S. de Boer

Handgeschreven brief (ambtelijke correspondentie).

* **Kernboodschap:** De schrijver (J. Benz) adviseert de Inspecteur om een verzoek van een zekere S. de Boer niet in behandeling te nemen of af te wijzen. De reden hiervoor is dat De Boer de marktplaats al voortijdig heeft verlaten (op 5 oktober), terwijl hij feitelijk al sinds 25 september niet meer aanwezig was. * **Terminologie:** * *v/h Marktwezen:* van het Marktwezen (de gemeentelijke dienst belast met de markten). * *m: i:* mijns inziens. * *pl: n: 87:* plaats nummer 87 (verwijzend naar een specifieke marktkraam of staanplaats). * **Toon en houding:** De brief is zakelijk en ambtelijk, maar bevat een duidelijk negatief advies gebaseerd op het gedrag ("optreden") van de betrokkene. Er is sprake van een strikte controle op aanwezigheid via een presentielijst.

Intern ambtelijk bericht / Bijblad van de gemeente Amsterdam.

Het document betreft een officieel verzoek van een marktkoopman, de heer S. de Boer, die een vaste staanplaats had op de Dappermarkt in Amsterdam (mogelijk standplaats 911). Vanwege de ziekte van zijn echtgenote heeft hij verzocht om tijdelijk ontheven te worden van zijn plicht om op de markt te verschijnen ("verzocht uitstel pl. bez." oftewel plaatsbezetting). De ambtenaren (waaronder waarschijnlijk marktinspecteur Th. Ruijg en een hogere functionaris, mogelijk J.M. de Kan van de Marktzaken) geven een positief advies. In de hoofdtekst is de specifieke datum "t/m 4 februari" doorgestreept en vervangen door een algemenere toestemming om de plaats niet in te nemen, wat duidt op een flexibele afhandeling van de persoonlijke omstandigheden van de koopman.

Lijst van handtekeningen/namenlijst.

* **Handschrift:** Het document is geschreven in een duidelijk leesbaar, enigszins formeel cursief handschrift (spitsschrift). Verschillende personen lijken hun eigen naam te hebben getekend, gezien de variatie in handschrift en inkt. * **Inhoud:** Het betreft een namenlijst, mogelijk een presentielijst van een vergadering, een ledenlijst van een vereniging of een lijst van ondertekenaars voor een petitie. * **Opvallende zaken:** * Er zijn verschillende namen doorgehaald, wat kan wijzen op afzeggingen of royementen. * De toevoeging "pro Bak" onder de naam J. Salinger suggereert dat Salinger tekende namens (per procuratie) een persoon genaamd Bak. * De achternamen (zoals Werkendam, Alexander, Salinger, Polak, Davidson) zijn kenmerkend voor de Nederlands-Joodse gemeenschap uit die periode.

Getypte lijst / tabel.

* **Structuur:** Het document is een administratieve opsomming in drie kolommen. De kolommen bevatten de persoons- of bedrijfsnaam, het vestigingsadres en de geschatte wekelijkse omzet (vermoedelijk in guldens). * **Economische gegevens:** De vermelde wekelijkse omzetten variëren sterk, van 25 gulden (Aaron en Schmidt, J. Bier) tot 600 gulden (W. de Graaf). Bedrijven zoals S. de Boer en Gebr. Jonk behoren met 500 gulden ook tot de grotere ondernemingen op de lijst. * **Geografische spreiding:** De poeliers zijn verspreid over heel Amsterdam, van de Jordaan (2e Goudsbloemdwarsstraat) en het Centrum (Jodenbreestraat) tot Zuid (Beethovenstraat, Minervalaan) en Oost (Javastraat, Oosterparkstraat). * **Bijzonderheden:** * Bij de firma Engels wordt geen numerieke omzet vermeld, maar de notitie "? Export". * Sommige ondernemers hebben meerdere vestigingen, aangeduid met aanhalingstekens (bijv. G.v.d. Berg en E. de Boer). * Niet alle adressen zijn voorzien van een huisnummer (bijv. J. Bier, J. de Boer, D. Grim).

Doorslag van een getypte brief (archiefkopie).

Deze brief is een officiële disciplinaire waarschuwing aan een marktkoopman. De kern van de overtreding is het oneigenlijk gebruik van de openbare ruimte: het plaatsen van een kar op het trottoir achter een marktkraam op de Ten Katemarkt. De bewoording "Ik waarschuw U hierby ernstig" duidt erop dat dit een formele stap is in een handhavingstraject; herhaling zou waarschijnlijk leiden tot zwaardere sancties, zoals een tijdelijk verbod of het intrekken van de marktvergunning. De handgeschreven aantekeningen bovenin zijn administratieve parafen die bevestigen dat de brief is verzonden en gearchiveerd.

Officiële waarschuwingsbrief (doorslag van correspondentie).

Dit document betreft een formele ambtelijke berisping gericht aan een marktkoopman. De heer Th.S. de Boer wordt gemaand omdat hij op 9 oktober 1940 een kar op het trottoir achter zijn marktplaats aan de Ten Katestraat had geplaatst, wat blijkbaar in strijd was met de geldende marktvoorschriften. De taal is formeel en de waarschuwing wordt "ernstig" genoemd, wat duidt op een streng handhavingsbeleid. De spelling ("My", "hierby", "Wyk") is typerend voor de ambtelijke schrijfwijze van die periode.

Brief (handgeschreven)

De brief is een formeel verzoek van J. Renz aan een marktinspecteur betreffende het beheer van de standplaatsen op de Dappermarkt in Amsterdam. De kern van het schrijven is dat het ongebruikt laten van vaste standplaatsen de vitaliteit van de markt schaadt ("het laten verloopen van markten"). Renz adviseert de inspecteur om een specifieke koopman, de heer S. de Boer (houder van plaats nr. 87), officieel te ontbieden. Het doel is om hem duidelijk te maken dat het in zijn eigen belang (en dat van de markt als geheel) is dat hij zijn standplaats daadwerkelijk gebruikt, met een voorgestelde minimumfrequentie van ten minste één dag per week.

Archiefkaart/formulier van de Inspectie van het Marktwezen.

Dit document is een officiële oproep van de Amsterdamse marktinspectie aan de heer Th. S. de Boer. * **Aanleiding:** De heer De Boer wordt op het matje geroepen omdat hij zijn standplaats op de Ten Katemarkt (een bekende dagmarkt in Amsterdam-West) niet regelmatig bezet. In die tijd was het behoud van een marktvergunning strikt gebonden aan de daadwerkelijke exploitatie van de plek. * **Tijdlijn:** De kaart is verzonden op 4 januari 1940 voor een afspraak op maandagochtend 8 januari. * **Inspecteursnotitie:** Op 5 januari 1940 (één dag na verzending en vóór de eigenlijke afspraak) noteert de inspecteur "Opgenomen in steun". De eerdere notitie over de oproep is doorgehaald. Dit duidt erop dat de situatie van de heer De Boer is gewijzigd: hij is in de werkloosheidsvoorziening (de 'steun') terechtgekomen. Dit verklaart waarschijnlijk waarom hij zijn marktkraam niet meer kon of mocht bemannen.

Officiële verklaring van ziekenhuisopname.

* **Doel van het document:** Het document dient als officieel bewijs dat Nathan Mullem in het ziekenhuis is opgenomen. In de context van 1942 werd een dergelijke verklaring vaak gebruikt om uitstel van deportatie ('Sperre') aan te vragen of om lopende financiële verplichtingen te bevriezen. * **Administratieve verwerking:** De handgeschreven aantekeningen onderaan wijzen op de afwikkeling door een gemeentelijke instantie (waarschijnlijk de Marktwezen-administratie). De tekst "Vrijstellen van betaling marktgeld Ganzenmarkt" geeft aan dat de betrokkene marktkoopman was. Omdat hij vanaf 2 augustus 1942 ("t/a 2-8-42") was opgenomen, hoefde hij geen standplaatsgeld te betalen. * **Identificatie:** Nathan Mullem woonde in de Saffierstraat 62, een buurt in Amsterdam (de Diamantbuurt) die zwaar getroffen werd door de wegvoeringen.

Getypte lijst (waarschijnlijk een doorslag of kopie) van marktkooplieden of vergunninghouders.

* **Structuur:** De lijst is administratief van aard en bevat vijf kolommen: Naam, Geboortedatum, Woonadres, Standplaats (markt) en Artikelgroep. * **Locaties:** De genoemde markten zijn bekende Amsterdamse locaties: Ten Katestraat, Minervaplein, Albert Cuypstraat, Lindengracht en Beethovenstraat. * **Kooplieden:** Opvallend is de aanwezigheid van kooplieden uit Volendam (V'dam), herkenbaar aan de achternamen Tol en Tuyp en de handel in visch. * **Handelswaar:** De handel varieert van primaire levensmiddelen (vis, mosselen, groenten, fruit) tot bloemen, koek en "ongeregeld" (diverse kleine goederen/galanterieën). De vermelding "surrogaten" bij D.J. Saarloos is interessant; dit wijst mogelijk op een periode van schaarste (zoals tijdens of vlak na de Tweede Wereldoorlog). * **Administratieve details:** Achter veel huisnummers staan Romeinse cijfers (I, II, III) of 'hs' (huis), wat duidt op de etagewoningen in Amsterdam.

Administratieve lijst van marktkooplieden (waarschijnlijk een register van de Centrale Markt Amsterdam).

Dit document biedt een gedetailleerd overzicht van de handel in de Amsterdamse open lucht markten in de eerste helft van de 20e eeuw. De lijst bevat diverse interessante administratieve kenmerken: * **Identificatie:** Personen worden geïdentificeerd met hun naam, geboortedatum en woonadres. De Romeinse cijfers (I, II, III) en 'hs' (huis) bij de adressen duiden op de verdieping van de woning. * **Geografie:** De marktkooplieden kwamen niet alleen uit Amsterdam zelf, maar ook uit omliggende plaatsen zoals Aalsmeer, Volendam en zelfs Utrecht. De locaties van de markten beslaan de hele stad, van de bekende Albert Cuypmarkt tot markten op het Minervaplein en de Jan Evertsenstraat. * **Handelswaar:** De producten zijn zeer divers: vis (voornamelijk mosselen), bloeiende planten, groenten, fruit (waaronder 'grapefruit'), koek, en 'galanterie-waren' (kledingaccessoires of snuisterijen). Opvallend is de vermelding 'ongeregeld' (allerlei goederen/tweedehands) en 'surrogaten', wat mogelijk wijst op de schaarste in of kort na de oorlogsjaren. * **Administratieve Opmaak:** De kolom met herhalingstekens (de 'dito' streepjes of krulletjes) laat zien dat handelaren vaak gegroepeerd werden op basis van de markt waar ze stonden of het product dat ze verkochten.

Officiële dienstenveloppe of geleidebiljet (voorzijde).

* **Administratieve route:** Dit document illustreert de weg die een officieel schrijven aflegde binnen de Amsterdamse bureaucratie in de jaren '30. Het komt van het ministerie in Den Haag en is gericht aan de directeur van het Marktwezen. De Jan van Galenstraat 14 was het adres van de toen recent geopende Centrale Markthallen (1934). * **Interne verwerking:** De paarse stempels tonen aan dat het stuk geregistreerd is bij het Gemeentebestuur (onder nummer 1161) en blijkbaar ook langs het Hoofdkantoor van de Gemeentebelastingen aan de Herengracht is gegaan. Dit suggereert een financiële of fiscale context bij het marktdossier. * **Persoonsvermelding:** De getypte instructie onderaan wijst het stuk toe aan een specifieke ambtenaar: "Verificateur S. de Boer", voor verdere afhandeling door "Dil". Verificateurs waren doorgaans belast met de controle van rekeningen of goederen. * **Tijdsverloop:** Tussen de eerste binnenkomst (23 juni) en de laatste stempel (31 augustus) zit ruim twee maanden, wat duidt op een langdurig administratief proces.

# TRANSCRIPTIE vdL/HG. 24 Juni 1940. den Heer C.H.de Boer, Secretaris van "Dierenvrienden", Linnaeusstraat 45 a, Amsterdam-Oost. Zeer Geachte Heer,

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven, handgeschreven:] Z.u. Hr. de Boer. [Linksboven, getypt:] vP/HG. 26/64/2 M. [Midden boven, handgeschreven:] Verzonden 24/10-'39 [Rechtsboven, getypt:] 24 October 1939. [Adresblok, getypt:] den Heer S. Boer, Wagenaarstraat 103, <u>Amsterdam-Oost.</u> Wijk 18. [Body tekst, getypt:] Naar aanleiding van Uw brief d.d. 5 dezer verleen ik U hierbij gedurende vier weken ...

# TRANSCRIPTIE *M. de Boer* [handgeschreven] vD/HG. 25/64/2 M. *Verzonden 25/4* [handgeschreven] 25 April 1939. den Heer S. Pinto Jr., Van Woustraat 23, <u>Amsterdam-Zuid.</u> Wijk 17. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 7 April jl. bericht ik U, dat Uw verzoek, om U op Uw plaats op de markt Albert Cuypstraat te mogen doen bijstaan door Uw broer L. Pinto, niet voor inwilliging in aanmerkin...

# TRANSCRIPTIE Zie Mr. de Boer. HG. 25/192/2 M. Verzonden 21/10 - ’39 19 October 1939. den Heer B.Schelvis, Albert Cuypstraat 146 II inw. <u>Amsterdam-Zuid.</u> Wijk 14. Mij is gerapporteerd, dat U zich op 6 October jl. op de markt Albert Cuypstraat heeft laten assisteeren, terwijl U dezerzijds daartoe geen toestemming is verleend. Ik waarschuw U hierbij, dit voortaan na te laten. De Direc...

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven rechtsboven:] Zie. Hr. de Boer. [Getypt linksboven:] vP/HG. [Getypt:] 26/64/2 M. [Handgeschreven midden:] Verzonden 24/10-'39 [Getypt rechts:] 24 October 1939. [Adresblok:] den Heer S. Boer, Wagenaarstraat 103, <u>Amsterdam-Oost.</u> Wijk 18. [Inhoud:] Naar aanleiding van Uw brief d.d. 5 dezer verleen ik U hierbij gedurende vier weken na dato dezes uitstel van...