Krantenknipsel (fragment).
Origineel
Krantenknipsel (fragment). volksrijk en wij weten, dat in de toekomst
volksvreemde elementen in grooten getale in
ons Lebensraum zullen wonen. Bovendien zijn
door het te werk stellen van Poolsche land- en
fabrieksarbeiders in ons Rijk, kwesties van
volkschen aard acuut geworden. Ons volks-
rijk kan slechts dan eeuwig bestaan, indien
iedere Duitscher volksbewust optreedt en al
deze problemen uit zichzelf regelt.
Wetten kunnen de samenleving slechts ten
deele regelen, het doorslaggevende blijft de
zelfbewuste houding van iederen Duitscher.
Het is derhalve noodzakelijk steeds weer te
wijzen op de gruweldaden, die de Polen je-
gens onze volks-Duitschers bedreven hebben Dit fragment bevat klassieke nationaalsocialistische retoriek. De tekst richt zich op de vermeende noodzaak van een "volksbewuste" houding van de burger (de "Duitscher") in een uitdijend rijk.
Enkele opvallende kenmerken:
* Terminologie: Woorden als Lebensraum, volksvreemde elementen, volksrijk en volksbewust zijn kernbegrippen uit de Nazi-ideologie.
* Ideologische boodschap: De tekst stelt dat wetten alleen niet genoeg zijn om de "zuiverheid" of orde van het rijk te bewaren; het individu moet vanuit een eigen racistisch/nationalistisch bewustzijn handelen ("uit zichzelf regelt").
* Vijandbeeld: De Polen worden neergezet als een groep die "gruweldaden" heeft begaan tegen Volksduitsers (etnische Duitsers buiten de rijksgrenzen). Dit was een standaard propagandapunt om de inval in Polen en de daaropvolgende harde onderdrukking en tewerkstelling van Polen te rechtvaardigen. Dit knipsel is hoogstwaarschijnlijk afkomstig uit een collaboratiekrant in Nederland (zoals Het Nationale Dagblad) of een ander door de bezetter gecontroleerd medium. Tijdens de bezetting werd de Nederlandse pers gelijkgeschakeld aan de Duitse propagandamachine.
De tekst reflecteert de periode waarin grote groepen buitenlandse arbeiders (waaronder Polen) in het Duitse Rijk tewerkgesteld werden (vaak als dwangarbeider). De overheid vreesde "volksvermixing" en probeerde via dergelijke publicaties de bevolking aan te sporen tot afstandelijkheid en vijandigheid jegens deze "volksvreemde" elementen, terwijl tegelijkertijd de eigen "superioriteit" werd benadrukt. De verwijzing naar Poolse gruweldaden verwijst vaak naar de gebeurtenissen in Bromberg (Bydgoszcz) in 1939, die door de Nazi-propaganda enorm werden uitvergroot om de oorlog te legitimeren.