Zakelijke correspondentie / Brief 7 juni 1943. No. 55/4/4 M. 1943 [handgeschreven: 18/6]

BEDRIJFSGROEP
DERIVATEN VAN LANDBOUWPRODUCTENVERWERKENDE INDUSTRIE
Ondervakgroep Wafelfabrieken.

No.: 10604/C9 Sm/A.
Betreffende: Toewijzing bloem.

's-Gravenhage, 7 Juni 1943.
Prinsessegracht 31.
Telefoon No. 115860*. Giro No. 441390.

Gelieve in Uw antwoord bovenstaand nummer aan te halen.

Marktwezen Amsterdam,
Jan van Galenstraat 14,
AMSTERDAM W.

Mijne Heeren,

Uw brief van 4 Juni j.l. No. 55/4/3 M. kwam in mijn bezit.

Het Hoofdbedrijfschap voor Akkerbouwproducten heeft mij verzekerd, dat behalve de aan de wafelfabrikanten toegewezen hoeveelheid bloem, geen andere bloem meer beschikbaar kan worden gesteld ter vervaardiging van ijsartikelen. Het eerstbedoelde kwantum zal echter ternauwernood voldoende zijn voor de levering van 60% van hetgeen de verschillende afnemers in 1941 hebben betrokken, zoodat uit dien hoofde de levering aan nieuwe clienten niet mogelijk is.

Hoogachtend,

[Handtekening]

Secretaris.

[Linksonder:] K 1101
[Rechtsonder handgeschreven:] ST De kern van deze brief is de mededeling van de Secretaris van de Ondervakgroep Wafelfabrieken aan het Amsterdamse Marktwezen dat er een ernstig tekort is aan bloem. De beschikbare hoeveelheid bloem is door het Hoofdbedrijfschap voor Akkerbouwproducten strikt gelimiteerd.

De schrijver stelt dat de huidige toewijzing slechts 60% bedraagt van de consumptie in het referentiejaar 1941. Hierdoor is er geen ruimte om bloem beschikbaar te stellen voor extra "ijsartikelen" (zoals ijshoorntjes of wafels) en is het absoluut onmogelijk om nieuwe klanten te accepteren. De brief dient als een officiële afwijzing van een eerder verzoek om extra bloemtoewijzing. Dit document stamt uit juni 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was de economie volledig omgeschakeld naar een distributiestelsel (bonnensysteem) om schaarste te beheersen en de Duitse oorlogsmachine te bevoorraden.

De genoemde instanties zoals de "Bedrijfsgroepen" en het "Hoofdbedrijfschap voor Akkerbouwproducten" waren onderdeel van de nationaalsocialistische ordening van het bedrijfsleven (het Organisatiebesluit 1941). Deze organen controleerden de gehele keten van productie en distributie. Bloemschaarste was in 1943 aan de orde van de dag; luxeproducten zoals wafels en ijs stonden onder grote druk omdat de prioriteit lag bij de basisvoorziening van brood. Het jaar 1941 wordt hier gebruikt als ijkpunt, omdat dit het laatste jaar was voordat de tekorten door de oorlogsvoering en de export naar Duitsland werkelijk kritiek werden.