M. Wynschenk

Nota (handelsfactuur/kwitantie).

* **Inhoud:** De nota betreft een transactie van groenten (tomaten en bloemkool) en de verrekening van "ledig fust" (lege retourverpakkingen). * **Berekening:** De som van de posten (4.00 + 2.60 + 4.20) komt exact uit op het totaalbedrag van 10.80 gulden. * **Personen/Entiteiten:** De verkoop is uitgevoerd door ene "M. Wynschenk". De aanduiding "E 14" verwijst waarschijnlijk naar een standplaats, loods of afdeling binnen een markthal. De geadresseerde is genoteerd als "Wagon ?", wat suggereert dat de goederen bestemd waren voor of afkomstig waren uit een specifieke spoorwegwagon. * **Functie:** Dit document diende als bewijs van verkoop en levering in de groothandel.

Getypte brief / oproeping.

Deze brief is een officiële oproep aan twee personen, M. Wynschenk en A. Canes, om zich de volgende ochtend om 10:00 uur te melden bij de heer J. Broerse op de Centrale Markt in Amsterdam. De toon is zakelijk en dwingend ("verzoek ik U zich... te willen vervoegen"). De locatie, kamer H 69 in de hal van de Centrale Markt, duidt op een administratieve of leidinggevende afdeling van de markt. Gezien de datum en de namen van de geadresseerden, betreft dit zeer waarschijnlijk een maatregel in het kader van de anti-Joodse verordeningen die kort na het begin van de bezetting werden ingevoerd.

Doorslag van een officiële oproep/brief.

Dit document is een formele oproep aan twee personen, M. Wynschenk en A. Canes, om zich de volgende ochtend om 10:00 uur te melden bij de heer J. Broerse. De afspraak vindt plaats in kamer H 69 in de hal van de Centrale Markt in Amsterdam. De brief is kort en zakelijk van toon, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd. Het betreft hier waarschijnlijk een doorslag (carbonkopie) die bewaard is gebleven in een dossier.

Getypte administratieve lijst met handgeschreven annotaties.

Dit document is een register van marktkooplieden die werkzaam waren op een Amsterdamse markt, zeer waarschijnlijk de markt op het Waterlooplein of een van de speciaal aangewezen "Joodse markten" tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kolom 'Artikel' toont een grote diversiteit aan handel: van etenswaren (koek, ijs, vis, groente en fruit) tot textiel en schoenfournituren. De term "ongeregeld" duidt op de handel in diverse kleine goederen (snuffelmarkt). De berekening onderaan duidt op een organisatorische planning: een basiscapaciteit van 129 standplaatsen werd met 20% verhoogd (waarschijnlijk door plaatsen te verkleinen of de indeling te verdichten) om tot een totaal van 155 plaatsen te komen.

Registerblad / grootboekpagina met een lijst van huurders en onderhuurders.

* **Organisatie:** Het document vertoont een strakke, hiërarchische indeling. De pakhuizen zijn met letters aangeduid, wat gebruikelijk was in grote haven- of marktcomplexen (zoals de pakhuizen aan de Maas in Rotterdam of de markthallen). * **Bedrijfsactiviteit:** Uit de namen blijkt een sterke concentratie in de handel van aardappelen, groenten en fruit (AGF). De vermelding van "Groninger Aardappelen" en de "Bananen Import Cie" bevestigt dit. * **Onderhuur:** Opvallend is het grote aantal vermeldingen van "(onderhuur)". Dit wijst op een systeem waarbij grotere handelaren of firma's delen van hun gehuurde ruimte doorverhuurden aan kleinere ondernemers, wat duidt op een levendige en dichtbevolkte handelsomgeving. * **Handschrift:** Het betreft een zakelijk, vlot lopend kantoorschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. De doorhalingen wijzen op administratieve bijwerkingen na verloop van tijd.

Getypt verslag (resumé) van een ambtelijke bespreking.

Dit document is een kil, ambtelijk verslag van de uitvoering van de anti-Joodse maatregelen in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het illustreert de bureaucratische precisie waarmee de economische uitsluiting van Joden werd georganiseerd. De kernpunten uit de tekst zijn: 1. **Segregatie:** Er wordt gesproken over een "absolute scheiding" tussen Joodse en niet-Joodse handel. 2. **Economische wurging:** De Joodse handelaren wijzen terecht op de onmogelijkheid van hun voortbestaan. Met slechts 200 Joodse detailhandelaren als afzetmarkt voor 50 groothandelaren, en het dreigende verbod om zelf op veilingen in te kopen, wordt hun broodwinning de facto vernietigd. 3. **Ontmenselijking door logistiek:** De gemeente stelt een "sportterrein" (Keucheniusstraat) voor zonder enige faciliteiten of beschutting tegen het weer, terwijl bestaande loodsen (Pier E) worden geweigerd omdat deze voor de Duitse Weermacht bestemd zijn. 4. **Terminologie:** Het gebruik van de term "Ariseering" (arisering) duidt direct op de nationaalsocialistische ideologie van het onteigenen van Joods bezit.

# TRANSCRIPTIE Amsterdam 18 Aug 1942 ni. 403. [?] Aan den Directeur v/h Marktwezen Alhier Weled. Heer. Hiermede stel ik UEd in kennis, dat mijn man Abram Wynschenk in 't kamp is, en dus niet meer in de gelegenheid is om zijn plaats op de markt in de Gaaspstraat te bezetten en verzoek UEd. beleefd om vrijstelling van betaling van marktgeld. Verzoeke hiervan nota te willen nemen Met achting B. Wyns...

# DOCUMENT INFO * **Afzender:** H. Wijnschenk, Groothandel en commissionnair in alle soorten zee- en riviervisch. * **Adres afzender:** Amstelkade 15, Amsterdam (Z.). * **Ontvanger:** Weledele Heer Dr. v. d. Laan, Amsterdam (Alhier). * **Datum:** 13 januari 1939. * **Kenmerken:** Gedrukt briefhoofd; getypte tekst met handgeschreven ondertekening en marginalia; archiefstempel/kenmerk bove...

# TRANSCRIPTIE *Handgeschreven in blauw potlood (bovenaan):* Extra vdL./G. 46A/3/2 M. 1 12 Januari 1939. <u>Invoer Noorsche visch</u> <u>door H.Wynschenk.</u> den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, <u>A l h i e r.</u> Onder terugzending van den my met Uw kantschryven d.d. 11 Januari jl. No.83 L.M.1939 om advies in handen gestelden brief van H.Wynschenk heb ik de eer U het volgende te be...

# TRANSCRIPTIE Amsterdam, 5 Nov. 1941. J.Wynschenk. Ceintuurbaan 290. Amsterdam. Den Heer S t a m . Gem. Visafslag. de Ruyterkade. A m s t e r d a m . ------------------ Mynheer, Nogmaals wil ik U langs deze weg verzo...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Zakelijke brief (typschrift met handgeschreven annotaties). * **Afzender:** H. Wijnschenk, Groothandel en commissionair in alle soorten zee- en riviervisch. * **Geadresseerde:** Dienst van het Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14. * **Datum:** 29 juli 1942. * **Referentienummer:** No 46A/490/1 M. 1942 30/7. * **Kenmerken:** Briefhoofd van d...