L. Degen

Doorslag van een uitgaande brief/oproep.

Dit document is een formele oproep aan de heer L. Degen om zich te melden bij de bedrijfschef van een gemeentelijke dienst in de Centrale Markthallen in Amsterdam. De toon is zakelijk en direct, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd. De brief is een reactie op een schrijven van Degen van een week eerder. De afkorting "HG" in de rechterbovenhoek staat zeer waarschijnlijk voor "Handelsgelegenheden", onderdeel van de Gemeentelijke Handelsinrichtingen die de markthallen beheerden. De locatie "Centrale Hal, No.H.69" bevestigt dat het om een kantoor binnen het complex van de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat gaat.

Register/Lijst van marktkooplieden en straatventers.

* **Administratieve structuur:** Het document is een nauwkeurige boekhouding van markthandelaren. Het maakt onderscheid tussen verschillende vormen van handel: vaste standplaatsen op de markt, venters (die langs de deuren gaan), en winkeliers die blijkbaar ook op de markt staan of een vergunning hebben. * **Handelswaar:** De lijst geeft een goed beeld van het aanbod op een Amsterdamse markt in 1941: veel versproducten zoals groenten, fruit (waaronder specifiek bananen), bloemen, vis (gezouten/gerookt en vers), en zuivel. * **Terminologie:** "W. I" in de kolom 'vaste plaats op andere markt' verwijst waarschijnlijk naar de Waterloopleinmarkt (Wijk I). De notatie "Doppenhe" bij nr. 71 is mogelijk een afkorting voor de Dappermarkt. * **Demografie:** Veel van de namen op deze lijst (zoals Nikkelsberg, Bromet, Blog, Franschman, De Hond) zijn historisch geassocieerd met de Joodse gemeenschap in Amsterdam, die diep geworteld was in de markthandel.

Getypte namenlijst (mogelijk een doorslag).

* **Inhoud:** Het document bevat 84 namen van personen, telkens vergezeld van hun geboortedatum. De data zijn genoteerd in dag-maand-jaar formaat, waarbij het jaar is afgekort met een apostrof (bijv. '98 voor 1898). * **Ordening:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, maar niet strikt binnen de letters (bijv. 'Aardewerk' komt voor 'Aldewereld', maar 'Appelboom' volgt daarna). Dit duidt op een administratieve lijst die mogelijk handmatig of per sectie is samengesteld. * **Bijzonderheden:** Aan het einde van de tweede kolom staan bij enkele namen kleine 'v'-tekens (Vischjager v, Vischschoonmaker v). Dit kunnen administratieve vinkjes zijn of een aanduiding voor een specifieke status (zoals 'vertrokken' of 'vrijgesteld').

Getypte namenlijst met handgeschreven annotaties en tekens.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam, maar verdeeld over twee kolommen die parallel lopen. * **Codering:** De prefixen zoals 'E2/' en breukgetallen (bijv. 26/129) verwijzen naar administratieve dossiers of kaartnummers in een kaartsysteem. * **Symboliek:** * De **'x'** achter de data lijkt een standaard afvinkteken voor aanwezigheid of verwerking. * Het **omcirkelde kruis** (bijv. bij L. v.d. Berg) duidt vaak op een mutatie: afvoer, overlijden of transport. * De toevoeging **'(m) L'** (bijv. Aardewerk en Querido) duidt waarschijnlijk op een specifieke status of bestemming (mogelijk 'L' voor Lager/Kamp). * **Handgeschreven notities:** De aantekening "Ingel. 28/2-42" bij E. Rootveldt suggereert een specifieke gebeurtenis op die datum (bijv. 'ingeleverd' of 'ingelicht'). De naam "Zomper" bij H. Swart is een persoonsnaam of verwijzing die later is toegevoegd.

Twee pagina’s uit een handgeschreven alfabetisch of numeriek geordend adresregister of ledenlijst.

* **Ordening:** Het register lijkt te zijn opgezet om personen per adres of lidmaatschap te registreren. Op de tweede pagina is te zien dat er ruimte is gereserveerd (nummers zonder namen), wat duidt op een administratief groeisysteem. * **Handschrift:** Een geoefend administratief handschrift uit de vroege 20e eeuw. Gebruik van afkortingen zoals 'nw' (nieuwe), 'h' (huis/begane grond), 'b' (boven/bel-etage), en Romeinse cijfers voor verdiepingen (I, II, III). * **Correcties:** Er is één regel op pagina 15 die volledig is doorgehaald met een blauw potlood of inkt, wat wijst op een mutatie in de administratie (verhuizing of overlijden). * **Topografie:** De genoemde locaties bestrijken zowel de oude Jodenbuurt (Uilenburg, Rapenburg, Waterlooplein, Jodenbreestraat) als de toenmalige nieuwbouwwijken zoals de Transvaalbuurt (Krugerstraat, Afrikanerplein) en de Oosterparkbuurt.

Register/Gastenboek of Administratieve lijst (waarschijnlijk bevolkingsregister of kaartsysteem van een organisatie).

* **Handschrift:** Het betreft een zeer verzorgd administratief handschrift (waarschijnlijk een klerk). * **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (C t/m L). * **Inhoud:** De personen op deze lijst hebben overwegend Joodse achternamen (Cohen, Fransman, Glasbeek, Hakker, Heilbron, Koopman). De adressen concentreren zich in de Joodse buurt (Rapenburgerstraat, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Tugela-weg, Krugerstraat, Kraaipanstraat). * **Afkortingen:** * **a. gr. fnd / a. gr. punt:** Vermoedelijk "Adres gevonden". * **D:** Mogelijk een indicatie voor "Dood" (overleden) of "Deportatie", gezien de context van deze Amsterdamse lijsten. * **Letters O, C, Z, W, N:** Deze codes duiden vaak op de kerkelijke gezindte in Nederlandse registers (O = Onkerkelijk, C = Rooms-Katholiek/Christelijk, N = Nederlands Hervormd). De 'Z' en 'W' kunnen in deze specifieke administratie wijken of andere statussen aanduiden.

Administratieve lijst (afschrift van een afvoerlijst) betreffende Joodse dwangarbeiders in werkkampen.

Dit document is een administratief overzicht van mutaties in de bezetting van drie "Jodenkampen": Kerrien (nabij Spier), Gijsselte (nabij Pesse) en De Vecht (nabij Dalfsen). De lijst is opgesteld in de vroege zomer van 1942. Opvallend is het hoge aantal mannen dat als "gevlucht" staat genoteerd. Bij veel van deze namen staat de latere aantekening "St. Petgat" met een datum (bijv. 20/6). Dit verwijst naar kamp Steggerda (ook wel kamp Petgaten genoemd), wat suggereert dat deze vluchtelingen ofwel gepakt zijn en daarheen gestuurd, of dat er een administratieve overplaatsing plaatsvond. De kolommen bevatten cruciale informatie voor genealogisch en historisch onderzoek: * **Geboortedatum:** De eerste kolom. * **Naam:** De aanduiding "J." na de naam staat voor "Jood", een nazi-classificatie. * **Beroep:** Variërend van diamantbewerker en letterzetter tot venter en los arbeider. * **Status:** "vrijgesteld" (vaak tijdelijk), "afgekeurd" (medisch) of "gevlucht". * **Gemengde huwelijken:** De laatste regel toont een vrijstelling "i.v.m. Arische vrouw", wat wijst op de (aanvankelijke) beschermde status van Joodse mannen in een gemengd huwelijk.

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE Ir. D.F. Merz, l.i. Lorentzkade 52 Leiden . ---------- No 48/22/5 M. 1939 Leiden, 23 December 1939. Den Zeer Geleerden Heer Dr. A. van der Laan, Directeur van het Marktwezen, A M S T E R D A M - W . Zeer Geachte Heer, Hierbij deel ik U beleefd mede, een onderhoud met den heer Pel te hebben gehad, over het met UEdele besprokene. Voor proefnemingen voelde de heer Pel veel, en zou...

Div. bylagen (w.o. teek).

# TRANSCRIPTIE afz. L. Drukker p/a den heer G. W. Geuken Horssen. (Gld.) [Linksonder diagonaal geschreven:] Telly

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven signatuur:] *Th. Müller* vdL/HG. 10/50/1 H. 1 4 November 1939. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r .