Getypte brief op officieel briefpapier met handgeschreven kanttekeningen.
Origineel
Getypte brief op officieel briefpapier met handgeschreven kanttekeningen. 3 november 1943. Restaurant Dikker & Thijs N.V. / Zeeuwsche Hoeck (Bar), Amsterdam. [Briefhoofd]
Restaurant
DIKKER & THIJS N.V.
[Logo met wapens van 'Dikker' en 'Thijs']
TELEFOON WINKEL 32910
RESTAURANT 34747
ZEEUWSCHE
HOEK (BAR) 36763
BANK: ROTTERD. BANK N.V.
POSTREKENING 12626
GEMEENTEGIRO D 793
Zeeuwsche Hoeck (Bar)
LEIDSCHESTRAAT 82-84
HOEK PRINSENGRACHT
AMSTERDAM-CENTRUM
No. 46/201/33 M. 1943 5/11 3 November 1943
Den Heer Directeur van het Marktwezen
Vischmarkt, De Ruyterkade
A m s t e r d a m . C
[Handgeschreven in potlood, schuin omhoog:] naar Directeur
[Handgeschreven in blauw/zwart, rechts:] m. Dir [?] den [?] [onleesbaar]
WelEd. Heer,
Verzoeke beleefd den Heer Marinus Slemmer,
bediende van de firma J. Rienstra, toestemming te
willen verleenen tot het afhalen van de voor ons
bestemde gerookte en versche visch, zulks wegens
gebrek aan personeel.
U bij voorbaat beleefd dankend verblijven wij
Hoogachtend,
DIKKER & THIJS N.V.
[Handgeschreven handtekening/paraaf in blauw]
[Handgeschreven aantekeningen onderaan in potlood:]
Zijn vaak niet
aanwezig, wanneer
naam wordt afgeroepen.
Moet m.i. echter zorgen, zelf visch
in ontvangst te nemen. Hebben echter
andere interessen. S
[Rechtsonder, schuin geschreven parafen en opmerking:]
Dir. accoord
[Paraaf]
S In deze brief van 3 november 1943 verzoekt de directie van het bekende Amsterdamse restaurant Dikker & Thijs aan de directeur van het Marktwezen om een specifieke persoon, Marinus Slemmer (werkzaam bij de firma J. Rienstra), te machtigen om vis voor het restaurant op te halen bij de vismarkt aan de De Ruyterkade. De reden die hiervoor wordt opgegeven is een tekort aan eigen personeel.
De handgeschreven kanttekeningen onderaan de brief werpen een ander licht op de zaak. Een ambtenaar (geparafeerd met 'S') merkt op dat de vertegenwoordigers van Dikker & Thijs vaak niet aanwezig zijn wanneer hun naam wordt omgeroepen op de vismarkt. De schrijver is van mening dat ze zelf hun vis in ontvangst moeten nemen, maar voegt er cynisch aan toe dat ze "echter andere interessen" hebben. Desondanks staat er rechtsonder een paraaf met de opmerking "Dir. accoord", wat suggereert dat de toestemming uiteindelijk toch verleend is. Het document dateert uit het najaar van 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van grote schaarste en was de distributie van voedsel, waaronder vis, streng gereguleerd via centrale instanties zoals het Marktwezen.
Dikker & Thijs was (en is) een prestigieus etablissement aan de Leidschestraat. Dat zij in 1943 kampten met "gebrek aan personeel" kan verschillende oorzaken hebben gehad, variërend van de Arbeitseinsatz (het gedwongen tewerkstellen van mannen in Duitsland) tot het onderduiken van personeelsleden.
De kritische noot van de ambtenaar over de "andere interessen" van de restauranthouders zou kunnen hinten naar activiteiten in het zwarte circuit, wat in die tijd niet ongebruikelijk was in de horeca om aan voldoende kwaliteitsproducten te komen. De vismarkt aan de De Ruyterkade (achter het Centraal Station) was het centrale punt voor de visaanvoer in de stad. J. Rienstra Marktwezen