I. Presser
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 33
I. Presser was een marktkoopman die in 1939 toegang tot de Centrale Markt ontzegd werd wegens het onrechtmatig betreden met een betalingsbewijs van zijn zwager S. Piller. Hij verkocht groente en fruit op de Uilenburg (stand 1 in 1943) en had ook verbindingen met de Vischmarkt en Joubertstraat. In 1942 werd hij opgenomen in een lijst van 84 personen, mogelijk gerelateerd aan arisering of registratie.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Officieel rapport van kaartcontrole (proces-verbaal formulier).
Het document betreft een controle-incident op de Amsterdamse Centrale Markt waarbij sprake is van onrechtmatig gebruik van marktbescheiden. * **Het incident:** Koopman I. Presser probeert de markt te betreden met zijn eigen koperskaart, maar gebruikt daarbij een betalingsbewijs (voor de marktgelden van week 13) dat op naam staat van zijn zwager, S. Piller. * **De toedracht:** Presser claimt eerst toestemming te hebben van zijn zieke zwager, maar Piller ontkent dit bij het toegangshek; hij stelt dat Presser de papieren zonder toestemming uit zijn huis heeft meegenomen. Presser geeft dit vervolgens toe. * **Sancties:** Beide koperskaarten worden geconfisqueerd. Presser wordt van het terrein verwijderd op basis van artikel 461 van het Wetboek van Strafrecht (onbevoegd verblijf op andermans grond). De handgeschreven beslissing luidt dat er tegen Presser proces-verbaal wordt opgemaakt en dat hij voor 7 dagen wordt uitgesloten van de markt (met ingang van 3 april 1939). Piller krijgt geen straf opgelegd.
Document
* **Inhoud:** De brief betreft een officiële kennisgeving van een toegangsontzegging. De heer I. Presser wordt voor een periode van zeven dagen de toegang tot de Centrale Markt ontzegd. * **Aanleiding:** De sanctie is opgelegd omdat de ontvanger op 31 maart 1939 heeft geprobeerd de markt te betreden met het betalingsbewijs van zijn zwager, S. Piller. Dit werd aangemerkt als een onrechtmatige poging tot toegang. * **Juridische basis:** De directeur beroept zich op artikel 35 lid 1 van het 'Reglement op de Centrale Markt'. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in de formele ambtelijke stijl van voor de Tweede Wereldoorlog, inclusief de toen gangbare spelling (bijv. "My", "Vrydag", "betalingsbewys", "den tyd").
Ambtelijke brief / Kennisgeving van sanctie.
* **Inhoud:** De brief is een officiële mededeling aan de heer I. Presser dat hem de toegang tot de Centrale Markt in Amsterdam wordt ontzegd voor een periode van een week. * **Aanleiding:** De sanctie is opgelegd omdat de heer Presser op 31 maart 1939 probeerde het terrein te betreden met het betalingsbewijs (toegangsbewijs) van zijn zwager, de heer S. Piller. Dit werd beschouwd als een overtreding van de marktregels. * **Juridische grondslag:** De directeur beroept zich op artikel 35, lid 1 van het 'Reglement op de Centrale Markt'. * **Toon:** De toon is formeel, afstandelijk en zakelijk, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die periode. De beslissing wordt medegedeeld zonder ruimte voor verweer in dit schrijven. * **Administratieve details:** De handgeschreven notitie "Extra" duidt waarschijnlijk op een specifieke administratieve categorie of een afwijkende behandeling van dit dossier binnen de marktadministratie. "Wyk 20" verwijst naar de administratieve wijkindeling van Amsterdam destijds.
Getypte namenlijst (mogelijk een doorslag).
* **Inhoud:** Het document bevat 84 namen van personen, telkens vergezeld van hun geboortedatum. De data zijn genoteerd in dag-maand-jaar formaat, waarbij het jaar is afgekort met een apostrof (bijv. '98 voor 1898). * **Ordening:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, maar niet strikt binnen de letters (bijv. 'Aardewerk' komt voor 'Aldewereld', maar 'Appelboom' volgt daarna). Dit duidt op een administratieve lijst die mogelijk handmatig of per sectie is samengesteld. * **Bijzonderheden:** Aan het einde van de tweede kolom staan bij enkele namen kleine 'v'-tekens (Vischjager v, Vischschoonmaker v). Dit kunnen administratieve vinkjes zijn of een aanduiding voor een specifieke status (zoals 'vertrokken' of 'vrijgesteld').
Getypte namenlijst met handgeschreven annotaties en tekens.
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam, maar verdeeld over twee kolommen die parallel lopen. * **Codering:** De prefixen zoals 'E2/' en breukgetallen (bijv. 26/129) verwijzen naar administratieve dossiers of kaartnummers in een kaartsysteem. * **Symboliek:** * De **'x'** achter de data lijkt een standaard afvinkteken voor aanwezigheid of verwerking. * Het **omcirkelde kruis** (bijv. bij L. v.d. Berg) duidt vaak op een mutatie: afvoer, overlijden of transport. * De toevoeging **'(m) L'** (bijv. Aardewerk en Querido) duidt waarschijnlijk op een specifieke status of bestemming (mogelijk 'L' voor Lager/Kamp). * **Handgeschreven notities:** De aantekening "Ingel. 28/2-42" bij E. Rootveldt suggereert een specifieke gebeurtenis op die datum (bijv. 'ingeleverd' of 'ingelicht'). De naam "Zomper" bij H. Swart is een persoonsnaam of verwijzing die later is toegevoegd.
Archieflijst-vermeldingen
Getypte lijst met namen, geboortedata, adressen en verhandelde artikelen.
| I.Presser + | 23-9-97 | Dan. Theronstraat 28 hs | groente en fruit |
Getypte lijst van personen (pagina 4 van een groter document).
| I.Presser | 23-9-97 | Danie Theronstr.28 hs | | 1 | | |
Getypte administratieve lijst.
| I. Presser | 23-9-97 | Danie Theronstraat 28 hs |
Koopliedenlijsten
Waterlooplein
Waterlooplein
Uilenburg — standplaats groente en fruit
Uilenburg — standplaats 1
Relevante Archieffragmenten
Grb.1015. H/e. 28 April 1942. den Heer Wethouder P.W.
# TRANSCRIPTIE Den heer Inspecteur v/h Marktwezen. Alhier. Pr: 31/41 / M 40.
## Rechterpagina
Werkman bij de Commissie
# TRANSCRIPTIE w.g.J.Vermeulen Voorzitter, w.g. P.C.Besanger Secretaris.