L. Bos

Getypte lijst/rekeningoverzicht (Pagina 2).

* **Structuur:** Het document is een administratieve lijst, waarschijnlijk uit de jaren '40 of '50, gezien het gebruik van de schrijfmachine en de namen. * **Afkortingen:** De letters in de linker kolom verwijzen naar visserijtekens van Nederlandse havens: * **Urk:** Urk * **HD:** Den Helder * **KW:** Katwijk aan Zee * **TX:** Texel * **LE:** Lemmer * **Inhoud:** De getallen achter de plaatsnamen (bijv. Urk 109) verwijzen naar de registratienummers van vissersvaartuigen. De genoemde personen zijn waarschijnlijk de eigenaren of schippers. De bedragen lopen sterk uiteen, van kleine bedragen ($f$ 22,81) tot aanzienlijke sommen ($f$ 7012,75), wat zou kunnen wijzen op uitkeringen, schadevergoedingen of brandstofquota.

Administratief rapport betreffende de erkenning van een kleinhandelaar.

Dit document is een officieel ambtelijk rapport, opgesteld door een marktopzichter van de gemeente Amsterdam. Het dient als bewijsstuk in een procedure waarbij de heer J.D. de Bree verzoekt om officiële erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit. In de jaren '30 was dergelijke erkenning noodzakelijk om legaal handel te mogen drijven en toegang te krijgen tot de groothandelsmarkten. De opzichter voert een feitenonderzoek uit: hij controleert de huurperiode van het winkelpand en het feitelijk gebruik van de marktpas voor de Centrale Markt. De positieve conclusie van het rapport vormt de basis voor de verdere afhandeling door de "Raad" en de "Nederl. Groenten- en Fruitcentrale".

Getypte lijst/registerblad met visserijregistraties.

Het document is een administratief overzicht van geregistreerde vissersvaartuigen in diverse Nederlandse havens, gedateerd kort voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. * **Structuur:** De lijst is georganiseerd per thuishaven. De gebruikte codes zijn de officiële visserijtekens: **UK** (Urk), **VD** (Volendam), **VE** (Veere), **VLI** (Vlissingen), **WR/WRW** (Wieringen), **IJM** (IJmuiden), **ZA** (Zaandam), **ZK** (Zoutkamp) en **ZW** (Zwartewaal). * **Inhoud:** Per vaartuignummer wordt de eigenaar vermeld met diens woonadres. Opvallend is dat eigenaren soms in een andere plaats woonden dan de thuishaven van het schip (bijv. eigenaren uit Hippolytushoef met schepen geregistreerd in IJmuiden of Wieringen). * **Details:** Er wordt veelvuldig gebruik gemaakt van "ditto-tekens" (") om herhaling van plaatsnamen of straatnamen te voorkomen. Bij Zoutkamp (ZK 21) wordt een "p/a" (per adres) bij een café vermeld, wat suggereert dat de eigenaar daar post ontving of dat het café als zakelijk trefpunt diende.

Getypte lijst/grootboekblad (pagina -2-).

* **Structuur:** Een tabeloverzicht gevolgd door een verklarende voetnoot over belastingheffing en kortingsregelingen. * **Financiële gegevens:** De genoemde bedragen zijn in guldens (f). De voetnoot legt uit dat er een belasting van 5% geldt volgens een specifieke verordening. Tevens is er een 'reductie' (teruggave) van 1% voor aanvoerders die per jaar meer dan f 5000,- aan visomzet realiseren (over het deel boven de f 5000,-). * **Gegevens:** De namen in de lijst (o.a. Kapitein, Visser, Hoekstra, Koffeman, Romkes) zijn zeer kenmerkend voor de Urker vissersgemeenschap. * **Adressering:** De adressen "Wijk X No. Y" verwijzen naar de oude wijkindeling van Urk, die werd gehanteerd voordat er straatnamen werden ingevoerd. ---

Getypte lijst/grootboekblad, deel van een grotere administratie.

* **Afkortingen:** De letters in de linker kolom verwijzen naar de thuishavens van de vissersschepen: * **U.K.:** Urk * **HA:** Harlingen * **HD:** Den Helder (vroeger ook wel Holwerd, maar Den Helder is hier waarschijnlijker) * **TX:** Texel * **YM:** IJmuiden * **OD:** Ouddorp * **Adressering:** De adressen "Wijk ... No. ..." zijn kenmerkend voor de oude wijkindeling van Urk. * **Financiële bepaling:** De voetnoot legt een belastingregime uit. Er is sprake van een algemene heffing van 5% op markt- en ventgelden. Er is echter een progressieve korting (reductie) van 1% voor grote aanvoerders die meer dan 5.000 gulden bruto-omzet per jaar draaien bij de afslag. * **Namen:** Veel genoemde namen (Kapitein, Visser, Koffeman, Romkes) zijn typisch Urker achternamen.

Document

Het document is een overzicht van de bruto-opbrengst per vissersvaartuig over een bepaalde periode. De lijst bevat vaartuigen uit verschillende havens, herkenbaar aan de lettercodes: * **U.K.**: Urk (verreweg de grootste groep op deze pagina) * **HA**: Harlingen * **HD**: Den Helder * **TX**: Texel * **YM**: IJmuiden * **OD**: Ouddorp Bij de Urker vissers staan tevens de wijk- en huisnummers vermeld (bijv. Wijk 6 No. 125), wat kenmerkend is voor de oude adressering op Urk. De bedragen variëren sterk, van enkele guldens tot bijna 5000 gulden. De getypte " (ditto-tekens) duiden op herhaling van bovenstaande gegevens (bijv. dezelfde haven of hetzelfde wijknummer).

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

* **Inhoud:** De afzender, een tuinder genaamd Chr. L. Bosse, verzoekt om ontheffing van zijn contract voor een standplaats op de Centrale Markt voor het jaar 1941. Hij voert aan dat hij dit jaar geen gebruik heeft gemaakt van de faciliteiten. * **Beweging/Logistiek:** De tuinder heeft ervoor gekozen om in Hilversum te gaan veilen in plaats van op de Centrale Markt. * **Taalgebruik:** Het document hanteert een formele, beleefde toon, passend bij een officieel verzoek aan een instantie. Er is sprake van verouderde spelling ("geteekend") en een lichte spelfout ("dierecteur"). * **Administratieve verwerking:** De brief is direct na ontvangst verwerkt, getuige de stempel met de datum 11/12 (één dag na schrijven) en de parafen van functionarissen rechtsboven. Het nummer '37' duidt waarschijnlijk op de paginering in een groter archiefdossier.

Administratieve notitie / financiële afrekening.

Het document is een interne administratieve notitie betreffende een betalingskwestie voor het jaar 1941. De kern van de zaak is het 'plaatsgeld' dat de heer Bosse verschuldigd is. Uit de rekensom blijkt dat een oorspronkelijk bedrag van 90 gulden na een reductie van 59 gulden uitkomt op 31 gulden. Hier wordt vervolgens een correctie voor 'entreegeld' van 7,86 gulden (bestaande uit 6,55 + 1,31) vanaf getrokken, wat resulteert in een uiteindelijke schuld van 23,14 gulden. De notitie onder de berekening werpt een ander licht op de zaak: de schrijver (vermoedelijk H. Boessen) merkt op dat indien de heer Bosse de bewuste plaats in 1941 helemaal niet gebruikt heeft, hij niets hoeft te betalen en zelfs de reeds voldane 12 gulden aan entreegeld terug moet ontvangen. Het document is uiteindelijk op 20 januari 1942 als 'afgedaan' gearchiveerd.

Ambtsverslag / Controlerapport.

Dit rapport is opgesteld door een controleur van de gemeente Amsterdam (waarschijnlijk van de Dienst van het Marktwezen) tijdens de Duitse bezetting. De kern van het rapport is een onderzoek naar de bedrijfsvoering van groentehandelaar Jan L. Bos. De belangrijkste bevindingen zijn: 1. **Rechtvaardiging van levering:** Een specifieke levering aan een klant (mej. Schipper) werd onderzocht. De controleur stelt vast dat zij een geregistreerde klant is, waardoor de levering legaal was binnen het distributiesysteem. 2. **Systeem van toewijzing:** Het document geeft inzicht in hoe de distributie werkte: Bos bediende 120 particuliere klanten en 4 specifieke horecagelegenheden. 3. **Schaarste en 'Reservering':** De controleur verklaart waarom burgers soms groenten in de winkel zagen liggen die ze niet konden kopen. Deze waren niet bedoeld voor de vrije verkoop, maar waren specifiek toegewezen aan restaurants op basis van hun aardappelrantsoen. Dit was vaak een bron van frustratie en klachten onder de bevolking (vermoeden van achterhouden of zwarte handel).

Getypte brief met handgeschreven handtekeningen.

* **Doel van de brief:** Het document is een formeel verzoekschrift (petitie) van een groep ambtenaren die werkzaam zijn bij de Amsterdamse Gemeentebelastingen. Zij vragen om een persoonlijk onderhoud met de wethouder omdat hun eerdere klachten bij de directie niet tot een oplossing hebben geleid. * **Kern van het probleem:** De ambtenaren klagen over "niet met elkander strookende werkzaamheden". Dit suggereert een belangenverstrengeling of een onlogische combinatie van taken in hun functie, wat leidt tot conflicten met de burgers ("onaangenaamheden van het publiek"). * **Toon:** De toon is uiterst onderdanig en formeel, passend bij de hiërarchische verhoudingen van die tijd (gebruik van termen als "Edelachtbare", "bescheiden meening", "Dienstwillige Dienaren"). * **Schrijfwijze:** Er wordt gebruikgemaakt van de destijds gangbare spelling, waarbij de 'ij' vaak als 'y' werd geschreven (vryheid, zyn, destyds).

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven:] VB/HB. [Midden boven, handgeschreven:] Verzonden 23/11 [Rechtsmidden:] den Heer F.A. Bos, Boniplein 1, <u>Amsterdam-Oost.</u> Wijk 18 a. [Linksmidden:] 66/30/2 M. [Rechts:] 23 November 1942. [Inhoud:] In antwoord op Uw brief d.d. 15 November j.l. bericht ik U, dat voorloopig voor de uitoefening van Uw bedrijf, op de Centrale Markt geen ruimten beschikbaar zijn. ...

# TRANSCRIPTIE *Extra* D/HG. den Heer C.W.J. Bos, Lindenstraat 80, <u>Amsterdam-Centrum.</u> Wijk 9. 28/96/2 M. 7 Januari 1941. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 14 December jl. verleen ik U hierbij toestemming om gedurende drie maanden na dato dezes Uw plaats op de markt Lindengracht niet in te nemen; het terzake verschuldigde marktgeld dient echter wekelijks aan den dienstdoenden marktamb...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Brief / Ambtelijk rapport * **Datum:** 1 juli 1939 * **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van de Marktwezen/Marktinspectie) * **Ontvanger:** Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen te Amsterdam ("Alhier") * **Kenmerken:** Getypt document met handgeschreven kanttekening ("Extra") en initialen ("VP/G."). * **Onderwerp:** Voorstel tot verzwaring...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief / Ambtsbericht (kopie of minuut). * **Datum:** 1 juli 1939. * **Kenmerken:** 27/61/3 M. 1. en VP/G. * **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen). * **Ontvanger:** Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen te Amsterdam ("Alhier"). * **Onderwerp:** Strafmaatregel tegen marktkoopman A. Bos wegens wangedrag.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven bovenaan:] *extra* [Rechtsboven:] vP/HG. den Heer C.W.J. Bos, Lindenstraat 80 II hs, Amsterdam-Centrum. [Rechts:] Wijk 9. 28/65/2 M. [Rechts:] 11 September 1940. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 31 Augustus jl. verleen ik U hierbij gedurende ten hoogste drie maanden na dato dezes uitstel van Uw verplichting om Uw plaats op de markt Lindengracht regelmatig te be...