S. Cohen
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 55
Maurits Agsteribbe (geb. 1903) was een fruitkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1939 aangehouden wegens kruimeldiefstal. In 1942 moest hij zijn standplaats op de Centrale Markthallen beëindigen, waarschijnlijk door arisering. Overleed in maart 1943.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Bron-evidence
3 | 202 | **S. Cohen** | - | - | - | 1 | 1 | 1 | 3 | stoffeeringsart.
Aan S. Cohen Korte Koningsstraat 7
| 5/65 | S. Cohen | 30/8 '83 | C | " 49 I | " D |
| 5/65 | S. Cohen | 30/8 '83 | C | " 49 I | " D |
| EZ/127 | S. Cohen | 13/12 '07 | O | Schalkburgerstraat 20 4 | " |
| EZ/127 | S. Cohen | 13/12 '07 | O | Schalkburgerstraat 20 4 | " |
| EZ/127 | S. Cohen | 13/12 '07 | O | Schalkburgerstraat 20 4 | " |
| EZ/127 | S. Cohen | 13/12 '07 | O | Schalkburgerstraat 20 4 | " |
| EZ/127 | S. Cohen | 13/12 '07 | O | Schalkburgerstraat 20 4 | " |
| EZ/127 | S. Cohen | 13/12 '07 | O | Schalkburgerstraat 20 4 | " |
Archiefdocumenten
Handgeschreven administratieve lijst (mogelijk een presentielijst, transportlijst of barakkenregistratie).
* **Namenlijst:** De lijst bevat 27 namen. Opvallend zijn de Joodse familienamen zoals *Wijnschenk*, *Goudeketting*, *Fransman* en *Cohen*. De aanwezigheid van meerdere personen met dezelfde achternaam (Dotsch, Krachtdoender, Wijnschenk, Lammers) wijst op de registratie van gezinsleden. * **Afkortingen:** * **Verschen:** Waarschijnlijk een afkorting voor 'Verschenen' (zich gemeld hebbend). * **tegen overh.:** Mogelijk 'tegen overheid' of 'tegen overdracht'. * **gez. gez. gedr.:** Waarschijnlijk 'gezin gezamenlijk gedragen' of een soortgelijke administratieve notitie betreffende de gezinssamenstelling. * **Coderingen:** De codes in de rechterkolom (**C1, C10, C13, O2, O3, O4, 29**) zijn typisch voor baraknummers of afdelingen in doorgangskampen zoals Westerbork of Vught. De 'C' en 'O' zouden kunnen verwijzen naar specifieke secties van het kamp (bijv. 'Centraal' of 'Oost').
Briefkaart (postzegel "Voor het Kind")
* **Handschrift:** Het betreft een verzorgd, vlot lopend Latijns cursief handschrift, kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw. * **Administratieve sporen:** De paarse stempel "№ ... M. 19" en de handgeschreven nummers "30/77/1" wijzen op een formele registratie door de ontvangende instantie (het Marktwezen). Het getal "28" boven de postzegel is waarschijnlijk een interne sorteer- of volgnummering. * **Locatie:** De afzender, S. Cohen, is gevestigd aan de Rapenburg 60 II. Dit adres bevindt zich in de Amsterdamse Jodenbuurt. De toevoeging "II" duidt op de tweede verdieping.
Administratieve kaart/oproepingskaart van de marktinspectie.
Dit document is een administratief dossierblad van de Amsterdamse marktinspectie uit 1940. Het betreft de marktkoopman **S. Cohen**, woonachtig aan de Korte Koningsstraat 7 (gelegen in de voormalige Joodse buurt nabij de Nieuwmarkt). Uit de aantekeningen blijkt het volgende verloop: 1. **21 augustus 1940:** Cohen krijgt een waarschuwing omdat hij zijn vaste standplaats (nummer 4) op de Ten Katemarkt niet dagelijks bezet, maar slechts één keer per week. Volgens de marktverordening moesten standplaatsen doorgaans dagelijks bezet worden om het recht erop te behouden. 2. **7 oktober 1940:** Hij wordt officieel opgeroepen om te verschijnen om 9:00 uur, waarschijnlijk om zich te verantwoorden voor het onregelmatige marktbezoek. 3. **Inspecteursnotitie:** Er wordt genoteerd dat hij aan de oproeping geen gevolg heeft gegeven (hij is niet verschenen). 4. **9 oktober 1940:** De inspecteur (met de naam of paraaf 'de Heer') adviseert om de vergunning in te trekken. 5. **14 oktober 1940:** De standplaats wordt officieel ingetrokken en het dossier wordt gearchiveerd ("opbergen").
Administratief register / Marktregister (waarschijnlijk een uittreksel uit de marktadministratie van de gemeente Amsterdam).
* **Sociale Samenstelling:** De lijst bevat een zeer hoog percentage Joodse namen (Nunes Vaz, Cohen, Pinto, Polak, Salomon, Schaap, Stodel, v. Thijn, etc.). Dit wijst er sterk op dat dit register betrekking heeft op een van de Amsterdamse markten in of nabij de voormalige Jodenbuurt, zoals het Waterlooplein of de markt op het Amstelveld. * **Handelswaar:** Het assortiment is zeer divers, variërend van dagelijkse levensmiddelen (aardappelen, vis, fruit) tot textiel (manufacturen, kousen, garen en band) en specialistische handel (snijbloemen, heesters, stoffeerartikelen). * **Arbeidspatroon:** De kolommen 'M D W D V Z' laten zien dat sommige handelaren de volle 6 dagen per week op de markt staan, terwijl anderen (vaak in luxere goederen of textiel) zich beperken tot de drukkere dagen zoals de vrijdag en zaterdag. * **Status:** De kolom 'Opmerkingen' geeft inzicht in de achtergrond van de handelaren; enkelen worden aangeduid als 'fabrikant', 'grossier' of eigenaar van een 'broederij', wat duidt op een hybride vorm van detail- en groothandel.
Getypte lijst van namen, adressen en financiële bedragen (waarschijnlijk een overzicht van registratiekosten op basis van vermogen of bedrijfswaarde).
Het document betreft een administratieve lijst, vermoedelijk opgesteld in het kader van de roof van Joodse vermogens tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Enkele observaties: * **Berekening:** De kolom "Te betalen registratie" bedraagt exact 0,6% van de "Hoofdsom". Dit duidt op een wettelijk vastgestelde heffing op kapitaal of bedrijfswaarde. * **Doelgroep:** Een groot deel van de namen (o.a. Aap, Cohen, Dotsch, Pais, Wijnschenk) is onmiskenbaar van Joodse origine. De adressen (zoals Waterlooplein, Rapenburgerstraat en Weesperstraat in Amsterdam) bevinden zich in de vooroorlogse Joodse buurten. * **Sector:** Er is een opvallend hoge concentratie aan ondernemers in de "Vischhandel" (vishandel), met name in kustplaatsen als Monnikendam, IJmuiden, Enkhuizen, Volendam en Spakenburg. * **Correcties:** Onderaan het document zijn "Suppletie" (aanvulling) en een aftrekpost (S. Moffie) verwerkt om tot een "Totaal Generaal" te komen.
Getypte lijst met namen, adressen en financiële bedragen.
* **Doel:** Het document lijkt een register te zijn van verschuldigde of betaalde registratiegelden. De kolom "Te betalen registratie" is exact 0,6% van de "Hoofdsom" (met afrondingen). * **Sectoren:** Er is een sterke nadruk op de vishandel ("Vischhandel"). Veel genoemde plaatsen zijn traditionele vissersdorpen of havensteden (Volendam, Spakenburg, Enkhuizen, IJmuiden, Den Helder). * **Geografie:** De focus ligt op Noord-Holland en de kuststeden rond het voormalige Zuiderzee-gebied, met uitschieters naar Amsterdam en Rotterdam. * **Financieel:** Het totaalbedrag aan kapitaal ("Hoofdsom") bedraagt bijna 50.000 gulden, waarover bijna 300 gulden aan registratiekosten wordt geheven.
Boekhoudkundig overzicht / Saldi-lijst.
Dit document is een financiële balans van uitstaande vorderingen (debiteuren) van een koelhuis, gedateerd april 1941. De lijst is opgebouwd uit een reeks individuele posten die samen het "Transport"-bedrag vormen, aangevuld met enkele grotere posten aan de rechterzijde om tot een eindtotaal te komen. * **Creditposten (CR):** Verschillende bedragen zijn gemarkeerd met "CR" (Credit). In een debiteurenlijst betekent dit dat deze klanten een tegoed hadden bij het koelhuis (bijvoorbeeld door een overbetaling of retourzending), in plaats van een schuld. * **Rekenkundige controle:** De optelstrook onderaan laat de controle zien. Het brutototaal van alle debet-posten bedroeg f 5817,99. De som van alle credit-posten (0,06 + 0,16 + 0,18 + 0,11 + 4,18 + 0,52 + 0,02 + 0,10 + 2,60) bedraagt f 7,93. Het netto totaal onderaan de streep is f 5817,99 - f 7,93 = **f 5810,06**. Dit komt exact overeen met het handgeschreven rode getal en het getypte totaal. * **Bedrijfsactiviteit:** De namen van bedrijven zoals "N.V. Walg's fruith." en "Wyksche Fruitmy." (Wijkse Fruitmaatschappij) bevestigen dat het koelhuis voornamelijk werd gebruikt voor de opslag van fruit.
Ambtelijk verslag/notitie betreffende de toewijzing van marktstandplaatsen.
* **Regulering van de Openbare Ruimte:** Het document toont de actieve bemoeienis van de gemeente en politie met het ordenen van straathandel. Standplaatsen worden tot op de meter nauwkeurig vastgelegd om hinder voor omwonenden en verkeer (zoals de Gemeente-Tram) te beperken. * **Sociaal-Economisch Profiel:** De lijst met namen bevat een aanzienlijk aantal Joodse ondernemers (o.a. Cohen, Aronson, Moscoviter, Zwaaf), wat kenmerkend is voor de bevolkingssamenstelling van Amsterdam-Oost in die periode. Het assortiment (vis, fruit, groente, haring, mierikwortel) weerspiegelt de dagelijkse behoeften van een volksbuurt. * **Ambtelijke Besluitvorming:** Er is sprake van een dwingend beleid: wie de voorgestelde "oplossing" niet accepteert, verliest zijn recht op een standplaats ("want dan is er niets meer"). Er wordt echter ook flexibiliteit geboden bij wegwerkzaamheden. * **Wisselplaatsen:** De introductie van "wisselplaatsen" (A/B) waarbij handelaren wekelijks van plek ruilen, duidt op een poging om de beste locaties eerlijk te verdelen onder de kooplieden.
Getypte lijst op papier.
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (secties A, B en C zijn zichtbaar). De opmaak is die van een administratief register met twee kolommen voor naam en adres. * **Geografische spreiding:** De meerderheid van de adressen bevindt zich in Amsterdam, verspreid over diverse wijken (o.a. de Pijp, West, Oost en het Centrum). Daarnaast vallen de plaatsen Huizen en Marken op, wat logisch is gezien de context van zoetwatervis (visserij aan het IJsselmeer). Enkele vermeldingen uit Diemen en Bussum zijn ook aanwezig. * **Huishoudens:** Er zijn duidelijke familieclusters zichtbaar (zoals de families Van As, Boor en Braam), waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen 'Sr.' (Senior) en 'Jr.' (Junior). * **Typografie en Annotaties:** Het document is getypt met een mechanische typemachine. Er zijn handgeschreven punten of vinkjes voor veel namen geplaatst, wat duidt op een afvinklijst die daadwerkelijk is gebruikt tijdens een distributiemoment. Sommige letters aan het begin van de namen in de B- en C-secties lijken overgetypt of later gecorrigeerd.
Getypte administratieve lijst met handgeschreven annotaties.
Dit document is een register van marktkooplieden die werkzaam waren op een Amsterdamse markt, zeer waarschijnlijk de markt op het Waterlooplein of een van de speciaal aangewezen "Joodse markten" tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kolom 'Artikel' toont een grote diversiteit aan handel: van etenswaren (koek, ijs, vis, groente en fruit) tot textiel en schoenfournituren. De term "ongeregeld" duidt op de handel in diverse kleine goederen (snuffelmarkt). De berekening onderaan duidt op een organisatorische planning: een basiscapaciteit van 129 standplaatsen werd met 20% verhoogd (waarschijnlijk door plaatsen te verkleinen of de indeling te verdichten) om tot een totaal van 155 plaatsen te komen.
Handgeschreven administratieve lijst met kolommen voor naam, (geboorte)datum, adres, locatie van tewerkstelling/project, datum van afvoer en de reden daarvan.
* **Redenen voor afvoer:** De meest voorkomende reden is "wanbetaling", wat duidt op een verplichting (zoals huur of contributie voor een fonds) die niet is nagekomen. De term "Heeft pl. v/d G." of "v/h Min. pl." betekent waarschijnlijk "Heeft plaatsing van de Gemeente" of "Ministerie-plaatsing", wat wijst op een overgang naar een andere vorm van (werk)verschaffing. "Bedanken" staat voor vrijwillige opzegging. * **M. Gombault:** Dit was waarschijnlijk een functionaris bij de Gemeentelijke Dienst voor Maatschappelijk Hulpbetoon of een gelieerde instelling die toezicht hield op deze personen. * **Terminologie:** "R.W.H." staat mogelijk voor "Rijks-Werk-Inrichting" of "Rust- en Werkhuis", instellingen waar armen of werklozen werden ondergebracht.
Administratieve lijst / Register van marktkooplieden.
Dit document is een administratieve registratie van markthandelaren in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting in de Tweede Wereldoorlog. De lijst is strikt gestructureerd in kolommen: Naam, Geboortedatum, Adres en Artikel (type goederen). Wat opvalt is de overweldigende aanwezigheid van Joodse namen (zoals Agsteribbe, Groenteman, Coppenhagen). In 1941 en 1942 voerden de nazi-bezetters steeds strengere anti-Joodse maatregelen in. Joodse marktkooplieden werden verbannen van de reguliere Amsterdamse markten en gedwongen zich te concentreren op specifieke locaties, waarvan het Waterlooplein de voornaamste was. Deze lijst diende waarschijnlijk als controlemiddel voor de afdeling Marktwezen of de bezettingsautoriteiten.
Administratieve lijst / Register van marktkooplieden.
Dit document is een overzicht van marktkooplieden en de artikelen die zij verkochten. De lijst bevat specifieke persoonsgegevens zoals namen, geboortedata en woonadressen. Opvallend is dat de adressen zich concentreren in de Joodse buurt van Amsterdam (Jodenbreestraat, Nieuwe Uilenburgerstraat, Rapenburg, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Krugerplein). De kolom "Artikel" toont een breed scala aan handelswaar, van basisbehoeften (groente, fruit, visch, aardappelen) tot luxe- of niche-artikelen zoals consumptie-ijs, zuurwaren, kinderjurkjes en tweedehands kleding. De berekening onderaan duidt op een ruimtelijke indeling van een marktlocatie, waarbij een capaciteit van 129 plaatsen is verhoogd met 20% om tot een totaal van 155 staanplaatsen te komen.
Document
* **Ordening:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (A t/m E). * **Namen:** Veel van de achternamen zijn typisch voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Cohen, Bacharach, Allegro, Buitenkant, Dagloonder). * **Correcties:** Er zijn diverse handmatige aanpassingen gedaan. Bij "Bril" is handmatig een 'B' toegevoegd. De regel voor "D. Bril" is volledig met een paars potlood of inkt doorgehaald, wat kan duiden op een wijziging in status (vrijstelling, overlijden of vertrek). Bij "Digtmaker" is een verticale streep door de 't' gezet. * **Datums:** De datums achter de namen zijn geboortedatums. De oudste persoon op deze lijst is geboren in 1883, de jongste in 1914.
Medische verklaring / Opnamebewijs.
Het document is een officiële verklaring van de oogheelkundige kliniek van het Wester Gasthuis in Amsterdam. De arts, Dr. A. Lettinga, bevestigt hiermee dat een patiënte genaamd C. E. van Immerzeel-S. Cohen vanaf 6 april (1943) is opgenomen in het ziekenhuis. Opvallende kenmerken: * **Formulier:** Het betreft een standaardformulier van de Stadsdrukkerij Amsterdam, bedoeld voor recepten of korte medische mededelingen. * **Handgeschreven notities:** De potloodnotitie over een "bericht van vrijstelling" is cruciaal. Het suggereert dat de medische opname werd gebruikt als bewijslast voor een officiële aanvraag. * **Identiteit:** De naam van de patiënte (S. Cohen) wijst op een Joodse achtergrond. De dubbele naam (Van Immerzeel-S. Cohen) kan duiden op een 'gemengd' huwelijk, wat in 1943 een specifieke juridische status gaf onder de bezettingswetten.
Document
Dit document is een administratieve lijst voor de toewijzing van visquota. Gezien de vermelde hoeveelheden (veelal tussen de 20 en 50 kg) betreft het waarschijnlijk een lijst van visdelers, markthandelaren of winkeliers in plaats van individuele consumenten. De lijst is alfabetisch gesorteerd. Er zijn diverse wijzigingen zichtbaar die wijzen op een actief gebruik van het document: * **Vervallenverklaring:** De grote handgeschreven tekst geeft aan dat deze lijst per 25 november 1941 niet meer geldig was en is vervangen. * **Doorhalingen:** De familie Drieenhuizen is geschrapt. De bijgaande notitie verklaart dat zij hun vis "van buiten" betrekken volgens mededeling van de C.C.C.D. (Centrale Controle van de Crisis-Diensten). Dit wijst op een streng toezicht op de distributiekanalen. * **Toevoegingen:** Aan de linkerzijde zijn onderaan drie namen met de hand toegevoegd, mogelijk ondernemers die later aan het distributienetwerk werden toegevoegd.
Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.
* **Doel van het document:** Dit is een werkdocument voor de verdeling van vis (aal en snoekbaars) onder handelaren in Amsterdam en omstreken. De genoemde hoeveelheden (vaak 20 of 40 kg) suggereren dat dit een groothandels- of distributielijst is. * **Betekenis van de rode strepen:** De systematische rode doorhalingen van namen zijn een indicatie van uitsluiting. Gezien de aanwezigheid van veel Joodse familienamen (zoals Elsas, Ereira, Fransman, Goudeketting, Cohen, Groenteman) onder de doorgehaalde namen, is dit hoogstwaarschijnlijk een lijst waarbij Joodse handelaren uit de distributieketen werden verwijderd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen tijdens de bezetting. * **Handgeschreven wijzigingen:** Het document is actief bijgehouden. Er zijn namen toegevoegd (o.a. 'Commandeur Marken', 'Nic Goedhart') en hoeveelheden zijn aangepast (bijv. bij 'A. de Groot' is 40 veranderd in 80). Dit wijst op een dynamisch distributieproces waarbij de beschikbare vis van de geschrapte handelaren werd herverdeeld onder de overblijvende namen.
Getypte distributielijst met uitgebreide handgeschreven aantekeningen en berekeningen.
Dit document is een werklijst voor de distributie van aal (paling) en zoetwatervis. De vele handgeschreven correcties maken duidelijk dat dit een dynamisch document was: * **Controle:** De vinkjes (✓) duiden vermoedelijk op de daadwerkelijke ontvangst of uitgifte. * **Mutaties:** De term "afvoeren" en het doorhalen van namen wijzen op personen die van de lijst zijn geschrapt. * **Identificatie:** Bij veel voorkomende namen (zoals Van As of Gooyer) zijn adressen, bijnamen ("Fikkie") of patroniemen (Hzn., Tzn.) toegevoegd ter onderscheid. * **Notaties:** "m/r" lijkt te staan voor een correctie in de hoeveelheid (bijv. "moet recht" of een afkorting voor een herberekening). De opmerking "steun?" bij M.M. Gerber-Fransen suggereert een link met sociale steun of de Armenzorg. * **Lokaliteit:** De vermelding "Marken" en de namen van de families (veelal typisch Nederlands en Joods) plaatsen dit document in de regio Noord-Holland/Amsterdam.
Getypte namenlijst (doorslag of origineel op dun papier).
* **Structuur:** Het document is opgebouwd uit drie kolommen. * **Kolom 1:** Codes (bijv. 1/6, 1/7). Deze verwijzen waarschijnlijk naar kaartnummers, dossiernummers of transportlijstnummers. * **Kolom 2:** Initialen en achternamen. De namen zijn overwegend Joods-Nederlandse namen (bijv. Cohen, Aalsvel, Brilleman, Buitenkant). * **Kolom 3:** Geboortedata, gevolgd door een 'x'. Een 'x' achter de naam in dergelijke administraties betekende vaak dat de persoon aanwezig was, geregistreerd was of geselecteerd was voor een bepaalde actie (zoals transport). * **Correcties:** De regel van "D. Bril" is met een donkerblauwe/paarse inkt doorgestreept, wat wijst op een wijziging in de status van deze persoon (bijv. vrijstelling, overlijden of administratieve fout). * **Bijzonderheid:** De eerste vermelding (E. Aalsvel) heeft een omcirkeld kruis in plaats van een losse 'x', wat een afwijkende status suggereert.
Administratief register (mogelijk een Liro-register of een vergelijkbare inventarislijst van geconfisqueerde goederen).
* **Handschrift:** Het document is geschreven in een net, ambtelijk cursief handschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. * **Structuur:** Het is een rigide tabelstructuur. De 'Serie'- en 'No.'-kolommen wijzen op een systematische registratie (mogelijk een dossier- of volgnummer). De adressen bevatten vaak een Romeins cijfer (I, II, III, IV) of "hs" (huis), wat de verdieping in het pand aangeeft. * **Marginalia en Opmerkingen:** * **"p post":** Geeft aan dat de inlevering of correspondentie via de post is verlopen. * **"V.V. bij N.S.":** Dit kan een afkorting zijn voor "Verzamelpunt bij Nieuwe Stadsschouwburg" (een bekende verzamelplek voor deportaties in Amsterdam) of een andere administratieve code. * **"door Sicherheitspol.":** Bij E. Hakker (Serie 8, No 100) staat dat de inlevering of actie is uitgevoerd door de Sicherheitspolizei. * **"Overleden":** Bij de laatste entry (M. Hamel) staat expliciet "Overleden" genoteerd achter de datum 27-1-42.
Handgeschreven administratief register / namenlijst.
* **Organisatie:** De lijst is alfabetisch op voorletter geordend binnen numerieke groepen (kolom S), maar de namen op de hele pagina volgen een ruwe alfabetische volgorde (B t/m C/D). * **Adresgegevens:** De adressen zijn zeer specifiek, inclusief huisnummers en verdiepingen (I, II, III voor etages; 'hs' voor huis/begane grond). * **Mutaties:** De doorhalingen bij A. Cohen en S. Cohen wijzen op een administratieve wijziging, zoals een verhuizing, deportatie of foutieve invoer. * **Handschrift:** Duidelijk leesbaar, zakelijk kantoorschrift uit het midden van de 20e eeuw.
Register of namenlijst in een gelinieerd schrift.
* **Indeling:** De lijst is geordend per pagina of sectie (kolom S: 5, 6, 7) en bevat volgnummers die niet strikt opeenvolgend zijn binnen de sectie, wat duidt op een selectie uit een groter register. * **Schrift:** Een duidelijk leesbaar, rechtopstaand cursief handschrift, typisch voor administratieve documenten uit de jaren '30-'40. * **Afkortingen:** Veelvoorkomende afkortingen zijn `Nw` (Nieuwe), `hs` (huis/begane grond), `dw` (dwars) en Romeinse cijfers (I, II, III) voor de verdiepingen. `Rapenb:` staat voor Rapenburgerstraat. * **Inhoud:** De namen zijn gegroepeerd per beginletter of familienaam (bijv. Cohen, Dotsch, Franschman), wat suggereert dat dit een alfabetisch register is.
Document
* **Handschrift:** Het betreft een uniform administratief handschrift uit het midden van de 20e eeuw. De letters zijn goed leesbaar. * **Structuur:** De lijst is georganiseerd op basis van een dossier- of serienummer (E1) en een volgnummer. Er zijn correcties zichtbaar (bijv. bij J. Degen). * **Terminologie:** Gebruik van afkortingen zoals 'hs' (huis/begane grond), 'str' (straat), 'Nw' (Nieuwe) en Romeinse cijfers (I, II, III, IV) voor verdiepingen is standaard voor Amsterdamse adresregisters uit die tijd. * **Geografie:** De meeste adressen bevinden zich in de Transvaalbuurt, de Indische Buurt en de oude Jodenbuurt van Amsterdam (bijv. Rapenburgerstraat, Blasiusstraat, Tugelaweg).
Register of administratieve lijst (mogelijk bevolkingsregister, distributielijst of een naoorlogse inventarisatie).
* **Administratieve opzet:** De kolommen aan de linkerzijde bevatten waarschijnlijk dossiernummers of verwijzingen naar andere registers. De eerste kolom (1 t/m 13) lijkt een categorisering aan te duiden, de tweede kolom een volgnummer binnen die categorie. * **Demografie:** Een opvallend groot deel van de namen (o.a. Cohen, Fransman, Groenteman, Worms, Hakker) is joods van origine. Gecombineerd met de concentratie adressen in de Transvaalbuurt wijst dit sterk op een document gerelateerd aan de Amsterdamse joodse gemeenschap. * **Correcties:** Enkele namen zijn doorgehaald (Aalvel) of voorzien van een groot kruis, wat kan duiden op een wijziging in status (verhuizing, overlijden of administratieve afhandeling). * **Staat van het document:** Het handschrift is uniform, wat suggereert dat het register door één of enkele klerken is bijgehouden.
Handgeschreven ambtelijke of zakelijke nota.
De auteur van deze nota adviseert negatief over het verzoek van een zekere heer Van Wijk om een viswinkel te heropenen in de Ruysdaelstraat. Deze winkel was voorheen eigendom van S. Cohen en werd door "de vijand" (de Duitse bezetter) gesloten. De bezwaren zijn van administratieve en distributietechnische aard: 1. **Quota-beperking:** Het openen van de zaak zou betekenen dat er een extra vis-toewijzing (vergunning/quotum) moet worden uitgegeven, wat het totaal aantal erkende handelaren zou verhogen. 2. **Gebrek aan historie:** Van Wijk heeft geen verleden als visboer tijdens de zogenaamde "basisjaren" (de referentieperiode, meestal 1938-1939, die werd gebruikt om distributierechten te bepalen). Hij staat niet geregistreerd bij de Centrale Vischmarkt (V.M.). Vanwege deze redenen verwacht de schrijver dat de Commissie voor de Vischverdeeling (de instantie belast met de distributie van vis tijdens de schaarste) de inschrijving van Van Wijk op de verdeellijsten zal weigeren.
Register/Gastenboek of Administratieve lijst (waarschijnlijk bevolkingsregister of kaartsysteem van een organisatie).
* **Handschrift:** Het betreft een zeer verzorgd administratief handschrift (waarschijnlijk een klerk). * **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (C t/m L). * **Inhoud:** De personen op deze lijst hebben overwegend Joodse achternamen (Cohen, Fransman, Glasbeek, Hakker, Heilbron, Koopman). De adressen concentreren zich in de Joodse buurt (Rapenburgerstraat, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Tugela-weg, Krugerstraat, Kraaipanstraat). * **Afkortingen:** * **a. gr. fnd / a. gr. punt:** Vermoedelijk "Adres gevonden". * **D:** Mogelijk een indicatie voor "Dood" (overleden) of "Deportatie", gezien de context van deze Amsterdamse lijsten. * **Letters O, C, Z, W, N:** Deze codes duiden vaak op de kerkelijke gezindte in Nederlandse registers (O = Onkerkelijk, C = Rooms-Katholiek/Christelijk, N = Nederlands Hervormd). De 'Z' en 'W' kunnen in deze specifieke administratie wijken of andere statussen aanduiden.
Archieflijst-vermeldingen
Handgeschreven administratieve lijst (mogelijk een presentielijst, transportlijst of barakkenregistratie).
| S. Cohen | " | " | " |
Getypte lijst van namen, adressen en financiële bedragen (waarschijnlijk een overzicht van registratiekosten op basis van vermogen of bedrijfswaarde).
| S. Cohen | Zwanenburgwal 12 II | Amsterdam | " 28,45 | " -,17 |
Getypte lijst met namen, adressen en financiële bedragen.
| S. Cohen | Zwanenburgwal 12 II | Amsterdam | " 28,45 | " -,17 |
Getypte administratieve lijst met handgeschreven annotaties.
| S. Cohen + | 22- 7-1913 | Nw.Uilenburgerstraat 88 | alle soorten visch |
Handgeschreven administratieve lijst met kolommen voor naam, (geboorte)datum, adres, locatie van tewerkstelling/project, datum van afvoer en de reden daarvan.
| S. Cohen | 22-9-13 | Nw. Uilenburgerstraat 88 II | " | 10/8 | id. |
Administratieve lijst / Register van marktkooplieden.
| S. Cohen | 15- 11-1874 | Uithoornstraat 32 | manufacturen |
Administratieve lijst / Register van marktkooplieden.
| S. Cohen | 22- 7-1915 | Nw. Uilenburgerstraat 88 | alle soorten visch |
Administratieve lijst (mutatielijst).
| S. Cohen | 22-9-13 | N. Uilenburgerstr. 88 II | " | 10/8 |
Getypte lijst met administratieve wijzigingen (mutaties).
| S.Cohen | 22-9-13 | N.Uilenburgerstr.88" | " | 10/8 |
Administratief register (mogelijk een Liro-register of een vergelijkbare inventarislijst van geconfisqueerde goederen).
| 5 | 61 | S. Cohen | Rapenburgerstr. 44 I | |
Administratief register (mogelijk een Liro-register of een vergelijkbare inventarislijst van geconfisqueerde goederen).
| 5 | 66 | S. Cohen | Iepenweg 15 I | 27-1-42. |
Administratief register (mogelijk een Liro-register of een vergelijkbare inventarislijst van geconfisqueerde goederen).
| 5 | 76 | S. Cohen | Nw. Uilenburgerstr. 88 III | 20-1-42. |
Administratief register / vorderingslijst.
| bZ | 127 | S. Cohen | Schalkburgerstr 20 hs | - |
Handgeschreven administratief register / namenlijst.
| 5 | 61 | S. Cohen | Rapenb. straat 44 I |
Register of namenlijst in een gelinieerd schrift.
| 5 | 77. | S. Cohen | Wytenbachstraat 44 | hs |
Administratieve lijst
| S. Cohen | - | 30 |
Register/Gastenboek of Administratieve lijst (waarschijnlijk bevolkingsregister of kaartsysteem van een organisatie).
| 5/65 | S. Cohen | 30/8 '83 | C | " 49 I | " D |
Register/Gastenboek of Administratieve lijst (waarschijnlijk bevolkingsregister of kaartsysteem van een organisatie).
| EZ/127 | S. Cohen | 13/12 '07 | O | Schalkburgerstraat 20 4 | " |
Officiële administratieve lijst van tewerkgestelde personen.
J 150606 S.Cohen Vechtstr. 150 I ${\color{red}\checkmark}$ 15.6.06
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats Vaalrivierstraat 4 hs 5
Waterlooplein — standplaats Schalkburgerstraat 20 hs 4
Zwanenburgwal — standplaats wanenburgerwal 12 II 28,45
Onbekend
Uilenburg — standplaats alle soorten visch
Uilenburg — standplaats " 10/8
Uilenburg — standplaats E2/127 C
Waterlooplein
Relevante Archieffragmenten
Cohen Arie 175383 geb 11-7-'96 van Nw. Heerengr h 157 hs naar Louis Bothastr. 2 II
# TRANSCRIPTIE [<s>Het</s>] [<s>voor</s>] [<s>heb</s>] [<s>mij</s>] was door mij bekend dat C. Zwan enkele keer- per jaar partijtjes zoetwatervisch opkocht. [<s>worden</s>] [<s>Daarbij op de verdeellijst</s>] [<s>voorkomt had ik</s>] [<s>het gewaarschuwd</s>] [<s>dat hij</s>] [<s>als hem</s>] [<s>zo</s>] hij, ingeval hij [<s>voor zijn eigen</s>] [<s>winkel</s>] zoetwatervisch zou koopen en deze o...
M. de Haan.
Z. O. Z.
- 3 -