, wat het gewicht van de instructie onderstreept. * Tweede Wereldoorlog: De datum, januari 1943, plaatst dit document midden in de Duitse bezetting van Nederland. De ondertekenaar, Edward Voûte, was de door de bezetter aangestelde regeringscommissaris/burgemeester van Amsterdam.
* Schaarste: Tijdens de oorlogsjaren was er een groot tekort aan brandstof (steenkool). De instructie om schaftlokalen te verwarmen was in die tijd niet vanzelfsprekend en getuigt van de noodzaak om ondanks de schaarste de productiviteit en moraal van de arbeiders en ambtenaren hoog te houden.
* Arbeidsomstandigheden: Het document geeft een inkijkje in de dagelijkse zorg voor gemeentepersoneel dat vaak in de buitenlucht of in slecht geïsoleerde gebouwen moest werken tijdens strenge oorlogs-winters.