Officieel rapport/proces-verbaal. 18 november 1944. R A P P O R T.

OP 18 November 1944 ± 7.45 uur bevond ik mij op de Centrale Markt en controleerde aldaar loods A.
In deze loods trof ik aan Gerrit v. Klaveren, geboren 16 October 1927, Rijnsburg wonende Noordwijkerweg no. 11 van beroep groentenkoopman, Johannes van der Spijk, geboren 1 October 1907 Rijnsburg, wonende Oestgeesterweg no. 44 Rijnsburg van beroep landarbeider en Adrianus den Heyer, geboren 6 September 1928 te Leiden, wonende Valkenburgerweg no. 8 Rijnsburg, welke personen anders dan de groenten aldaar in de loods hadden opgeslagen.

G. van Klaveren 50 kisten andijvie 10 kg.
A. den Heyer A.z. 76 " " 10 "
44 " " 8 "
32 " waspeen 20 "
16 " prei 20 "
J.v.d. Spijk 24 " waspeen
15 " andijvie
5 " radijs
10 " selderie

terwijl er nog 200 bosjes selderie en 10 peterselie aanwezig waren van P. Nieuwboer, die spoorloos verdwenen was.
Allen verklaarden mij, dat zij deze groenten zelf teelden en op de markt ten verkoop hadden aangevoerd met de schuit Voorne & Putten schipper Van Noort.
De marktkaart van v.d. Spijk en v. Klaveren heb ik hierbij gevoegd van den Heyer heb ik niet hierbij daar deze de kaart niet bij zich had.
Ik heb bovenstaande personen proces-verbaal aangezegd.

Amsterdam, 18 November 1944
De Controleur,
w.g. N. Burg. * Inhoud: Het rapport beschrijft een vroege ochtendcontrole (07:45 uur) in Loods A van de Centrale Markt in Amsterdam. De controleur treft drie mannen uit Rijnsburg en Leiden aan met aanzienlijke hoeveelheden groenten (andijvie, waspeen, prei, radijs en selderie).
* Verweer: De mannen claimen dat zij de groenten zelf hebben geteeld en legaal hebben aangevoerd per schuit (de 'Voorne & Putten') om ze op de markt te verkopen.
* Handhaving: De controleur constateert dat de administratie (marktkaarten) niet volledig is en dat één betrokkene (Nieuwboer) is gevlucht of verdwenen. Hij maakt proces-verbaal op, wat duidt op een vermoeden van illegale handel of overtreding van de distributieregels.
* Opvallend: Het betreft hier jonge mannen (Gerrit v. Klaveren en Adrianus den Heyer zijn respectievelijk 17 en 16 jaar oud). Dit document dateert van november 1944, het begin van de Hongerwinter in het bezette West-Nederland. Voedsel was extreem schaars en de distributie stond onder streng toezicht van de Duitse bezetter en Nederlandse controle-instanties (zoals de Crisis Controle Dienst).

Rijnsburg was (en is) een belangrijk centrum voor de tuinbouw. Tuinders probeerden hun producten naar de hongerende steden zoals Amsterdam te krijgen. Hoewel de mannen beweren eigen teelt te verkopen, werd het opslaan van voorraden in loodsen buiten de directe markturen vaak gezien als een poging tot zwarte handel. De controleurs hielden scherp toezicht op de Centrale Markt om te voorkomen dat goederen buiten het officiële distributiesysteem om werden verkocht tegen woekerprijzen. De vermelding van de schuit 'Voorne & Putten' onderstreept het belang van de binnenvaart voor de voedselvoorziening van Amsterdam in die tijd. A.