Afschrift van een rapport (inspectieverslag). C. Blom (controleur/inspecteur). De Heer Steenbeek, Bedrijfschef der Centrale Markt (Amsterdam). behoort bij brief no.8a/70/1 a.d.d. 8 December 1942 aan den Heer Wethouder voor de levensmiddelen van den Directeur van het marktwezen en den Gemeentelijken Adviseur voor voedings- en distributie-aangelegenheden.

AFSCHRIFT.

R A P P O R T .

Aan den Heer Steenbeek
Bedrijfschef der Centrale Markt.

Ondergetekende, C. Blom, rapporteert U het volgende:
Hedennacht is door mij controle gehouden op de Centrale markt. Toen ik daar om 2.15 uur aankwam, waren de controleurs Smit, Pietersma en H. de Vries in de portiersloge. Ik heb toen bij de sigarenwinkel van Marcanti gewacht tot 3.20 uur. Daar er toen nog niemand buiten kwam, heb ik er een eind aan gemaakt. Ik ben toen de portiersloge binnengegaan en vond daar alle drie de controleurs in een rustige houding. Volgens de hun bekende dienst, had van 2.15 tot drie uur Smit en De Vries en van 3 uur tot 5.20 uur Pietersma en De Vries op het terrein moeten zijn.

Nadat ik de controleurs op hun plichtsverzaking had gewezen, zijn De Vries en Pietersma het terrein opgegaan. Ik heb daarna den hondenwacht gecontroleerd en was voor dat doel te 3.40 uur bij het wachthuisje.
Een van de wachts stond bij het huisje, terwijl de andere met den wacht van pier M. zich binnen bevond.
Het geheele terrein was dus op dat moment onbewaakt.

Centrale Markt, 2 December 1942.
C. Blom.

Dienst volgens rooster:
3 – 6 Pietersma terrein + hal.
1 – 3 Smit terrein + hal.
2 – 4 H. de Vries terrein + hal.

Voor eensluidend afschrift:
De Directeur van het Marktwezen,
wnd. Dit document is een zakelijk rapport over een controle op de nachtwacht van de Centrale Markt in Amsterdam. De kern van het rapport is de vaststelling van plichtsverzaking.

De hoofdpunten zijn:
1. Hete hangijzers: Drie controleurs (Smit, Pietersma en De Vries) die buiten op het terrein of in de hallen hadden moeten surveilleren, zaten gezamenlijk ruim een uur lang (van 2:15 tot 3:20 uur) in de warme portiersloge ("in een rustige houding").
2. Systematisch falen: Zelfs de 'hondenwacht' (de bewaking met honden) bleek niet naar behoren te functioneren; een van hen zat binnen bij een andere wachter, waardoor het terrein feitelijk onbeheerd was.
3. Bureaucracie: Het document is een 'afschrift' dat uiteindelijk bestemd was voor de Wethouder van Levensmiddelen, wat aangeeft dat dergelijke incidenten hoog werden opgenomen in de gemeentelijke hiërarchie. Het rapport dateert uit december 1942, midden in de Tweede Wereldoorlog. De Centrale Markt in Amsterdam was in deze periode van vitaal strategisch belang. Vanwege de schaarste en de strenge distributie (bonnenstelsel) was de markt een brandpunt voor:
* Zwarte handel: Diefstal van voedselvoorraden was een constant risico.
* Sabotage: De bezetter en de Nederlandse autoriteiten waren alert op verstoringen van de voedselvoorziening.
* Controle: De "Directeur van het Marktwezen" en de "Adviseur voor distributie-aangelegenheden" (genoemd in de kop) stonden onder grote druk om de voedselstroom strikt te beheersen.

Het feit dat de bewakers binnen zaten te rusten in plaats van te patrouilleren, werd in deze context niet slechts als luiheid gezien, maar als een ernstige bedreiging voor de openbare orde en de voedselzekerheid van de stad. De genoemde locatie Marcanti was destijds een bekend uitgaanscentrum/theater direct naast het marktterrein, wat de observatiepost van Blom verklaart. C. Blom H. de Vries Marktwezen