L.C. Brave

Handgeschreven verzoekschrift/notitie op een los blad papier.

Het document is een formeel verzoek van L.C. Brave aan een onbekende instantie (vermoedelijk een distributiekantoor of marktwezen) voor een toewijzing van vis en mosselen. Brave dient dit verzoek in voor zijn stiefzoon, F.J. Biesenbeek. Uit de tekst blijkt dat de stiefzoon een 'venter' is in Amsterdam-West. Gezien de datum (november 1941) bevindt Nederland zich in het tweede jaar van de Duitse bezetting. Voedsel en handelswaar waren schaars en strikt gereguleerd via een bonnensysteem en officiële toewijzingen. Zonder zo'n toewijzing was legale handel in deze producten niet mogelijk. De adressen (Van Hogendorpstraat 59-I en Jacob Catskade 1-III) bevinden zich beide in de Staatsliedenbuurt in Amsterdam-West, wat aansluit bij de opmerking "Ik vent in West". De getallen "20-20" en de paarse administratieve code onderaan ("No 46A/87/1 M.1941 15/11") zijn waarschijnlijk registratienummers van de verwerkende instantie. De datum 15/11 duidt op de datum van verwerking of ontvangst door de administratie.

Getypte administratieve lijst met persoonsgegevens.

De lijst vertoont een systematische indeling op basis van regio- of sectiecodes: * **TM:** Huizen (waarschijnlijk 't Gooi/Huizen regio). * **EW:** Amsterdam (gezien de straatnamen Insulindeweg en Commelinstraat in Amsterdam-Oost). * **EM:** Volendam/Edam (duidelijk door de plaatsvermelding en de typisch Volendamse achternamen zoals Kwakman, Koning en Schilder). De kolommen "41/42" en "42/43" duiden op een registratie van activiteit, lidmaatschap of financiële bijdragen per boekjaar tijdens de bezettingsjaren. Opvallend is dat nagenoeg iedereen voor het jaar 41/42 is afgevinkt, maar slechts één persoon (L. v.d. Zee) voor 42/43.

Handgeschreven brief (verzoek/verweerschrift).

* **Paleografie:** De brief is geschreven in een regelmatig, rechtopstaand cursief handschrift. Kenmerkend zijn de dubbele komma’s (,,) aan het einde van regels om aan te geven dat een woord op de volgende regel doorloopt (bijv. *in,, zetten*, *aan,, vallen*), een gangbare praktijk in die tijd. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is formeel en beleefd ("U beleefd", "pardonneeren"). De schrijver gebruikt typische oorlogs-terminologie zoals "prijsopdrijving" en "zwarte handel". * **Ideologische markering:** De afsluiting "Hou-Zee" is de officiële groet van de NSB (Nationaal-Socialistische Beweging). Dit, gecombineerd met de referentie naar het "Oosten", plaatst de schrijver stevig binnen het collaborerende kamp. * **Inhoudelijke kern:** De schrijver verweert zich tegen een beschuldiging, waarschijnlijk gerelateerd aan illegale handel of prijsopdrijving. Hij voert zijn eer en zijn verleden als frontsoldaat aan als bewijs dat hij dergelijke daden nooit zou plegen, omdat hij dit als verraad aan zijn kameraden ziet.

Officiële brief/beschikking.

In deze brief wordt de heer L.C. Brave op de hoogte gesteld van een strafmaatregel. De burgemeester heeft besloten hem voor zes maanden (tot 1 juli 1943) te schrappen van de "verdeellijsten voor visch". Dit betekent dat de ontvanger gedurende die periode geen recht meer heeft op de distributie van vis. Er worden twee redenen voor deze maatregel opgegeven: 1. **Prijsopdrijving:** Het verkopen van mosselen boven de vastgestelde prijs (zwarte handel). 2. **Onreglementaire verkoop:** Het laten verkopen van zijn eigen toewijzing zoetwatervis door een familielid op het Mosplein (vrije handel met distributiegoederen). De brief toont de strikte handhaving van de distributiewetten door het Amsterdamse gemeentebestuur tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het ontnemen van het recht op bepaalde voedselmiddelen was een zware sanctie in een tijd van schaarste.

Getypt afschrift van een brief.

* **Inhoud:** De brief is een verzoek om genade of strafvermindering. L.C. Brave is geschorst van de handel vanwege prijsopdrijving (mosselen verkopen voor 11 cent in plaats van de vastgestelde 8 cent) en het gebruik van een onjuist weeginstrument (een 'ulster', waarschijnlijk bedoeld als 'unster' - een eenvoudige unsterbalans). * **Argumentatie:** De schrijver voert aan dat de overtreding onbewust was. Hij was langere tijd niet actief in de handel geweest vanwege vrijwillige dienstneming aan Duitse zijde. * **Politieke kleur:** Het document ademt de sfeer van collaboratie. De afzender noemt expliciet zijn inzet bij de **N.S.K.K.** (Nationalsozialistisches Kraftfahrkorps) in Rusland en de **Marinebaudirektion** in Hamburg. De afsluiting met **"Hou-Zee"** (de officiële groet van de NSB) en de aanhef **"dw.dnr"** (dienstwillige dienaar) bevestigen zijn nationaalsocialistische sympathieën. * **Toon:** De toon is onderdanig maar ook vragend om erkenning voor bewezen diensten aan het Derde Rijk als verzachtende omstandigheid voor zijn economische overtreding.

Officiële brief van de Gemeente Amsterdam.

Deze brief is een administratieve correspondentie binnen de Gemeente Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de brief is een verzoek om informatie over de arbeidsstatus van een zekere heer L.C. Brave. De wethouder wil weten of Brave nog werkzaam is bij de vliegtuigfabriek Fokker. Het doel van deze informatieaanvraag is werkverschaffing of herplaatsing: indien Brave niet meer bij Fokker werkt, is er een plan om hem na zijn "straftijd" (detentie of strafperiode) in te zetten bij de "vischverdeeling" (de distributie van vis). Uit de handgeschreven aantekening onderaan blijkt dat er direct actie is ondernomen: op 1 mei 1943 is telefonisch bij Fokker geïnformeerd, waarbij bleek dat de man daar al ongeveer een half jaar niet meer werkte.

Document

Dit document is een administratieve lijst voor de toewijzing van visquota. Gezien de vermelde hoeveelheden (veelal tussen de 20 en 50 kg) betreft het waarschijnlijk een lijst van visdelers, markthandelaren of winkeliers in plaats van individuele consumenten. De lijst is alfabetisch gesorteerd. Er zijn diverse wijzigingen zichtbaar die wijzen op een actief gebruik van het document: * **Vervallenverklaring:** De grote handgeschreven tekst geeft aan dat deze lijst per 25 november 1941 niet meer geldig was en is vervangen. * **Doorhalingen:** De familie Drieenhuizen is geschrapt. De bijgaande notitie verklaart dat zij hun vis "van buiten" betrekken volgens mededeling van de C.C.C.D. (Centrale Controle van de Crisis-Diensten). Dit wijst op een streng toezicht op de distributiekanalen. * **Toevoegingen:** Aan de linkerzijde zijn onderaan drie namen met de hand toegevoegd, mogelijk ondernemers die later aan het distributienetwerk werden toegevoegd.

Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.

* **Doel van het document:** Dit is een werkdocument voor de verdeling van vis (aal en snoekbaars) onder handelaren in Amsterdam en omstreken. De genoemde hoeveelheden (vaak 20 of 40 kg) suggereren dat dit een groothandels- of distributielijst is. * **Betekenis van de rode strepen:** De systematische rode doorhalingen van namen zijn een indicatie van uitsluiting. Gezien de aanwezigheid van veel Joodse familienamen (zoals Elsas, Ereira, Fransman, Goudeketting, Cohen, Groenteman) onder de doorgehaalde namen, is dit hoogstwaarschijnlijk een lijst waarbij Joodse handelaren uit de distributieketen werden verwijderd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen tijdens de bezetting. * **Handgeschreven wijzigingen:** Het document is actief bijgehouden. Er zijn namen toegevoegd (o.a. 'Commandeur Marken', 'Nic Goedhart') en hoeveelheden zijn aangepast (bijv. bij 'A. de Groot' is 40 veranderd in 80). Dit wijst op een dynamisch distributieproces waarbij de beschikbare vis van de geschrapte handelaren werd herverdeeld onder de overblijvende namen.

Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.

* **Doel:** Het document dient als registratie voor de toewijzing of distributie van aal (paling) aan handelaren of particulieren. Gezien de grote hoeveelheden (tot 50 kg per persoon) betreft het vermoedelijk een toewijzing aan visverkopers of winkeliers. * **Kwantiatieve gegevens:** De meest voorkomende toewijzing is 20 kg. De maximale toewijzing is 50 kg (o.a. Boekelman, Bommels, Botter-Jansen, De Groot, Huisman). * **Annotaties:** * Doorhalingen bij *A. Alessij Jr.* en de familie *Drieshuizen* duiden op annuleringen van de toewijzing. * Handgeschreven toevoegingen onderaan kolommen (*C. Biesenbeek ter Voort*, *J.J. Huisman*) wijzen op late inschrijvingen. * De toevoeging "in steun" bij *M.M. Gerber-Fransen* kan duiden op een sociale context of een specifieke regeling. * **Identificatie:** Namen als *Goudsketting* en *Elsas* zijn historisch vaak geassocieerd met de Joodse gemeenschap in Nederland. Vermeldingen van "P.C. Hooftstr." en "Middenweg" wijzen sterk in de richting van Amsterdam als locatie.

Getypte distributielijst met uitgebreide handgeschreven aantekeningen en berekeningen.

Dit document is een werklijst voor de distributie van aal (paling) en zoetwatervis. De vele handgeschreven correcties maken duidelijk dat dit een dynamisch document was: * **Controle:** De vinkjes (✓) duiden vermoedelijk op de daadwerkelijke ontvangst of uitgifte. * **Mutaties:** De term "afvoeren" en het doorhalen van namen wijzen op personen die van de lijst zijn geschrapt. * **Identificatie:** Bij veel voorkomende namen (zoals Van As of Gooyer) zijn adressen, bijnamen ("Fikkie") of patroniemen (Hzn., Tzn.) toegevoegd ter onderscheid. * **Notaties:** "m/r" lijkt te staan voor een correctie in de hoeveelheid (bijv. "moet recht" of een afkorting voor een herberekening). De opmerking "steun?" bij M.M. Gerber-Fransen suggereert een link met sociale steun of de Armenzorg. * **Lokaliteit:** De vermelding "Marken" en de namen van de families (veelal typisch Nederlands en Joods) plaatsen dit document in de regio Noord-Holland/Amsterdam.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief (verzoek/verweerschrift). * **Auteur:** L.C. Brave. * **Datering:** Ongedateerd, maar de inhoud wijst op de periode 1941-1945. * **Locatie:** Anjelierstraat 126 III, Amsterdam. * **Fysieke kenmerken:** Handgeschreven op gelinieerd papier; duidelijke verticale vouw in het midden.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven verzoekschrift/notitie op een los blad papier. * **Datum:** 13 november 1941. * **Locatie:** Amsterdam (afgekort als "A.dam."). * **Betrokken personen:** L.C. Brave (indiener), F.J. Biesenbeek (stiefzoon). * **Kenmerken:** Bruinachtig papier met handgeschreven tekst in inkt; onderaan administratieve aantekeningen en een paars stempel/n...

# TRANSCRIPTIE Lijst C.

# TRANSCRIPTIE [Linksboven in de hoek] t CEVAET

## Rechterpagina