P. Baars

Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)

* **Administratieve context:** Het betreft een lijst van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis in Amsterdam, gedateerd september 1941. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. * **Structuur:** De namen staan grotendeels op alfabetische volgorde (per kolom). Enkele namen zijn gegroepeerd met toevoegingen zoals "Walg" of "Keizer", wat kan duiden op filialen of overkoepelende rekeningen. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse rode en zwarte vinkjes geplaatst bij grotere bedragen, wat wijst op een controleproces. Bij de naam "Dijkstra" is handgeschreven "6.51" toegevoegd. * **Bedrijfsvoering:** Het document is officieel ondertekend door de directeur van de exploitatiemaatschappij van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam.

Administratieve balans/debiteurenlijst.

Het document is een overzicht van openstaande schulden van diverse handelaren en particulieren aan een koelhuis, gedateerd oktober 1941. De lijst bevat honderden namen met de bijbehorende bedragen in guldens. Opvallend zijn de handgeschreven correcties: 1. **Rode strepen:** Meerdere grote posten (zoals N.V. Beugel, N.V. v.d. Brink, J. de Geus) zijn met een dikke rode potloodstreep doorgehaald. Dit duidt er vaak op dat de schuld is voldaan, afgeboekt, of dat het dossier is overgedragen. 2. **CR (Credit):** Sommige posten, zoals L. de Hond en B. Walg, zijn gemarkeerd als credit (het koelhuis is hen geld verschuldigd). 3. **Totalen:** Onderaan is een handgeschreven eindtotaal van *f* 13745,41 vermeld, dat later is doorgehaald.

Een getypte lijst met saldi (openstaande bedragen).

Dit document is een administratief overzicht van de saldi van een Amsterdamse veilingorganisatie op 30 november 1941. Het betreft waarschijnlijk debiteuren- en crediteurenposities. De afkorting "CR." bij sommige bedragen duidt op een credit-saldo (een te goed voor de genoemde partij). De lijst bevat namen van diverse aard: individuele handelaren, familiebedrijven (Gebr., & Co.), grotere ondernemingen (N.V.) en gemeentelijke instellingen (Binnengasthuis, Westergashuis). De handgeschreven doorhalingen en correcties wijzen op een actieve controle van de boekhouding. Het document is officieel ondertekend en gestempeld door de directie van de veiling, die gevestigd was op de Centrale Markt in Amsterdam.

Saldi-staat (overzicht van openstaande posten/debiteuren).

Dit document is een financiële administratie van het koelhuis van de Centrale Markt in Amsterdam, gedateerd bijna een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Het overzicht toont de openstaande saldi van diverse handelaren en instanties. Enkele opvallende zaken: 1. **Grootte van de schulden:** De grootste debiteuren zijn N.V. P.v. Hoeckel & Zn. (ƒ 3437.23) en N.V. A.J. de Graaf (ƒ 1383.39), wat wijst op grote groothandelsactiviteiten. 2. **Creditposten (CR.):** Verschillende namen hebben een klein creditsaldo (teveel betaald of retour), wat met blauwe inkt is geaccentueerd. 3. **Aanwezigheid Wehrmacht:** De Duitse Wehrmacht staat genoteerd als debiteur voor een aanzienlijk bedrag van ƒ 595.57, wat aantoont dat de bezetter direct gebruikmaakte van de faciliteiten van de Centrale Markt voor de opslag en levering van levensmiddelen. 4. **Joodse namen:** In de lijst komen veel namen voor die historisch geassocieerd worden met de Joodse handelsgemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Hakker, Mok, Moffie, Polak, Stodel, Velmans). In maart 1941 waren veel van deze handelaren nog actief, hoewel de anti-Joodse maatregelen van de bezetter reeds in volle gang waren.

Handgeschreven conceptbrief of memorandum.

* **Inhoud:** Het document betreft het formaliseren van een overeenkomst over de opslag van goederen. De schrijvers verzoeken om de goedkeuring van een conceptcontract. Tevens wordt er expliciet gevraagd om een financiële vergoeding van 4000 gulden voor de leiders van de grossierscombinatie als dank voor hun inspanningen en verantwoordelijkheid. Er wordt geadviseerd dit niet in het hoofdcontract op te nemen, maar via een aparte brief te regelen. * **Terminologie:** * **Bin.:** Vermoedelijk een afkorting voor een overheidsinstantie of bureau (mogelijk Binnenlandsche Zaken of een distributieorgaan). * **C.M.:** Mogelijk "Centrale Magazijnen". * **Grossierscombinatie:** Een samenwerkingsverband van groothandelaren, wat gebruikelijk was tijdens de bezettingsjaren voor de distributie van schaarse goederen. * **Toon:** Formeel, ambtelijk en aandringend ten aanzien van de financiële compensatie.

# TRANSCRIPTIE vP/HG. [handgeschreven: extra] 72/59/2 M. 24 Juni 1939. den Heer H. Baars, President Brandstraat 62 II, Amsterdam-Oost. Wijk 20. Naar aanleiding van Uw brief.d.d. 9 dezer bericht ik U, dat van de daarin vervatte klacht goede nota is genomen. De Directeur,

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven, handgeschreven in inkt]: C. de Boer [Links, getypt]: VP/HG. [Links, getypt]: 72/59/2 M. [Midden, handgeschreven in inkt]: Verzonden 24/6 [Rechts, getypt]: 24 Juni 1939. [Rechts, geadresseerde]: den Heer H. Baars, President Brandstraat 62 II, Amsterdam-Oost. Wijk 20. [Body tekst]: Naar aanleiding van Uw brief.d.d. 9 dezer bericht ik U, dat van de daarin vervatte k...

# TRANSCRIPTIE 31-12-'40 Den Heer van Beeren. Gelieve te laten herstellen meerpaal, voor perc. 129 Baarsjesweg. (afgebroken). En een meerpaal te laten plaatsen voor perc. 127 Baarsjesweg [Onderaan links, in rood potlood:] 21/1/'41 M [Onderaan rechts, handtekening:] Aw. Rijvordt [Onderaan midden, in zwarte inkt:] 8/1/'41 HB

# TRANSCRIPTIE VP/HG. *extra* [handgeschreven] den Heer M. Aarons, Nwe. Heerengracht 137, <u>Amsterdam-Centrum</u>. Wijk 2. 33/9...

# TRANSCRIPTIE 2 ex. Mr. de Baer [handgeschreven] VP/HG. [getypt] extra [handgeschreven] 90/10/2 M. 17 Februari 1940. den Heer W. Cohen, 2e Boerhaavestraat 71 hs, <u>Amsterdam-Oost</u>. Wijk 11. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 1 dezer bericht ik U, dat dezerzijds tegen inwilliging van het daarin ver- vatte verzoek geen bezwaar bestaat. De Directeur,