AI-Synthese 34

F.J. Biesenbeek was een visverkoper en ventersbediende in Amsterdam-West. In november 1941 werd hij door zijn stiefvader L.C. Brave aangehouden om vis- en mosselenquota te verkrijgen. Hij verkocht op de Noordermarkt en Mosplein, en had in 1943 een stand op de Waterlooplein en Uilenburg. In 1943 werkte hij samen met Van der Werf en Tuin om gezamenlijk visquota te ontvangen. Zijn lotgeval is onbekend; hij staat niet vermeld in de lijst van ariserde kooplieden.

Lotgevallen

1941 toewijzing Verzoek van stiefvader L.C. Brave om toewijzing van vis en mosselen
1943 samenwerking Samenwerking met Van der Werf en Tuin voor gezamenlijke visporties

Relaties

L.C. Brave (stiefvader) Van der Werf (zakenpartner) Tuin (zakenpartner)

Handel

vismosselenaalzoetwatervis MospleinNoordermarktWaterloopleinUilenburgVischmarkt
vismosselenL.C. BraveNoordermarktMospleinWaterlooplein
Gebaseerd op 7 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-359 | Pagina 197 | 1941

Handgeschreven verzoekschrift/notitie op een los blad papier.

Het document is een formeel verzoek van L.C. Brave aan een onbekende instantie (vermoedelijk een distributiekantoor of marktwezen) voor een toewijzing van vis en mosselen. Brave dient dit verzoek in voor zijn stiefzoon, F.J. Biesenbeek. Uit de tekst blijkt dat de stiefzoon een 'venter' is in Amsterdam-West. Gezien de datum (november 1941) bevindt Nederland zich in het tweede jaar van de Duitse bezetting. Voedsel en handelswaar waren schaars en strikt gereguleerd via een bonnensysteem en officiële toewijzingen. Zonder zo'n toewijzing was legale handel in deze producten niet mogelijk. De adressen (Van Hogendorpstraat 59-I en Jacob Catskade 1-III) bevinden zich beide in de Staatsliedenbuurt in Amsterdam-West, wat aansluit bij de opmerking "Ik vent in West". De getallen "20-20" en de paarse administratieve code onderaan ("No 46A/87/1 M.1941 15/11") zijn waarschijnlijk registratienummers van de verwerkende instantie. De datum 15/11 duidt op de datum van verwerking of ontvangst door de administratie.

Archief 745 | 745-380 | Pagina 139 | 1942

Getypte lijst op papier.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (secties A, B en C zijn zichtbaar). De opmaak is die van een administratief register met twee kolommen voor naam en adres. * **Geografische spreiding:** De meerderheid van de adressen bevindt zich in Amsterdam, verspreid over diverse wijken (o.a. de Pijp, West, Oost en het Centrum). Daarnaast vallen de plaatsen Huizen en Marken op, wat logisch is gezien de context van zoetwatervis (visserij aan het IJsselmeer). Enkele vermeldingen uit Diemen en Bussum zijn ook aanwezig. * **Huishoudens:** Er zijn duidelijke familieclusters zichtbaar (zoals de families Van As, Boor en Braam), waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen 'Sr.' (Senior) en 'Jr.' (Junior). * **Typografie en Annotaties:** Het document is getypt met een mechanische typemachine. Er zijn handgeschreven punten of vinkjes voor veel namen geplaatst, wat duidt op een afvinklijst die daadwerkelijk is gebruikt tijdens een distributiemoment. Sommige letters aan het begin van de namen in de B- en C-secties lijken overgetypt of later gecorrigeerd.

Archief 745 | 745-407 | Pagina 367 | 1943

Document

Dit document is een administratieve lijst voor de toewijzing van visquota. Gezien de vermelde hoeveelheden (veelal tussen de 20 en 50 kg) betreft het waarschijnlijk een lijst van visdelers, markthandelaren of winkeliers in plaats van individuele consumenten. De lijst is alfabetisch gesorteerd. Er zijn diverse wijzigingen zichtbaar die wijzen op een actief gebruik van het document: * **Vervallenverklaring:** De grote handgeschreven tekst geeft aan dat deze lijst per 25 november 1941 niet meer geldig was en is vervangen. * **Doorhalingen:** De familie Drieenhuizen is geschrapt. De bijgaande notitie verklaart dat zij hun vis "van buiten" betrekken volgens mededeling van de C.C.C.D. (Centrale Controle van de Crisis-Diensten). Dit wijst op een streng toezicht op de distributiekanalen. * **Toevoegingen:** Aan de linkerzijde zijn onderaan drie namen met de hand toegevoegd, mogelijk ondernemers die later aan het distributienetwerk werden toegevoegd.

Archief 745 | 745-413 | Pagina 374 | 1943

Dagstaat (officiële marktadministratie).

Dit document is een officiële administratieve lijst van viskooplui op de markt aan het Mosplein in Amsterdam-Noord. De lijst is opgesteld tijdens de Duitse bezetting van Nederland. * **Inhoud:** Het formulier registreert welke kooplieden aanwezig waren en wat zij verkochten. Opvallend is dat alle negen genoemde handelaren die dag zoetwatervis (zoetw. visch) verkochten, aangegeven met een rood vinkje. * **Hoeveelheden:** In de marge linksboven staan standaardhoeveelheden genoteerd in ponden en een "litje" (litertje) voor garnalen. In de kolom "Opmerkingen" zijn bij de laatste drie personen specifieke gewichten in kilogrammen voor zeevis genoteerd (kabeljauw, makreel en schelvis/garnalen). * **Personen:** Er staan drie familieleden Brandenburgh op de lijst, wat wijst op een familiebedrijf of meerdere takken van een familie in de vishandel.

Archief 745 | 745-409 | Pagina 381 | 1943

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

Dit document is een formeel verzoek van drie visvoerders of marktlui (Biesenbeek, Van der Werf en Tuin) aan een inspecteur van de markt- of distributiedienst in Amsterdam. De kern van de vraag is of zij elkaars toegewezen porties vis in ontvangst mogen nemen als één van hen op dat moment nog bezig is met de verkoop op de markt. Ze motiveren dit door aan te geven dat ze vanouds al "in combinatie" (als een collectief of maatschap) samenwerken. De administratieve afhandeling is zichtbaar door het dossiernummer in de paarse stempel en de handgeschreven beslissing onderaan de brief. De inspectie heeft het verzoek op 23 juli 1943 – een week na indiening – positief beoordeeld ("kan het verzoek m.i. worden ingewilligd"), specifiek voor de "middagverdeeling".

Archief 745 | 745-407 | Pagina 382 | 1943

Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.

* **Doel:** Het document dient als registratie voor de toewijzing of distributie van aal (paling) aan handelaren of particulieren. Gezien de grote hoeveelheden (tot 50 kg per persoon) betreft het vermoedelijk een toewijzing aan visverkopers of winkeliers. * **Kwantiatieve gegevens:** De meest voorkomende toewijzing is 20 kg. De maximale toewijzing is 50 kg (o.a. Boekelman, Bommels, Botter-Jansen, De Groot, Huisman). * **Annotaties:** * Doorhalingen bij *A. Alessij Jr.* en de familie *Drieshuizen* duiden op annuleringen van de toewijzing. * Handgeschreven toevoegingen onderaan kolommen (*C. Biesenbeek ter Voort*, *J.J. Huisman*) wijzen op late inschrijvingen. * De toevoeging "in steun" bij *M.M. Gerber-Fransen* kan duiden op een sociale context of een specifieke regeling. * **Identificatie:** Namen als *Goudsketting* en *Elsas* zijn historisch vaak geassocieerd met de Joodse gemeenschap in Nederland. Vermeldingen van "P.C. Hooftstr." en "Middenweg" wijzen sterk in de richting van Amsterdam als locatie.

Archief 745 | 745-407 | Pagina 385 | 1943

Getypte distributielijst met uitgebreide handgeschreven aantekeningen en berekeningen.

Dit document is een werklijst voor de distributie van aal (paling) en zoetwatervis. De vele handgeschreven correcties maken duidelijk dat dit een dynamisch document was: * **Controle:** De vinkjes (✓) duiden vermoedelijk op de daadwerkelijke ontvangst of uitgifte. * **Mutaties:** De term "afvoeren" en het doorhalen van namen wijzen op personen die van de lijst zijn geschrapt. * **Identificatie:** Bij veel voorkomende namen (zoals Van As of Gooyer) zijn adressen, bijnamen ("Fikkie") of patroniemen (Hzn., Tzn.) toegevoegd ter onderscheid. * **Notaties:** "m/r" lijkt te staan voor een correctie in de hoeveelheid (bijv. "moet recht" of een afkorting voor een herberekening). De opmerking "steun?" bij M.M. Gerber-Fransen suggereert een link met sociale steun of de Armenzorg. * **Lokaliteit:** De vermelding "Marken" en de namen van de families (veelal typisch Nederlands en Joods) plaatsen dit document in de regio Noord-Holland/Amsterdam.

Archieflijst-vermeldingen

Archief 745 | 745-372 | Pagina 481 | 1942

Administratieve lijst - Lindengracht

#20 F.J.Biesenbeek Jac.Catskade 1 III
administratieve lijst 80%

| 2 | 145 | F.J.Biesenbeek | 15-4-01 | Jac.Catskade 1 III | x | |

Archief 745 | 745-382 | Pagina 73 | 1942

Een getypte administratieve lijst van uitgegeven vergunningen.

#20 F.J.Biesenbeek Jac.Catskade 1 III
administratieve lijst getypt 80%

| **2** | 145 | F.J.Biesenbeek | 15-4-01 | Jac.Catskade 1 III | x | |

Archief 745 | 745-388 | Pagina 204 | 1942

Getypte administratieve lijst van personen met persoonsgegevens en marktlocaties.

#58 F.J.Biesenbeek Jac.Catskade 1 III
administratieve lijst " getypt 80%

| F.J.Biesenbeek | 15-4-01 | Jac.Catskade 1 III | " | 26-5-42 |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 367 | 1943

Administratieve lijst

#18 F.J. Biesenbeek
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| F.J. Biesenbeek | 20 | 20 |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 395 | 1943

Getypte statistische lijst/tabel met handgeschreven annotaties.

#9 F.J. Biesenbeek / Jac. Catskade 1
administratieve lijst 250 handschrift onder 80% 60%

| F.J. Biesenbeek / | Amsterdam | Jac. Catskade 1 | 250 | 150 | 400 | 100 | 150 | 250 | 75 | 100 | 175 |

Koopliedenlijsten

Bron: 745-388.md | 1942

Waterlooplein — standplaats " 26-5-42

26-5-42 Overig
Bron: 745-407.md | 1943

Uilenburg — standplaats 250 150 400 100 150 250 75 100 175

175 Overig
Bron: 745-407.md | 1943

Waterlooplein — standplaats I

20 Overig
Bron: 745-407.md | 1943

Waterlooplein — standplaats S

30 Overig

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-383 | Pagina 518 | 1942

# TRANSCRIPTIE Rapport. F. J. Biezenbeek heeft op Woensdag 10 december 1942 op het Thorbeckeplein aangevoerd 40 pond boonen. Dit was volgens verklaring van Biezenbeek een toezegging zoowel mondeling van zijn stiefzoon P. P. Brase en mocht hij verkoopen voor deze namens het Hoofdkantoor "marktwezen" v/h Thorplein. Bij onderzoek v/h H. kantoor wist men daar van het boonen aandeel niets af. Aan de...

Relevantie: 84% ** f. j. biezenbeek, p. p. brase (stiefzoon), inspecteur +1
Archief 745 | 745-384 | Pagina 109 | 1942

# TRANSCRIPTIE HG. den Heer C.B. Biesenbeek, Lindengracht 158, Amsterdam-Centrum. Wijk 9. 46A/374/1 M. 18 Juni 1942. Hiermede verzoek ik U zich een dezer dagen te willen vervoegen ten hoofd...

Relevantie: 83% ** de directeur (van een niet nader gespecificeerde gemeentelijke dienst).
Archief 745 | 745-409 | Pagina 384 | 1943

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief (doorslag), waarschijnlijk van een gemeentelijke instantie of distributiedienst. * **Datum:** 10 augustus 1943. * **Kenmerk:** 46a/201/21a M. * **Geadresseerde:** Den Heer F.J. Biesenbeek, Jac. Catskade 1 III, Amsterdam-West (wijk 19). * **Onderwerp:** Toestemming voor het in ontvangst nemen van toewijzingen op de markt aan het Mosplein...

Relevantie: 83%
Archief 745 | 745-430 | Pagina 518 | 1944

# TRANSCRIPTIE [Bovenaan de pagina:] Hr. Daar wij met zijn drieen gekombeineerd zijn F v d Werf J G Tuijn H G Biesenbeek. Zoo verzoek ik u beleefd of dat op de zelfde voet door kan gaan Achtend F v d Werf J G Tuijn H G Biesenbeek. [Midden, in blauwe stempel en inkt:] № 46A/176/1 M. 1944 31/7 [Onderaan, handgeschreven in potlood:] Acc. voor middagverdeelg Zie desbetr. voorschrift KM. no. Th D

Relevantie: 83% ** f. v.d. werf, j.g. tuijn, h.g. biesenbeek. +2
Archief 745 | 745-409 | Pagina 369 | 1943

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven verzoekschrift / brief. * **Datum:** 14 juni 1943. * **Afzender:** C. B. Biesenbeek (vermoedelijk een visboer). * **Geadresseerde:** De WelEdelgestrenge Heer Inspecteur. * **Referentienummer:** No. 46a/201/16 M. 1943 17/6. * **Taal:** Nederlands. * **Kenmerken:** Bevat diverse ambtelijke aantekeningen in potlood en rood potlood.

Relevantie: 82% ** c. b. biesenbeek (vermoedelijk een visboer).