Getypte brief op officieel briefpapier met illustraties en handgeschreven aantekeningen. 8 september 1940. Arnoldt van Emden (Van Emden’s Patenten / Aluminium Beitsinrichting). [Briefhoofd]
TELEFOON 96845
Nº 31/41/1 M. 1940 10/9
Postgiro 155992

[Illustraties van spalken]

WERELD PATENT
Van Emden's Patenten
Nederlandsch Fabrikaat
UITVINDER :
ARNOLDT VAN EMDEN
en ALUMINIUM BEITSINRICHTING
FABRIEK : Govert Flinckstraat 227-229

[Linkerkant briefhoofd]
Van Emden's Patent
Wereld Patent

Bekroond door :
Dr. P. H. van ROOIJEN
Directeur Gem. Ziekenhuizen Den Haag
Dr. P. FOCKENS
Chirurg Rotterdam
Dr. S. I. HALBERTSMA
V.V.Z. Roode Kruis Rotterdam
Leverancier Ned. Leger en vele Gemeenteziekenhuizen en G.G. Diensten
Bekroond met Gouden Medaille en Eere Diploma Rotterdam
Zilveren Medaille Frankrijk
Zilveren Medaille v.d. Commissaris der Prov. Limburg, beschikbaar gesteld door H.M. de Koningin der Nederlanden
Aanbeveling van General Ober Arts Dr. CRAMER, Berlin
Aanbeveling van Med. Dr. Ernst HASTERMAN, Düsseldorf, leider van de Transport-Colonne van het Roode Kruis Düsseldorf, stad en land
Aanbeveling van Med. Dr. WILLEM GRAF, Düsseldorf Chef contr. Arts van het Ziekenhuiswezen. Düsseldorf, stad en land

[Handgeschreven rechtsboven]
niet in de map
m. Dit uit de map

[Tekst van de brief]
E.E.
AMSTERDAM, 8 September 19 40.

Aan het marktwezen te Amsterdam. Jan van Galenstraat.

Hooggeachte Heren.

Ondergetekende brengt volgende klacht tot uwe kennis, met beleefd verzoek om spoedige behandeling,.
Op zondag den 8 sten September j.l. des voormiddag 9 ½ uur. v.m. vroeg ik aan den Heer Bakker in tegenwoordigheid van twee andere marktmeesters mij een plaats aan te wijzen op de markt Uilenburg die op zondag gehouden word, mijnheer Bakker zijde mij Van Emden loop gouw ze zijn juist aan het loten waarop ik antwoordde als fabrikant doe ik daar niet aan mede, ik laat mij door Schallies geen plaats aanwijzen, waarop Bakker antwoordde dat kan Schallies niet, waarop ik terug antwoordde noch vorige week heb een nummer gekozen en wel de nummer 17, ik weet dat Schallies al meer dan een jaar plaatsen op de markt aanwijst zonder marktmeester, en dat de marktmeester 21 daar meer van weet zonder dat uwen dienst daarmede bekend is, juist kwam nummer 21 op Bakker toegelopen en zijde Bakker is het waar dat Schallies plaatsen aanwijst, nummer 21 zijde dat ik gek was en ik mij nergens mede te bemoeien had ik antwoordde dat ik uwen dienst van dezen onberrechte handeling in kennis had gebracht, toen nummer 21 dat hoorde sloeg het 13. en werd hij boos pakte mij aan en verwijderde mij met geweld van het markt terrein, bewijs voor mij dat ik waarheid had gesproken., ik

[Onderaan]
ALLEENFABRIKANT VAN ALLE MOGELIJKE DRAADSPALKEN
[Illustraties van draadspalken]

--- * Taal en Stijl: De brief is geschreven in een enigszins archaïsch Nederlands met diverse spelfouten ("zijde" in plaats van "zei", "onberrechte" voor onterechte/onbevoegde). De zinsbouw is verward en loopt vaak door zonder interpunctie, wat duidt op een emotionele staat van de schrijver.
* Inhoud: De kern van de klacht is een vermeende onregelmatigheid op de Uilenburgmarkt. De schrijver beschuldigt een zekere "Schallies" ervan illegaal marktplaatsen toe te wijzen met medeweten van een marktmeester (nummer 21), maar buiten de officiële kanalen om. Wanneer Van Emden dit aankaart bij de heer Bakker, escaleert de situatie en wordt hij hardhandig verwijderd.
* Vormgeving: Het briefhoofd is opvallend druk en dient als legitimatie. Door het opsommen van medische autoriteiten en patenten probeert de afzender zijn status als gerespecteerd fabrikant te onderstrepen.

--- * Periode: De brief dateert van september 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De administratieve structuur van Amsterdam (het Marktwezen) functioneerde nog grotendeels op de oude voet, maar stond onder toezicht.
* Locatie: De Uilenburgmarkt was historisch gelegen in de Amsterdamse Jodenbuurt. In 1940 was dit een beladen plek waar de bezetter steeds meer beperkingen oplegde, hoewel de markt op dat moment nog functioneerde.
* Medische Referenties: De vermelding van Duitse artsen uit Berlijn en Düsseldorf op het briefhoofd is saillant. In de context van de vroege bezetting kan dit een bewuste keuze zijn geweest om autoriteit uit te stralen richting de ambtenaren van het Marktwezen.
* Uitdrukking: De zinsnede "sloeg het 13" (de klok sloeg dertien) is een uitdrukking die aangeeft dat een situatie volledig uit de hand loopt of dat er iets fundamenteels mis is. G.G. Diensten H.M. de Koningin V.V.Z. Roode Marktwezen