Getypte zakelijke brief op briefpapier van de firma "Van Emden's Patenten". Arnoldt van Emden, uitvinder en fabrikant (Govert Flinckstraat 227-229, Amsterdam). Het Marktwezen, Jan van Galenstraat, Amsterdam. TELEFOON 96845 [linksboven]
Postgiro 155992 [rechtsboven]

[Briefhoofdtitel in boogvorm:]
Van Emden's Patenten
WERELD PATENT
Nederlandsch Fabrikaat
UITVINDER:
ARNOLDT VAN EMDEN
en ALUMINIUM BEITSINRICHTING
FABRIEK: Govert Flinckstraat 227-229

[Stempel over het briefhoofd:] № 20/32/2 M. 1940 11/9.

[Linker marge:]
Van Emden's Patent
Wereld Patent
Bekroond door:
Dr. P. H. van ROOIEN
Directeur Gem. Ziekenhuizen
Den Haag
Dr. P. FOCKENS
Chirurg Rotterdam
Dr. S. I. HALBERTSMA
V.V.Z. Roode Kruis Rotterdam
Leverancier Ned. Leger en vele
Gemeenteziekenhuizen en
G.G. Diensten
Bekroond met Gouden Medaille
en Eere Diploma Rotterdam
Zilveren Medaille Frankrijk
Zilveren Medaille v.d. Commissaris der Prov. Limburg, beschikbaar gesteld door H.M. de Koningin der Nederlanden
Aanbeveling van General Ober Arts Dr. CRAMER, Berlin
Aanbeveling van Med. Dr. Ernst HASTERMAN, Düsseldorf, leider van de Transport-Colonne van het Roode Kruis Düsseldorf, stad en land
Aanbeveling van Med. Dr. WILLEM GRAF, Düsseldorf Chef contr. Arts van het Ziekenhuiswezen. Düsseldorf, stad en land

[Rechterzijde:]
AMSTERDAM, 7 september 19 40

G/H
Het Marktwezen
Jan van Galenstraat
A M S T E R D A M

[Handgeschreven notitie naast de adressering, mogelijk initialen/paraaf:] in de W. / [onleesbaar]

Hooggeachte Heeren,
Naar aanleiding van het telefonische gesprek van 5 September j.l., deel ik U mede, dat ik in mijn verzoekschrift omtrent demonstratie van mijn uitvinding met lichtgas en cylinder op de open marktplaatsen alhier en waarin den Heer D.Schallies, Newtonstraat 12, als alleenverkooper werd genoemd, eenige veranderingen moet brengen. Ik moet U mededeelen, dat Schallies niet meer in mijn dienst is en verzoek U beleefd hiervan goede nota te willen nemen en de eventueele toestemming aan mij, als fabrikant, toe te staan en gebruik van dit recht kan en mag maken door personeel van mij, dat ik daarvoor aanwijs en dat de bekwaamheid bezit om met dergelijke apparaten te kunnen omgaan.
Tevens dien ik een klacht in tegen genoemde Schallies op de volgende gronden. Schallies stond in mijn dienst en had van mij spaarbrandersapparaten, die mijn uitvinding zijn en waarop ik in Nederland octrooi heb aangevraagd. Deze apparaten mocht hij alleen van mijn fabrikaat verkoopen met mijn reclame en onder mijn naam.

[Onderaan het document:]
ALLEENFABRIKANT VAN ALLE MOGELIJKE DRAADSPALKEN * Inhoud: De brief dient om een eerdere vergunningsaanvraag te corrigeren. Arnoldt van Emden wilde zijn uitvinding (een "spaarbrander" werkend op lichtgas) demonstreren op Amsterdamse markten. Oorspronkelijk was D. Schallies aangewezen als demonstrateur/verkoper, maar Van Emden meldt dat de arbeidsrelatie is beëindigd.
* Conflict: Er is sprake van een zakelijk geschil. Van Emden dient expliciet een klacht in tegen Schallies, waarbij hij benadrukt dat hij de patenthouder is en dat Schallies de producten enkel onder zijn naam en met zijn reclame mocht verkopen. Dit suggereert dat Schallies mogelijk voor eigen rekening of onder eigen naam is gaan opereren.
* Terminologie: "Lichtgas" verwijst naar het destijds gebruikelijke stadsgas. "Spaarbranders" waren apparaten bedoeld om het gasverbruik te verminderen, wat in oorlogstijd (september 1940) een relevant verkoopargument was vanwege naderende schaarste.
* Administratieve sporen: Het stempel met de datum "11/9" geeft aan dat de brief vier dagen na verzending door het Marktwezen is verwerkt. * Tijdsgeest: De brief is geschreven enkele maanden na de Duitse inval in Nederland. De aanbevelingen in de marge van Duitse medici uit Berlijn en Düsseldorf tonen aan dat Van Emden internationaal (of specifiek op de Duitse markt) georiënteerd was voor de oorlog.
* Locatie: De Govert Flinckstraat in Amsterdam (De Pijp) was een bekende plek voor kleine industrie en werkplaatsen. De Jan van Galenstraat was de locatie van de Centrale Markthallen, het administratieve hart van het Amsterdamse Marktwezen.
* Industrie: Hoewel het briefhoofd zich profileert met "draadspalken" (medische hulpmiddelen), blijkt uit de tekst dat Van Emden zich ook bezighield met energietechniek (gasbranders). Dit wijst op een veelzijdig uitvinder die inspeelde op verschillende marktbehoeften. D. Schallies G.G. Diensten H.M. de Koningin V.V.Z. Roode Marktwezen