Officieel handgeschreven controle-rapport op een voorgedrukt formulier ("Alg. Zaken Model No. 14"). Gedateerd op 4 januari 1939 (inzet rapport) en 16 januari 1939 (afhandeling). [Rechtsboven, in potlood:]
591
Contrôle rapport
4-1-39
de Boer

[Stempel linksboven:]
BIJBLAD VAN:
M. No. 72/1/1 1939
DOORGEZONDEN: 4/1

[Hoofdtekst:]
Volgens A. Sjouwerman zijn de Gebroeders v. d. Horst
's-Maandags, 's-Woensdag en 's-Vrijdags te vinden in de Oosterparkbuurt,
Dapperbuurt, Indische Buurt en Transvaalbuurt. Ik heb ze echter niet
[doorgehaald woord] en ben ze ook nog nimmer tegenkomen. In zijn brief schrijft Sjouwerman
dat hij reeds een jaar last van ze heeft, hoewel hij nog nooit hierover tegen mij
geklaagd heeft, terwijl ik hem toch regelmatig controleer. In zijn onderhoud
met Engelen en mij vertelde hij dat hij sedert kort van bovengenoemde gebroeders
last heeft.
Ik zal trachten de overtreders te vinden en hen dan
regelmatig onder controle te houden.
De Controleur
[Handtekening onleesbaar]

[Onderste sectie:]
Contrôle rapport
Aan A. Sjouwerman kan m.i.
worden bericht, dat van zijn klacht
nota is genomen.
16-1-39 [Handtekening: de Boer]

[Linksonder in rood/blauw potlood:]
19/1-'39 72/1/2 6.

[Rechtsonder:]
Uittreksel overgenomen op
formulier no 37 b 17/1 '39

[Onderrand formulier:]
Alg. Zaken Model No. 14
10.000-10-1937-1016 * Handschrift: Het document is geschreven in een vlot, vooroorlogs cursief handschrift. De controleur gebruikt enkele informele grammaticale vormen (zoals "nimmer tegenkomen" in plaats van "tegengekomen" en een slordig gespeld "overtreders").
* Inhoud: Het rapport betreft een onderzoek naar aanleiding van een klacht over de "Gebroeders v. d. Horst" (lezing van de naam is waarschijnlijk, gelet op de beginletter 'H' elders in de tekst). Deze broers zouden op specifieke dagen actief zijn in diverse Amsterdamse wijken. De controleur merkt kritisch op dat de klager, Sjouwerman, nu pas officieel klaagt over een situatie die al een jaar zou duren, terwijl hij regelmatig gecontroleerd wordt.
* Administratieve verwerking: Het document toont de gelaagde bureaucreatie van die tijd. Een initiële melding wordt gedaan, een controleur rapporteert, en een leidinggevende (De Boer) accordeert de afhandeling ("nota is genomen"). De diverse data (4/1, 16/1, 17/1, 19/1) laten de voortgang van de procedure zien. * Historische context: Het document stamt uit januari 1939, de nadagen van de grote economische crisis. In deze periode stonden mensen die een uitkering ("steun") ontvingen onder streng toezicht. Men mocht niet bijverdienen of elders actief zijn.
* Maatschappelijke context: De wijken Oosterpark, Dapper, Indische en Transvaal waren destijds typische arbeidersbuurten in Amsterdam-Oost waar de sociale controle en de controle door de overheid (waarschijnlijk de Gemeentelijke Dienst voor Maatschappelijk Hulpbetoon) zeer intensief waren.
* Betekenis: Dergelijke rapporten geven inzicht in de micro-geschiedenis van de stad Amsterdam: de onderlinge spanningen tussen bewoners (klachten over buren) en de nauwgezette wijze waarop de overheid gedrag in de wijken probeerde te monitoren en reguleren. A. Sjouwerman De Boer (Controleur) Engelen (Controleur) M. No