H. de Haas

Administratieve fiche of dossiernotitie (Interne correspondentie).

Dit document is een ambtelijke besluitnotitie waarin een interne afspraak wordt vastgelegd. De essentie van de tekst is dat er toestemming (machtiging) gevraagd gaat worden aan de betreffende wethouder om een wijziging in het marktreglement te agenderen bij de 'commissie van advies voor de markten'. Opvallend is de redactionele correctie in de vierde regel: de schrijver voegde "wijziging in het" in boven de regel, waardoor de zin grammaticaal gecorrigeerd werd (van "de noodige reglement" naar "de noodige wijziging in het reglement"). De rode cijfers rechtsboven duiden op een latere archiefordening of een verandering in de classificatie van het dossier.

Ambtelijke notitie op een voorgedrukt formulier (Bijblad).

Deze notitie betreft een beleidswijziging of een advies over de regulering van activiteiten op de markt. De auteur, waarschijnlijk een hogere ambtenaar genaamd De Haas, stelt voor om alle vormen van "vertooningen" of "kermisgedoe" op markten te verbieden. De aanleiding lijkt een specifieke persoon te zijn, genaamd **Sternfeld**, wiens manier van werken blijkbaar ongewenst is. In plaats van alleen Sternfeld te weren, stelt De Haas voor om een algemeen verbod in te stellen dat ook geldt voor "bonafide standwerkers" (legitieme marktkooplieden die hun waar met een praatje of show verkopen). Dit getuigt van een strenger wordend marktbeleid waarbij de scheiding tussen handel en vermaak (attracties) scherper wordt getrokken. In de kantlijn bovenaan reageert de heer De Haas (of een gelijknamige superieur) dat er eerst overleg moet plaatsvinden met de uitvoerende ambtenaren om de grenzen van wat toegestaan is nauwkeuriger te definiëren voordat er een definitief besluit valt.

Handgeschreven notitie / ambtelijke aantekening.

* **Inhoud:** De auteur van de notitie plaatst kritische vraagtekens bij de terminologie en cijfers in een rapport van een zekere "H. de Haas". Er wordt gevraagd naar de definitie van een "geval". * **Kernpunten:** * Er is sprake van een kwantificering: 566 plus 15 extra gevallen. * Er bestaat onduidelijkheid of een "geval" gelijkstaat aan een individu, een vergunning, of een specifieke marktdag. * De auteur speculeert of het gaat over handelaren die slechts één dag per week op een markt in Amsterdam ("A’dam") staan. * **Vorm:** Het document is een kladnotitie met onderstrepingen ter nadruk (onder "soms op" en "een markt staan"). De afkorting "Opm." staat voor "Opmerkingen".

Handgeschreven memo/notitie op gelinieerd papier.

* **Inhoud:** De notitie bevat twee specifieke verzoeken aan H. de Haas betreffende de handhaving van de regelgeving rondom ambulante handel (venten). * Het eerste punt betreft een vermoeden van fraude bij de uitgifte van duplicaten van ventvergunningen. De schrijver vraagt om een gerichte controle op bekende dossiers. * Het tweede punt vraagt om een rapportage over de overlast van huis-aan-huisverkopers van textielwaren (garen, band) en opkopers van kleding. Er wordt gevraagd naar de frequentie van controle en of dit probleem überhaupt effectief te bestrijden is. * **Handschrift:** Een vlot, enigszins formeel cursief handschrift, typisch voor de Nederlandse administratie uit de jaren '30. * **Terminologie:** "Ventverg." is de afkorting voor ventvergunning. "Garen en band" was een klassieke categorie van kleinhandel aan de deur. "Euvel" duidt erop dat de overheid deze vorm van handel als een maatschappelijk probleem of bron van overlast beschouwde.

Kasboek- of salarisblad uit een administratief register.

* **Administratieve Structuur:** Het document is onderverdeeld in drie categorieën. De eerste groep (niet expliciet benoemd, maar waarschijnlijk vast personeel of beambten), gevolgd door 'Werklieden' en 'Reservisten'. * **Financiële details:** Bedragen zijn genoteerd in guldens (f). Er zijn specifieke aantekeningen over toelages (rijwielvergoeding van 12 gulden) en inhoudingen (pensioen vanwege tijdelijke dienst, gemarkeerd met een 'F'). * **Correcties:** Het grote totaalbedrag bovenaan (162.570,49) is meermaals gecorrigeerd, wat wijst op een lopende boekhouding waarbij bedragen van eerdere pagina's zijn overgedragen. * **Opmerkelijke termen:** "Rijwiel" voor fiets en "Stamkaarten" (persoonskaarten voor militairen) plaatsen het document in een specifieke overheids- of institutionele context.

Getypte namenlijst met handgeschreven aantekeningen en markeringen.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam, hoewel er handgeschreven toevoegingen zijn die deze volgorde onderbreken (zoals Gobets onderaan de eerste kolom). * **Numerieke codes:** De breuken aan de linkerzijde (zoals 7/13) verwijzen zeer waarschijnlijk naar transportnummers en volgnummers op die lijsten, of naar specifieke dossiers/kaarten in een cartotheek. * **Symboliek:** * De **'X'** achter de namen is een veelvoorkomende administratieve markering in oorlogsarchieven om aan te geven dat een persoon is "afgevoerd", overleden of dat de actie is voltooid. * De **omcirkelde 'L'** staat vaak voor "Lager" (kamp) of een specifieke barak-indicatie. * De **omcirkelde 'Z'** kan duiden op "Ziekenhuis" of "Ziek". * De handgeschreven notitie **'overl.'** (bij Matteman en Roodveldt) bevestigt dat deze personen tijdens het administratieve proces als overleden zijn geregistreerd. * **Handgeschreven correcties:** Er zijn correcties aangebracht in data en namen, wat duidt op een "levend" document dat herhaaldelijk werd bijgewerkt.

Distributiebon / Kwitantie voor groenten.

Het betreft een officieel formulier van de Gemeente Amsterdam voor de distributie van groenten. De bon bevat een lijst met wintergroenten (koolsoorten, wortelen, uien, bieten) die kenmerkend zijn voor de Nederlandse voedselvoorziening in tijden van schaarste. Opvallende kenmerken: * **Prijs:** Er wordt een vaste prijs genoemd van "3 cent per kg". Dit is historisch gezien een zeer lage prijs, wat duidt op een gesubsidieerde basisvoorziening. * **Plakstrook:** De verticale strook papier die over het document is geplakt, lijkt bedoeld om een eerdere tekst te overschrijven of te wijzigen, of het is een reparatie van een gescheurd document. * **Identificatie:** Het document is voorzien van een uniek serienummer (024238) en het officiële stadswapen van Amsterdam om fraude tegen te gaan. * **Handtekening:** De naam "H. de Haas" is verticaal over het midden geschreven, waarschijnlijk als bewijs van ontvangst of controle.

Handgeschreven ambtelijke of zakelijke notitie.

Het document is een korte notitie betreffende de diefstal van een partij paling. De schrijver rapporteert informatie van een zekere H. de Haas en stelt voor de kosten van deze diefstal (f 48,60) ten laste te leggen van de dienst 'Marktwezen'. Er wordt instructie gegeven om bij akkoord het bedrag over te boeken naar postrekening 246/418. De notitie dient als een administratief spoor waarbij wordt aangegeven dat relevante correspondentie (afschrift brief) is doorgestuurd voor de feitelijke betaling.

Document

Dit document vormt een belangrijke administratieve vastlegging van de Joodse Raad of een gerelateerde instantie tijdens de Holocaust in Nederland. Het toont de pogingen van de bezetter om Joodse mannen te mobiliseren voor dwangarbeid in Nederlandse kampen zoals Diever en kampen langs het Oranjekanaal. De lijst is een overzicht van mannen die op de aangewezen datum niet verschenen zijn. De kolom met opmerkingen onthult veel over de overlevingsstrategieën en de realiteit van die tijd: * **Medische redenen:** Het merendeel van de mannen staat genoteerd als "Ziek", vaak met de naam van de behandelend arts erbij. Dit wijst op het belang van medische verklaringen om uitstel van transport te krijgen. * **Vrijstellingen:** Termen als "Vrijgesteld door Beauftragte" en "Gesperrt" duiden op officiële (tijdelijke) bescherming tegen deportatie. * **Locaties:** "M.J.G." staat voor het Nederlands-Israëlietisch Ziekenhuis (Militair Hospitaal gebouw), en namen als de "Spinoza kliniek" tonen aan dat men in ziekenhuizen verbleef. * **Referenties:** De afkorting "J.P." met een nummer verwijst waarschijnlijk naar een specifiek dossier of 'Joodse Politie' dossiernummer binnen de administratie. De rode kruisen bij Hartog van Cauveren en Mozes Gobes suggereren een latere wijziging in hun status, mogelijk dat zij alsnog zijn opgepakt of hun vrijstelling verloren.

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE Th: de Haan. [onderstreept]

was, kwam de chef van meergenoemde Gill,genaamd:de Haas. Deze wilde Gill eigendunkelijk toch mee op de markt nemen.Toen zulks door mij verhinderd werd,zei bedoelde de Haas o.m.:"Hij gaat met mij mee.Weet je wel tegen wien je spreekt,enz."Daar er opnieuw een Aan den Heer Bedrijfschef der Centrale Markt. [Handtekening: H.F.]

# TRANSCRIPTIE Th. Haasnoot V. C. <u>onderzoek Zeeland</u> <u>Rooseman</u>

# TRANSCRIPTIE vP/HG. *Extra* 90/29/3 M. 3 Juni 1939. den Heer C. Jongerts Noordeinde 18, <u>M o n n i k e n d a m .</u> Naar aanleiding van Uw brief d.d. 24 Mei jl. be- richt ik U, dat J. de Haas, Zuideinde 151 a costi, des Zaterdags een vaste plaats op de markt Mosplein bezet. Hem kan niet worden toegestaan om op de overige dagen op dat plein een standplaats te bezetten, aangezien aldaar a...