D. van Marle
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 32
D. van Marle was een koopman actief op diverse markten in Amsterdam, waaronder de Gaaspstraat, Ten Katestraat, Albert Cuypstraat en de Noordermarkt. Hij verkocht onder andere garnalen en aal. In 1942 en 1943 was hij geregistreerd op de Waterlooplein. De specifieke oorlogsgevolgen zoals arrestatie, deportatie of overlijden zijn in de beschikbare archiefdata niet vermeld.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Document
Dit document is een administratief overzicht, waarschijnlijk van een vereniging, vakbond of kerkelijke instantie. De personen zijn gegroepeerd per "Serie" (mogelijk wijken of afdelingen). De aanwezigheid van kolommen voor de boekjaren 41/42 en 42/43 suggereert dat het gaat om het bijhouden van contributiebetalingen of presentielijsten. Opvallend is de grote spreiding van leeftijden (geboortejaren van 1875 tot 1918) en de specifieke herkomst van veel namen uit de vissersdorpen rond het IJsselmeer (o.a. Klouwer uit Volendam, Kes en Zeeman uit Marken, Moenis uit Monnickendam). Dit kan duiden op een organisatie die sterk geworteld was in deze gemeenschappen, zoals een coöperatie of een watersportvereniging.
Administratief register / Mutatielijst (verhuizingen of signaleringen).
* **Structuur:** De lijst is strikt alfabetisch op achternaam gesorteerd. De Romeinse cijfers (I, II, III) achter de adressen duiden op de verdieping van de woning. "hs" staat voor huis (begane grond). * **Annotaties:** * De **V-tekens** in rood en blauw duiden op administratieve controle of verificatie door verschillende afdelingen. * De rode letter **'S'** bij de data is een veelvoorkomend kenmerk in registers uit de bezettingstijd, vaak duidend op 'Signalering' of een specifieke status binnen het bevolkingsregister tijdens de Tweede Wereldoorlog. * **Geografie:** De genoemde straten concentreren zich in de Amsterdamse wijken De Pijp (Sweelinckstraat, v. Ostadestraat), de Staatsliedenbuurt (v. Hogendorpstraat, v. Beuningenstraat) en Amsterdam-West (Kinkerstraat, Admiralengracht). ---
Document
Dit document is een getypte lijst met persoonsnamen en bijbehorende kwantitatieve gegevens, verdeeld over twee kolommen per zijde. De koppen luiden "Aantal aal" en "kg. Zw." (waarschijnlijk 'zware aal', een sortering in de vishandel). De lijst is alfabetisch geordend (G tot en met O op deze pagina). Er zijn enkele handgeschreven toevoegingen en adressen tussen haakjes vermeld (bijv. Valkenburgerstraat, Schimmelstraat). Getallen zoals (14-11-84) verwijzen vermoedelijk naar geboortedata, wat gebruikelijk was in administratieve lijsten uit die tijd. ---
Getypte lijst met handgeschreven annotaties en correcties.
* **Inhoud:** Het document betreft een distributielijst voor "aal" (paling). De kolommen "Aantal aal" en "kg. Zw." (mogelijk 'kg Zwaar' of een andere gewichtsaanduiding) suggereren een logistieke administratie van voedseldistributie. * **Doelgroep:** De namen op de lijst zijn overwegend Joodse namen (bijv. Goudsketting, Groenteman, Locher, de Hond). Er staan ook specifieke adressen bij in Amsterdamse wijken die historisch een grote Joodse populatie kenden (Valkenburgerstraat, Schimmelstraat). * **Annotaties:** De toevoeging "afvoeren" bij M.A. Helsloot en "afv." (afgevoerd/afwezig) bij J. Lustig wijst op een administratie die tijdens een periode van gedwongen vertrek of deportatie werd bijgehouden. De handgeschreven getallen (vaak verhogingen van 50 naar 80) kunnen duiden op gewijzigde rantsoenen of samenvoeging van huishoudens. * **Rekenwerk:** De totalen onderaan duiden op een controle van de uitgegeven hoeveelheden vis of gewicht.
Document
- **Doel van het document:** Het betreft een administratieve registratie van de vishandel tijdens de overgang van vrede (1939) naar oorlogstijd (1940). De nauwkeurige vastlegging suggereert een toezichthoudende rol van de overheid op de voedselvoorziening. - **Handgeschreven tekens:** De vinkjes, kruisjes en streepjes duiden op een proces van verificatie of selectie. Handelaren met een '+' lijken vaker geconcentreerd in Volendam, terwijl Amsterdammers vaker met een '/' of 'vinkje' zijn gemerkt. - **Oorlogsinvloed:** Bij L. Meents staat "geen boekhouding - militair", wat erop wijst dat de eigenaar was opgeroepen voor het leger. Bij andere handelaren zie je de omzet in 1940 sterk dalen (bijv. Th. Otto) of juist stijgen (bijv. P. Hogenbirk), wat duidt op verschuivingen in de markt door de bezetting. - **Joodse namen:** Namen als Hammelburg, de Hond, Korper, Meents en Piller-Moffie, evenals adressen in de Jodenbuurt (Jodenhouttuinen, Uilenburgerstraat), wijzen erop dat dit overzicht ook Joodse handelaren bevat die kort na deze periode te maken kregen met anti-Joodse maatregelen en onteigening.
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst - Lindengracht
| 14 | 133 | D. van Marle | 26-3-03 | Gov. Flinckstr. 286 A II | x | |
Getypte namenlijst op doorslagpapier (paginanummer -4-).
| 14 | 135 | D.van Marle | 26-3-93 | Gov.Flinckstr.286 A II | x | |
Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een register van het Marktwezen of de Economische Controledienst).
| D.van Marle | 26-3-93 | G.Flinckstr.286 A III | " | 26-5-42 | id. |
Getypte lijst op doorslagpapier met handgeschreven correcties en toevoegingen.
| W.Honing | 20 | 20 | D.van Marle | 20 | 20 |
Getypte lijst met handgeschreven annotaties en correcties.
| D. van Marle | 20 | 20 |
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats " 26-5-42 id
Waterlooplein — standplaats 15
Waterlooplein
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven, boven]: m. de Laer [?] [Handgeschreven, midden]: Verzonden b/g [initialen] [Getypt, rechtsboven]: vP/HG. den Heer G.C. Borgman, Ten Katestraat 39 bel. Amsterdam-West. Wijk 12. 27/68/2 M. 13 September 1940. Naar aanleiding van Uw desbetreffend verzoek, gedaan ter toelichting van Uw brief d.d. 26 Augustus jl., sta ik U hierbij toe zich op Uw plaats op de markt Ten...
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in de linkerbovenhoek:] *extra* vP/HG. den Heer G.C. Borgman, Ten Katestraat 39 bel. Amsterdam-West. Wijk 12. 27/68/2 M. 13 September 1940. Naar aanleiding van Uw desbetreffend verzoek, gedaan ter toelichting van Uw brief d.d. 26 Augustus jl., sta ik U hierbij toe zich op Uw plaats op de markt Ten Katestraat te laten bij- staan door den marktkoopman A.v.Marle. ...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief / Officiële kennisgeving. * **Datum:** 7 augustus 1944. * **Afzender:** De waarnemend Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markt Amsterdam). * **Geadresseerde:** Den Heer J. van Marle, Pieter Nieuwlandstraat 37 I, Amsterdam-Oost. * **Referentienummers:** 77/5/2 M., RP. * **Kenmerken:** Getypt document met handgeschreven notitie "extr...
# TRANSCRIPTIE *2 ex. M. de Raes.* VP/DV. *extra* 33/10/2 M. 24 Januari 1940. den Heer I. Davidson, Hasebroekstraat 9 hs., <u>Amsterdam-W.</u> Wijk 12. Naar aanleiding van Uw briefkaart d.d. 12 dezer ver- leen ik U hierbij gedurende ten hoogste drie maanden na dato de- zes uitstel van Uw verplichting om regelmatig Uw plaats op de markt Westerstraat te bezetten, mits U alsnog per omgaande een...
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven rechtsboven:] 4 ex. M. de Raen VP/MDV. [Handgeschreven:] extra 31/26/2 M. 1 Mei 1940. den Heer J. van Gelderen, Anjeliersstraat 20, Amsterdam-C. Wijk 9. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 12 April jl. ver- leen ik U hierbij tot wederopzegging, doch in geen geval langer dan den tijd, dat Uw vader zal zijn ingesloten, toestemm...