C. Persoon

Administratief register / Mutatielijst (verhuizingen of signaleringen).

* **Structuur:** De lijst is strikt alfabetisch op achternaam gesorteerd. De Romeinse cijfers (I, II, III) achter de adressen duiden op de verdieping van de woning. "hs" staat voor huis (begane grond). * **Annotaties:** * De **V-tekens** in rood en blauw duiden op administratieve controle of verificatie door verschillende afdelingen. * De rode letter **'S'** bij de data is een veelvoorkomend kenmerk in registers uit de bezettingstijd, vaak duidend op 'Signalering' of een specifieke status binnen het bevolkingsregister tijdens de Tweede Wereldoorlog. * **Geografie:** De genoemde straten concentreren zich in de Amsterdamse wijken De Pijp (Sweelinckstraat, v. Ostadestraat), de Staatsliedenbuurt (v. Hogendorpstraat, v. Beuningenstraat) en Amsterdam-West (Kinkerstraat, Admiralengracht). ---

Getypte lijst op doorslagpapier met handgeschreven correcties en toevoegingen.

* **Administratieve functie:** Het document betreft een werkkopie van een distributielijst voor viswaren. De handgeschreven toevoegingen en doorhalingen wijzen op een actieve bijhouding van een klanten- of ledenbestand. * **Identificatie:** Opvallend is het gebruik van geboortedata tussen haakjes om personen met dezelfde naam (zoals Abraham Locher) uit elkaar te houden. Ook straatnamen worden als onderscheidend kenmerk gebruikt (bijv. de twee locaties van D. Korper). * **Kwanteit:** De eenheden zijn fors (totaal honderden kilo's), wat suggereert dat dit geen lijst is voor individuele consumenten, maar voor handelaren, winkeliers of marktkooplieden. * **Demografische kenmerken:** De lijst bevat een zeer hoog percentage namen die historisch geassocieerd zijn met de Joodse gemeenschap in Amsterdam (Locher, Lustig, de Hond, Polak, Roodveldt, Roozelaar). De adressen (Valkenburgerstraat, Schimmelstraat) bevestigen dit beeld; de Valkenburgerstraat was een centrale straat in de Amsterdamse Joodse buurt.

Document

* **Administratieve systematiek:** De lijst is genummerd van 267 t/m 444. Achter elke naam staat een bedrag, meestal 3000 eenheden (mogelijk guldens). Er zijn diverse aantekeningen gemaakt om personen met dezelfde naam te onderscheiden, zoals bijnamen (Schilder "Tekel", "Kippie", "Fik"), jaartallen ('85, '17) of patroniemen (Jobz, Jz, Sz). * **Symboliek:** De vinkjes ("v") suggereren dat de posten gecontroleerd of voldaan zijn. De "x" markeringen kunnen duiden op een afwijkende status of een specifieke betalingswijze. * **Bijzondere vermelding:** Bij nummer 346 (W. M. Ros) staat de handgeschreven toevoeging "i.d. gevangenis" met een bedrag van 2100, wat een specifiek juridisch of sociaal aspect aan deze administratie toevoegt. * **Namenmateriaal:** De grote hoeveelheid namen zoals "Schilder" en "Tol" wijst zeer sterk op de regio Volendam/Waterland.

Ambtelijk rapport/brief betreffende een tuchtkwestie op een vismarkt.

De auteur van dit schrijven (vermoedelijk een marktmeester of controleur) rapporteert over ernstige wanorde en insubordinatie in de visloods van Kroker. Twee vishandelaren, Persoon en Ekkeboom, zijn na een conflict door de politie verwijderd. De auteur klaagt bovendien over corruptie of vriendjespolitiek: andere functionarissen (Hey en Thie) zouden hem tegenwerken of eigenmachtig handelen. Een cruciaal element in de tekst is de weigering van de auteur om vis af te staan aan de politie en een inspectrice van de **Nederlandsche Volksdienst (NVD)**. Dit wijst op een strikte naleving van de distributieregels, ondanks druk van instanties die nauw verbonden waren met het bezettingsregime. Uit de latere aantekeningen onderaan blijkt dat de beschuldigden op 1 februari 1943 zijn verhoord door Th. Sieburgh. Zij ontkenden de aantijgingen, waaronder een specifiek incident waarbij met water gegooid zou zijn. De zaak werd afgedaan met een "ernstige waarschuwing".

Getypte brief/oproep (doorslag).

Dit document is een formele, kort geformuleerde oproep aan drie individuen om zich te melden bij een kantoor aan de Jan van Galenstraat 14 in Amsterdam. De tekst is zakelijk en dwingend ("verzoek ik U ... te willen komen"). Het betreft een doorslag op dun papier, wat gebruikelijk was voor administratieve archivering. De initialen "SV" rechtsboven zijn waarschijnlijk die van de behandelend ambtenaar of typist. De toevoeging "I" achter de huisnummers in de adressering staat voor "1 hoog", wat duidt op de eerste etage. Alle drie de geadresseerden woonden in de wijk De Pijp (Amsterdam-Zuid).

Dienstverslag / Ambtsrapport.

* **Inhoud:** Het document is een formeel rapport van een marktambtenaar aan zijn directeur betreffende een uitgevoerde controle op de visverkoop in de Albert Cuypstraat. De ambtenaar rapporteert dat vijf met name genoemde handelaren (Postimius, Proost, C. Persoon, Molenaar en v.d. Ploeg) zich hielden aan het toegestane rantsoen van 2 kilogram vis per kar. Tevens meldt hij dat een specifieke uitgang (naar de Govert Flinckstraat) afgesloten bleef om de ordentelijke gang van zaken te waarborgen. * **Taalgebruik:** Het rapport is opgesteld in de formele, ambtelijke stijl van de jaren '40, inclusief de toenmalige spelling (bijv. "visch", "bijden", "kwantum", "alhier"). * **Administratieve sporen:** De handgeschreven aantekening in de marge ("Gezien 21-2-44") en het dossiernummer onderaan duiden op de interne verwerking van het rapport binnen de gemeentelijke administratie.

Dienstverslag/Rapport

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft een routinecontrole tijdens de Tweede Wereldoorlog op de Albert Cuypmarkt. De inspecteur controleert of handelaren zich houden aan de toegestane hoeveelheid (het "kwantum") van 2 kg vis. Alle genoemde personen bleken in orde te zijn. * **Toezicht:** Het document toont de strikte controle op de voedselvoorziening en handel tijdens de bezettingsjaren. Niet alleen de handelswaar werd gecontroleerd, maar ook de logistiek van de verkoophal (het afsluiten van zij-uitgangen naar de Govert Flinckstraat om illegale handel of vluchtwegen te voorkomen). * **Administratief proces:** De handgeschreven dialoog in de kantlijn is interessant. Een superieur vraagt in rood potlood ("Hoe weet rapporteur dit?") naar de bewijsvoering voor de bewering over de gesloten deur, waarop de ambtenaar antwoordt dat hij het zelf heeft geconstateerd en dat het zichtbaar was vanaf de werkvloer. * **Terminologie:** Het gebruik van de "ö" in "contröle" en de oude spelling ("visch", "alhier") is kenmerkend voor de ambtelijke taal van die periode.

Handgeschreven verzoekschrift (brief).

Het document is een formeel verzoek van een visboer (C. Persoon) aan de gemeentelijke instanties. De schrijver vraagt om zijn standplaats te mogen verplaatsen van de markt in de Hekstraat (nabij het centrum/Hekelveld) naar de Pretoriusstraat (in Amsterdam-Oost). De argumentatie is van persoonlijke aard: de verzoeker werkte voorheen samen met een zekere de heer M. Keus, die de logistiek (het vervoer van de vis) verzorgde. Vanwege gezondheidsproblemen is Persoon niet in staat dit transport zelf te doen. De ambtelijke reactie onderaan het document is kortaf en negatief. Ambtenaar 'de Haan' adviseert op 31 mei 1944 om het verzoek af te wijzen met de motivering dat de aanvrager dan maar iemand anders moet zoeken om het transport te regelen. Het welzijn of de gezondheid van de burger weegt hier niet op tegen de ambtelijke starheid.

- 3 -

[Hoofdtekst:]

# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]

# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...

# TRANSCRIPTIE [Bovenaan] Otto 23/5 PM [Turflijst] <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> | | | [Midden] Averwijzing 150...