Archief 745
Inventaris 745-313
Pagina 285
Dossier 15
Jaar 1940
Stadsarchief

Archiefdocument

Vrijdag 27 oktober 1933, 14:00 uur.

Origineel

Vrijdag 27 oktober 1933, 14:00 uur. C. 1

Zevende vergadering van de "Marktcommissie" op Vrijdag 27 Oct. 1933 des namiddags te 2 uur.
Aanwezig de Heeren: Heester en Ortje van "Mercurius", Worms en Prosser van den Alg. Ventersbond, Seegers van "Ons Belang" en Lap van den Standwerkerbond D.S.V.
Van Marktwezen: De Directeur en de Heeren Bizman, Van Dellen en Van Zwyndregt.

Behandelde punten: Entréegeld nieuwe markt, karrenbergplaats, verbod verkoop ijs in glazen, oproeping markt-opzichters, zaak Dekker en Goldstein, afwyzing verzoek Keyser om vryestelling betaling marktgeld, Bervoets Ten Katestraat, Vrye Venter, zaak 't Rad Haarlemmerkt, doorloopen Javastraat, brief Muller over grootte en plaatsen op de Lindengracht, brief Jansen over kern in de Albert Cuypstraat, Scheffer over markt in de Cornelistraat, Touw restitutie marktgeld, bevoorrechting winkeliers Ten Katestraat enz., Dranie Lindengracht, telefooncellen op markten, buitenlanders op markten, reorganisatie Uilenburg, verbouw huie/Alb. Cuypstraat, verlichting Alb. Cuypstraat, Davidson Alb. Cuypstraat, standwerkers Waterlooplein, rapport "Ons Belang" en brief Stadsreiniging.
/Reiniging

Entréegeld Centrale Markt.
De Directeur wenscht als punt I nog eens ter sprake te brengen het heffen van entréegeld op de nieuwe markt. Door de organisaties zou schriftelijk hare meening worden medegedeeld, maar dit is alleen door "Mercurius" geschied.
De heer Seegers acht het beter deze zaak te bespreken en deelt mede, dat van twee kaden het minst slechte moet worden gekozen; omdat het parkeergeld enz. zwaarder zal wegen dan het entréegeld en aannemende, dat er toch niet aan het entréegeld zal zijn te ontkomen, zou hij dit laatste willen aanvaarden, hoewel het natuurlijk zoo laag mogelijk moet worden gesteld.
De heer Heester heeft brief geschreven, welken de Directeur voorleest, en de heer Heester toelicht, waaruit blijkt, dat met het oog op de gemakken en de goede outillage, welke de nieuwe markt zal bieden een entréegeld van 25 cent per week niet te hoog geacht wordt. Dit zou te bereiken zijn door weekkaarten in te voeren.
De heer Worms deelt mede, dat de door hem vertegenwoordigde organisatie tegen parkeergeld zoowel als tegen entréegeld is, omdat ook reeds ventgeld betaald moet worden, maar vraagt hoe het in de toekomst zal gaan met de 3 % heffing van de koopers op de veiling.
De Directeur vraagt of wanneer deze 3 % vervalt, de Alg. Ventersbond dan niet tegen het heffen van entréegeld is.
De heer Prosser veronderstelde, dat eerst besproken zou worden of heffing sou plaats hebben en dan een vorm besproken zou worden van heffing. Dit is blijkbaar niet het geval; hij moet zich verzetten tegen een heffing in een of anderen vorm, zelfs al gaat de 3 % van de veiling verdwijnen.
De Directeur zegt, dat toch iets zal moeten plaats hebben; reeds wees "Mercurius" in zijn brief op de gewenschte contrôle op gewichten en soort. In het algemeen mag aangenomen worden, dat een bescherming van den goeden trouw in den handel gewenscht is. Dit document verslaat een cruciaal moment in de organisatie van de Amsterdamse markthandel. De kern van de discussie in dit fragment betreft de introductie van entréegeld voor de op dat moment in aanbouw zijnde nieuwe Centrale Markthallen.

Er is een duidelijke verdeeldheid tussen de verschillende partijen:
1. De directie van Marktwezen en de bond "Mercurius": Zij zijn voorstander van het entréegeld (voorgesteld op 25 cent per week). Hun argumenten zijn gebaseerd op de kwaliteit van de nieuwe faciliteiten ("goede outillage") en de noodzaak voor betere controle op de handel (gewichten en kwaliteit).
2. De Algemene Ventersbond (Worms en Prosser): Zij zijn fel tegen. Hun bezwaar is financieel van aard: venters worden al belast met "ventgeld" en "parkeergeld". Zij vrezen voor een opeenstapeling van kosten, zelfs als de veilingheffing van 3% zou komen te vervallen.
3. "Ons Belang" (Seegers): Neemt een pragmatisch, berustend standpunt in. Hij ziet het als een keuze tussen twee kwaden en accepteert het entréegeld mits het zo laag mogelijk blijft.

De lijst met "behandelde punten" bovenin geeft een uniek tijdsbeeld van de diverse problemen waar de marktcommissie zich mee bezighield: van reorganisaties in de Uilenburg tot technische zaken zoals verlichting en telefooncellen, en specifieke incidenten met individuele handelaren. De vergadering vindt plaats in oktober 1933, midden in de Grote Depressie. Voor de kleine handelaren en venters was elke extra cent aan belasting of heffing een zware last. De "nieuwe markt" waarover gesproken wordt, zijn de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat, die in 1934 officieel geopend zouden worden.

Dit project was bedoeld om de groothandel in levensmiddelen (met name groenten en fruit) te centraliseren en te moderniseren, weg uit de overvolle binnenstad. De discussie over entréegeld weerspiegelt de spanning tussen de moderniseringsdrang van de overheid (die de investeringen wilde terugverdienen) en de economische overlevingsstrijd van de markthandelaren in een crisistijd. D.S.V. Marktcommissie Marktwezen

Samenvatting

Dit document verslaat een cruciaal moment in de organisatie van de Amsterdamse markthandel. De kern van de discussie in dit fragment betreft de introductie van entréegeld voor de op dat moment in aanbouw zijnde nieuwe Centrale Markthallen.

Er is een duidelijke verdeeldheid tussen de verschillende partijen:
1. De directie van Marktwezen en de bond "Mercurius": Zij zijn voorstander van het entréegeld (voorgesteld op 25 cent per week). Hun argumenten zijn gebaseerd op de kwaliteit van de nieuwe faciliteiten ("goede outillage") en de noodzaak voor betere controle op de handel (gewichten en kwaliteit).
2. De Algemene Ventersbond (Worms en Prosser): Zij zijn fel tegen. Hun bezwaar is financieel van aard: venters worden al belast met "ventgeld" en "parkeergeld". Zij vrezen voor een opeenstapeling van kosten, zelfs als de veilingheffing van 3% zou komen te vervallen.
3. "Ons Belang" (Seegers): Neemt een pragmatisch, berustend standpunt in. Hij ziet het als een keuze tussen twee kwaden en accepteert het entréegeld mits het zo laag mogelijk blijft.

De lijst met "behandelde punten" bovenin geeft een uniek tijdsbeeld van de diverse problemen waar de marktcommissie zich mee bezighield: van reorganisaties in de Uilenburg tot technische zaken zoals verlichting en telefooncellen, en specifieke incidenten met individuele handelaren.

Historische Context

De vergadering vindt plaats in oktober 1933, midden in de Grote Depressie. Voor de kleine handelaren en venters was elke extra cent aan belasting of heffing een zware last. De "nieuwe markt" waarover gesproken wordt, zijn de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat, die in 1934 officieel geopend zouden worden.

Dit project was bedoeld om de groothandel in levensmiddelen (met name groenten en fruit) te centraliseren en te moderniseren, weg uit de overvolle binnenstad. De discussie over entréegeld weerspiegelt de spanning tussen de moderniseringsdrang van de overheid (die de investeringen wilde terugverdienen) en de economische overlevingsstrijd van de markthandelaren in een crisistijd.

Genoemde Personen 1

Locaties

Albert Cuypmarkt Centrale Markt Lindengracht Ten Katemarkt Waterlooplein

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Peen A.G.F. (Groenten): Sla Dieren: Kat Huishoudelijk: Pan Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Vlees Vleeswaren: Wild

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktcommissie Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 62

A. Boersen Uilenburg — " —
A. Cuijpstr Waterlooplein
A. Cuypstraat Waterlooplein 89
A. Cuypstraat Waterlooplein
B. Schmiedemind Uilenburg v. Burg en Dijkema
B. Schmiedemind Uilenburg — " —
G. Burgers Uilenburg — " —
G. Hillegers Uilenburg — " —
G. Hillegers Uilenburg v. Burg.
G. Hillegers Uilenburg Renz en Uitvlugt
G. Hillegers Uilenburg — " —
J. Hillegers Uilenburg Uitvlugt
J. J. Reenslag. Uilenburg — " —
J. Hillegers Uilenburg Moerkerken en Bakker
J. Trapman Uilenburg — " —
J. v.d. Beek Uilenburg — " —
L. Scholten Uilenburg — " —
M.A.J. Roozen Uilenburg — " —
Op Zaterdag 12 October meerdere
Op Zaterdag 12 October meerdere
Op Zaterdag 15 Februari meerdere
B.J. Maart meerdere
Op Zaterdag 1 Februari meerdere
B.J. Maart meerdere
Op Zaterdag 22 Februari meerdere
B.J. Maart meerdere
Alle 62 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 2