Handgeschreven memo/notitie betreffende een pachtovereenkomst.
Origineel
Handgeschreven memo/notitie betreffende een pachtovereenkomst. 17 maart 1938 (betreft pachtjaar 1937-1938). De waarborgsom bedraagt dus op heden
f 850 ~ (vermindering f 150 ~)
Over het pachtjaar 1/6- 37 – 31/5.’38
heeft v Meuleun dus op f 150 na
zijn pacht à f 1600.- per jaar betaald
Hij betaalde dus f 1450.- aan pacht
v Meuleun vraagt nu een nieuw contract
van f 1300~
Op verbetering van de tijdsomstandigheden
valt niet te rekenen. Indien met v Meuleun
geen pachtovereenkomst wordt aangegaan
zal hij zich tot M.S. moeten wenden
Nieuwe pachter zal geen hoogere pachtsom
betalen
m.i. voorstellen met van Meuleun een
nieuwe pachtovereenkomst aan te gaan
voor een jaar voor f 1400 –
Onderhoud met v. Meuleun op 17/3 ’38:
1/ Veel varkenspest in steun [?]
2/. v. Beeken heeft f 1450.- opgehaald door buitenhuisje en f 100.- (verkoop vd Uitverkochtkant vd Vlees Stambers telg [?])
3/ Heeft van Familie geld geleend –
4/ Is bij vorige contract f 100.- verhoogd –
5/ Houdt W.C.’s schoon, spaart ons f ... per week –
6/ Kan beslist niet meer opbrengen dan f 1300. – WL. * Kernboodschap: De pachter, Van Meuleun, is niet in staat de volledige overeengekomen pacht van 1600 gulden te betalen. Hij heeft over het afgelopen jaar 1450 gulden voldaan en vraagt om een nieuw contract voor slechts 1300 gulden.
* Argumentatie van de beheerder (WL): De beheerder adviseert een tussenweg van 1400 gulden voor één jaar. Hij voert hiervoor zakelijke redenen aan: de economische tijdsgeest is slecht ("tijdsomstandigheden"), een eventuele nieuwe pachter zal waarschijnlijk niet meer betalen, en zonder akkoord raakt de huidige pachter aangewezen op de maatschappelijke steun (M.S.).
* Argumentatie van de pachter: Tijdens een gesprek op 17 maart 1938 voert Van Meuleun diverse verzachtende omstandigheden aan:
* Ziekte onder het vee (varkenspest).
* Vergelijking met een andere pachter (Van Beeken) die extra inkomsten geniet.
* Persoonlijke schulden bij familie.
* Het feit dat zijn pacht in het verleden al eens verhoogd is.
* In natura verrichte diensten (schoonmaken van toiletten), wat de eigenaar kosten bespaart. Dit document stamt uit maart 1938, de staart van de crisisjaren dertig in Nederland. De agrarische sector werd hard getroffen door de economische depressie, wat leidde tot veel pachtgeschillen en armoede onder boeren. De afkorting "M.S." in de tekst verwijst naar Maatschappelijke Steun, de toenmalige vorm van bijstand voor onvermogenden. De notitie geeft een inkijkje in de pragmatische, maar ook deels sociale afwegingen die een landeigenaar of beheerder destijds moest maken om een pachter te behouden en tegelijkertijd rendement te waarborgen. De genoemde bedragen zijn in guldens (f).