Ambtelijk rapport / Brief.
Origineel
Ambtelijk rapport / Brief. De Controleur (Dienst van het Marktwezen). Den Heer Inspecteur Marktwegen, Amsterdam (Alhier). Aan den Heer Inspecteur Marktwegen
Alhier
Rapport
Bij de indertijd gehouden enquête in de Camperstraat was Rijmer niet aanwezig, daar hij reeds geruimen tijd niet meer in de omgeving Camperstraat-Iepenweg is aangetroffen.
Tevens is Rijmer een van de ergste (misschien wel de ergste) venters geweest die door zijn geschreeuw en lawaai, de rust in de buurt van het O.L.Vr. Gasthuis verstoorde, de politie van het Bureau Linnaeusstraat weet hiervan mee te praten, daar ook zij regelmatig last met hem hadden.
Thans vent hij veel in de omtrek van het Beukenplein, de Beukenweg en Vrolikstraat bij den nieuwen tunnel.
In verband met de oplossing Camperstraat, zijn op de plaats waar Rijmer thans een standplaats aanvraagt, reeds 2 plaatsen toegestaan aan Gobits met fruit en Th. v. Emrik met haring enz. Uit concurrentie oogpunt is het niet gewenscht om nu ook nog aan Rijmer aldaar een plaats aan te wijzen.
Ik adviseer derhalve tot afwijzing van het verzoek.
Amsterdam 28 Februari 1941.
De Controleur
[handtekening onleesbaar] * Inhoud: Het document is een negatief advies van een marktcontroleur over de vergunningsaanvraag van een straatventer genaamd Rijmer. De ambtenaar voert twee hoofdredenen aan voor afwijzing:
1. Wangedrag: Rijmer staat bekend als een overlastgever die door schreeuwen de rust bij het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis (O.L.V.G.) verstoorde, wat leidde tot herhaaldelijk politieoptreden.
2. Economische verzadiging: Er zijn op de beoogde locatie al twee standplaatsen vergeven (aan de heren Gobits en Van Emrik), waardoor extra concurrentie ongewenst wordt geacht.
* Toon: De toon is streng en veroordelend ("een van de ergste venters"). Er wordt expliciet verwezen naar het politiebureau in de Linnaeusstraat als referentie voor zijn slechte reputatie.
* Topografie: Het document schetst een duidelijk beeld van de marktactiviteiten in Amsterdam-Oost rond de Camperstraat, het Beukenplein en de Vrolikstraat. De referentie naar de "nieuwen tunnel" duidt op de toenmalige spoorwegwerken (Spoorwegwerken Oost) die de buurt ingrijpend veranderden. * Historische periode: Het rapport is gedateerd op 28 februari 1941. Dit is slechts drie dagen na het uitbreken van de Februaristaking in Amsterdam. Hoewel het document strikt administratief lijkt over marktzaken, vond dit plaats in een uiterst gespannen politieke en sociale sfeer onder de Duitse bezetting.
* Sociale context: Straatverkoop was in die tijd een essentiële maar streng gereguleerde bron van inkomst voor de lagere sociale klassen. De naam "Gobits" (genoemd als fruitverkoper) is een bekende Joodse naam in Amsterdam; in deze periode begonnen de bezettingsautoriteiten de economische bewegingsvrijheid van Joodse marktlui steeds verder in te perken, al is daar in dit specifieke rapport over Rijmer nog geen directe uitsluiting op die basis zichtbaar.
* Stadsontwikkeling: De genoemde "nieuwen tunnel" bij de Vrolikstraat was onderdeel van de grote operatie om de spoorstaven in Amsterdam-Oost op dijken te leggen, waardoor de gelijkvloerse kruisingen verdwenen. Dit creëerde nieuwe ruimtes en loopstromen die aantrekkelijk waren voor venters.