Dienstverslag / Rapportage van de Marktdienst. 2 september 1943 (gebeurtenis) / 3 september 1943 (vastlegging). No. 46/54/1 M. 1943 6/9 [stempel/kenmerk]
99. [paginanummer]

Hr. Inspecteur.
Rapport.

Op 2 September des n.m. 15 uur: werd mij per telefoon medegedeeld dat J. v. Schaik spiering had ontvangen. (vanaf H. kantoor) Jac v. Lennepkade 214 II

Een aantal menschen die zich hadden opgesteld in een rij heb ik toen verwittigd dat er spiering zou komen. Nadat ik had gewacht tot circa 16 uur heb ik mij met de Vischmarkt in verbinding gesteld en vernam van daar dat bovengenoemd persoon spiering had ontvangen doch nog eenig geduld moest hebben aangezien de afstand nog al groot was om naar toe te komen.

Verder heb ik staan te wachten met natuurlijk een aantal personen tot 18 uur, maar spiering is bij mij niet aangekomen.

Nu moet ik U wel doen weten dat v. Schaik in het ziekenhuis vertoeft, doch dat hij een combinatie vormt met v. Marle en Tijssen.

Hopende dat U deze zaak zal onderzoeken aangezien dit voor mij tegenover het publiek niet aangenaam is teken ik met de meeste

Achting,
J.J.M. Bekkering
contr:
Stadionplein.

Telefonische informatie Vischmarkt en ontvangst genomen door W. Tijssen - marktleider Stadionplein.
3/9/43, ± 15 uur.

[Aantekeningen onderaan in potlood/kleur:]
Oproepen a.s. Vrijdag - p 10/9
707
Z.O.Z. Dit document is een formeel rapport van een controleur (Bekkering) werkzaam op de markt bij het Stadionplein in Amsterdam. De kern van het probleem is een logistieke en communicatieve fout: Bekkering kreeg officieel bericht dat er spiering (een gewilde vissoort) onderweg was. Op basis daarvan heeft hij de wachtende burgers geïnformeerd, die vervolgens urenlang tevergeefs in de rij hebben gestaan.

De frustratie van de rapporteur is duidelijk; hij voelt zich in verlegenheid gebracht tegenover "het publiek". De suggestie dat de betrokken handelaar (v. Schaik) in het ziekenhuis ligt maar een "combinatie" (zakelijk samenwerkingsverband) vormt met anderen, wijst op een vermoeden van onregelmatigheden of onwil bij de distributie. De ambtelijke toon en de precieze tijdsaanduidingen zijn typerend voor de marktinspectie in deze periode. Het rapport dateert uit september 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. Voedseldistributie was in deze fase van de oorlog een kritieke en explosieve zaak. Tekorten waren aan de orde van de dag en de overheid (het Marktwezen) probeerde de verdeling via strikte regels en controleurs in goede banen te leiden.

Spiering was een vis die destijds nog in grote hoeveelheden gevangen werd, maar door de schaarste aan ander voedsel liepen de gemoederen bij de verkooppunten snel op. Het "uiterst onaangename" karakter waar Bekkering over spreekt, verwijst naar de dreigende onrust of woede van burgers die urenlang in de rij stonden voor voedsel dat uiteindelijk niet op kwam dagen. De notitie "Oproepen a.s. Vrijdag" onderaan geeft aan dat er een tuchtrechtelijk of verhelderend gesprek volgde met de betrokkenen op 10 september 1943. J.J.M. Bekkering (rapporteur) J. v. Schaik v. Marle W. Tijssen (marktleider).