Officiële brief op briefpapier van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten. 16 Maart 1944. Bedrijfschap voor Visscherijproducten, Afdeeling Verdeeling, 's-Gravenhage. Den Heer Directeur van den Gemeentelijken Vischafslag te Amsterdam. BEDRIJFSCHAP VOOR VISSCHERIJPRODUCTEN

Afdeeling: Verdeeling
Betreffende: zeevisch
's-Gravenhage, 16 Maart 1944

Bericht op schrijven: [leeg]

Bij antwoord vermelden: 6363/V/vz
Bijlagen: 2 Stuks, t.w.
1 brief
1 bestellijst

Den Heer Directeur van den Gemeentelijken Vischafslag te AMSTERDAM.-

[Stempel:] № 46/44/1
[Stempel:] M. 1944 20/3
[Handgeschreven paraaf in potlood over stempels: mw Sw (?)]

Hierbij gelieve U aan te treffen een schrijven van de Inspectrice van het Nijverheidsonderwijs. Daar het Bedrijfschap voor Visscherijproducten zijn goedkeuring aan dit verzoek heeft gehecht, zagen wij gaarne, dat U op de daarvoor in aanmerking komende data (vooropgesteld, dat de gevraagde soorten aanwezig zijn) de visch reserveerde en haar liet bezorgen via een door U aangewezen kleinhandelaar.

Het schrijven van Mej. Michels benevens de bestellijst gelieve U na gebruik terug te zenden aan den Heer J.G. Kolkman van het Voorlichtingsbureau van den Voedingsraad, Afd. Visch, gevestigd te IJmuiden, Trawlerkade 41.

Voor een stipte uitvoering verzoeken wij U wel zorg te dragen.

BEDRIJFSCHAP VOOR VISSCHERIJPRODUCTEN,

[Handgeschreven aantekeningen onderaan in bruine inkt:]
Tel. behandeld door Mr. de Haas met Directrice Industrieschool... Ruyterstraat? ... [onleesbaar] ... zullen zoo veel mogelijk helpen.

[Handgeschreven paraaf in zwarte inkt:] [onleesbaar]

[Handgeschreven in rode inkt:]
Gezien [paraaf]
Bericht & lijst retour
23-3-44

[Voetnoot:]
2e Adelheidstraat 300, 's-Gravenhage — Postgirorekening 351833 — Telegram-adres: BEVIPRO
Telefoon 720080 en 772162, Intercomm. XX. Voor afdeeling Distributie 722641
40305-10000-1-'44 V.V.O. 6698 K 2435 Deze brief illustreert de strikte bureaucratische controle op de voedselvoorziening in Nederland tijdens de Duitse bezetting.

1. Gereguleerde Distributie: Zelfs voor educatieve doeleinden (nijverheidsonderwijs, waarschijnlijk kooklessen aan een industrieschool) kon men niet rechtstreeks vis kopen. Er was goedkeuring nodig van het 'Bedrijfschap', een door de bezetter ingesteld orgaan dat de productie en distributie per sector controleerde.
2. Keten van Instanties: De brief toont een complexe keten: de Inspectrice van het onderwijs doet een verzoek, het Bedrijfschap keurt het goed, de Visafslag Amsterdam moet het uitvoeren via een kleinhandelaar, en de documentatie moet uiteindelijk terug naar het Voorlichtingsbureau van de Voedingsraad in IJmuiden.
3. Operationele Verwerking: De handgeschreven kanttekeningen laten zien hoe de brief werd verwerkt. Er is telefonisch contact geweest tussen een ambtenaar (Mr. de Haas) en de school om de details af te stemmen ("zullen zo veel mogelijk helpen"). De rode inkt geeft de archivering aan: op 23 maart 1944 is het verzoek afgehandeld en zijn de bijlagen geretourneerd. In maart 1944 bevond Nederland zich in het vierde jaar van de Tweede Wereldoorlog. Schaarste was aan de orde van de dag en bijna alle levensmiddelen waren op de bon. De 'Bedrijfschappen' maakten deel uit van de nieuwe economische orde die door de bezetter was opgelegd (de zogenaamde 'Organisatie-Woltersom'), bedoeld om de Nederlandse economie centraal aan te sturen en ten dienste te stellen van de Duitse oorlogsvoering, maar ook om de binnenlandse distributie onder controle te houden.

IJmuiden (genoemd in de brief) was als belangrijkste vissershaven van cruciaal belang. Het feit dat de Voedingsraad daar een afdeling vis had, benadrukt de focus op vis als een van de weinige nog beschikbare eiwitbronnen, hoewel de visserij zelf door de oorlogvoering op de Noordzee ernstig belemmerd werd. De "Mej. Michels" die genoemd wordt, was waarschijnlijk een rijksinspectrice voor het huishoudonderwijs, belast met het waarborgen van praktijkmateriaal voor leerlingen in een tijd van extreme tekorten.