G.G. Diensten
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Getypte zakelijke brief op briefpapier van de firma "Van Emden's Patenten".
* **Inhoud:** De brief dient om een eerdere vergunningsaanvraag te corrigeren. Arnoldt van Emden wilde zijn uitvinding (een "spaarbrander" werkend op lichtgas) demonstreren op Amsterdamse markten. Oorspronkelijk was D. Schallies aangewezen als demonstrateur/verkoper, maar Van Emden meldt dat de arbeidsrelatie is beëindigd. * **Conflict:** Er is sprake van een zakelijk geschil. Van Emden dient expliciet een klacht in tegen Schallies, waarbij hij benadrukt dat hij de patenthouder is en dat Schallies de producten enkel onder zijn naam en met zijn reclame mocht verkopen. Dit suggereert dat Schallies mogelijk voor eigen rekening of onder eigen naam is gaan opereren. * **Terminologie:** "Lichtgas" verwijst naar het destijds gebruikelijke stadsgas. "Spaarbranders" waren apparaten bedoeld om het gasverbruik te verminderen, wat in oorlogstijd (september 1940) een relevant verkoopargument was vanwege naderende schaarste. * **Administratieve sporen:** Het stempel met de datum "11/9" geeft aan dat de brief vier dagen na verzending door het Marktwezen is verwerkt.
Zakelijke correspondentie (vervolgblad van een brief).
* **Inhoud:** De tekst is het derde blad van een brief waarin Arnoldt van Emden een juridisch beklag doet over patentinbreuk ("inbreuk op Nederlandsch Octrooi"). Hij beschuldigt een zeker persoon genaamd "Schallies" van misbruik van vertrouwen en vergelijkt hem met "minderwaardige marktkooplieden". Van Emden eist de toewijzing van een boete en de inbeslaggenomen goederen. * **Product:** Het bedrijf specialiseerde zich in "draadspalken", medische hulpmiddelen voor het fixeren van ledematen. De technische tekeningen in de marge tonen verschillende vormen en koppelingen van dit product. * **Status van de uitvinding:** De uitvinder benadrukt dat zijn werk is geclassificeerd als "oorlogsuitvinding", wat wijst op het strategische of medische belang ervan tijdens een gewapend conflict. * **Netwerk:** De lijst met aanbevelingen toont een breed netwerk, variërend van Nederlandse chirurgen en het Rode Kruis tot Duitse medische autoriteiten in Berlijn en Düsseldorf.
Document
Dit document is een getypt afschrift van een verklaring die is afgelegd door een zekere Mevrouw de Wit. De tekst is opgesteld op het rijkelijk geïllustreerde briefpapier van de firma "Van Emden's Patenten", gevestigd in de Govert Flinckstraat te Amsterdam. De kern van de verklaring is een klacht over een inferieure brander die Mevrouw de Wit op de markt (Albert Cuypstraat) had gekocht van een handelaar genaamd Dik Schallies. Hoewel het product niet door Van Emden was gefabriceerd, besloot de firma de defecte brander kosteloos te vervangen door een eigen "Van Emden" exemplaar. De reden hiervoor was puur commercieel: het beschermen van de goede naam en reputatie van hun eigen patenten tegenover kwalitatief slechtere producten die mogelijk als de hunne werden verkocht. De vermelding van een "eventueel proces" duidt erop dat Van Emden mogelijk een rechtszaak overwoog tegen de verkoper van de ondeugdelijke branders.
Getypte brief op officieel briefpapier met illustraties en handgeschreven aantekeningen.
* **Taal en Stijl:** De brief is geschreven in een enigszins archaïsch Nederlands met diverse spelfouten ("zijde" in plaats van "zei", "onberrechte" voor onterechte/onbevoegde). De zinsbouw is verward en loopt vaak door zonder interpunctie, wat duidt op een emotionele staat van de schrijver. * **Inhoud:** De kern van de klacht is een vermeende onregelmatigheid op de Uilenburgmarkt. De schrijver beschuldigt een zekere "Schallies" ervan illegaal marktplaatsen toe te wijzen met medeweten van een marktmeester (nummer 21), maar buiten de officiële kanalen om. Wanneer Van Emden dit aankaart bij de heer Bakker, escaleert de situatie en wordt hij hardhandig verwijderd. * **Vormgeving:** Het briefhoofd is opvallend druk en dient als legitimatie. Door het opsommen van medische autoriteiten en patenten probeert de afzender zijn status als gerespecteerd fabrikant te onderstrepen. ---
Getypte brief op officieel briefpapier van de firma "Van Emden's Patenten".
* **Inhoud:** De schrijver, Arnoldt van Emden, doet verslag van een incident waarbij hij fysiek werd bedreigd en uitgescholden voor "rotfacist" door een groep die hij omschrijft als "een zoodje zich noemende Nederlandsche JODEN". Hij kondigt aan dit te melden bij Meinoud Rost van Tonningen en Hendrik Jan Woudenberg, prominente NSB-figuren. * **Taal en Stijl:** Het taalgebruik is formeel maar bevat diverse spelfouten (bijv. "antwoorde", "partei", "rotfacist"). De toon is defensief en verongelijkt. De schrijver benadrukt zijn status door de vele medische aanbevelingen op zijn briefpapier, waaronder die van Duitse artsen. * **Tegenstrijdigheid:** Het meest opvallende aspect is dat Van Emden expliciet vermeldt zelf een "Nederlandsche JOOD" te zijn, terwijl hij tegelijkertijd bescherming en "recht" zoekt bij kopstukken van de NSB en de bezetter. Hij lijkt te hopen dat zijn maatschappelijke nut als uitvinder en zijn politieke loyaliteit hem zullen vrijwaren van de vervolging die zijn geloofsgenoten trof.
Relevante Archieffragmenten
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief met bijlage (begeleidend schrijven). * **Afzender:** Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheidsdienst (G.G.D.), afdeling Geneeskundige Distributie, Singel 453, Amsterdam. * **Ontvanger:** De Centrale Markthallen, Jan van Galenstraat, Amsterdam (West). * **Datum:** 1 december 1944. * **Referentienummers:** Mr. V/V; dossiernummer 2 1/49/3; ...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief / Circulaire * **Instelling:** Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheidsdienst (G.G.D.), Amsterdam * **Datum:** 18 december 1941 * **Kenmerk:** No. 4402 G.G.D. / Dossiernr. 8A/135/1 / M.1341 * **Geadresseerden:** Hoofden van Gemeentediensten, -bedrijven, -inrichtingen en -administratiën. * **Onderwerp:** Administratieve voorschriften b...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief / Circulaire. * **Afzender:** Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheidsdienst (G.G.D.), ondertekend door de directeur Dr. J.H. Tuntler. * **Ontvanger:** Aan Hoofden van Diensten, Bedrijven en Instellingen. * **Datum:** 20 december 1939. * **Kenmerk:** No. 4206 G.G.D. (met handgeschreven archiefkenmerk: $N^{\underline{o}} 8^A/165/1$ M. $1...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief / Circulaire * **Afzender:** Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheidsdienst (G.G.D.) Amsterdam * **Geadresseerde:** Hoofden van Diensten, Bedrijven en Instellingen * **Datum:** 10 juli 1939 * **Referentienummer:** No. 2133 G.G.D. / Dossiernummer: 8A/99/1 M. 1939 13/7 * **Kenmerken:** Getypte tekst met handgeschreven aantekeningen en s...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief / Officiële kennisgeving. * **Afzender:** Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheidsdienst (G.G.D.) Amsterdam. * **Ontvanger:** Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. * **Datum:** 21 juli 1941. * **Kenmerken:** Getypt op briefpapier van de GGD, voorzien van administratieve stempels, een paars nummerstempel en handgeschreven annotaties i...