Archiefdocument
Origineel
9 februari 1940 ENQUETE CAMPERSTRAAT-IEPENWEG (CLAND. STANDPLAATSEN)
| Volg No. | Naam | Voornamen | Ventverg. Serie | Ventverg. No. | Artikel | Woonplaats | Staat geregeld voor perceel: | Bijzonderheden |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Engelsman | Emanuel | EZ | 5 | bloemen en planten | Vrolikstraat 112 II | Camperstraat 16 | Vrijdags |
| 2 | Loonstijn | Isaac | 15 | 144 | A.G.F. | Ruyschstraat 90 hs. | " 26 | dagelijks |
| 3 | Moscoviter-Vischschoonmaker | Eva | 18 | 23 | A.G.F. | 3e Oosterparkstraat 42 I | " 38 | dagelijks |
| 4 | Delden | Zacharius | EZ | 236 | fruit | Camperstraat 42 II | " 42 | dagelijks |
| 5 | Gobets | Salomon | 8 | 111 | fruit | 3e Oosterparkstr. 42 II | " 48 | dagelijks |
| 6 | Zwaaf | Mozes | 28 | 188 | A.G.F. | Blasiusstraat 93 III | " 50 | dagelijks |
| 7 | Peperwortel | Hijman | EZ | 73 | bloemen en planten | Paardekraalstr. 16 II | " 52 | Dinsdag t/m Vrijdag |
| 8 | Cohen | Isaac | 5 | 66 | A.G.F. | Blasiusstraat 80 I | " 56 | dagelijks |
| 9 | Santen | Benjamin | 18 | 255 | " | Cliffordstraat 25 II | " 60 | dagelijks |
| 10 | Kool | Elias | 11 | 151 | haring | Lepelstraat 84 hs. | " 62 en Iepenweg 2 | { Maandag t/m Vrijdag { Zaterdags |
| 11 | Otterhof | Petrus-Hendricus | 19 | 36 | bloemen en planten | Blasiusstraat 66 II 3e Oosterparkstr. 28 III | Camperstraat 64 | dagelijks |
| 12 | Brilleman | Jacob | 4 | 55 | " | Blasiusstraat 66 II | " 66 | dagelijks |
| 13 | Aronson | Mozes | EZ | 234 | fruit | Vrolikstraat 130 II | " 68 | dagelijks |
| 14 | Canes | Abraham | 5 | 15 | A.G.F. | Iepenweg 21 I | Iepenweg 2 | dagelijks |
| 15 | Servais | Pierre | 18 | 216 | ger. & gest. visch | Vrolikstraat 103 hs. p/a de Vaan | " 2 | dagelijks |
| 16 | (Groen | Willem | 8 | 48 | A.G.F. | (Vrolikstraat 66 III | {" 4 | dagelijks |
| 17 | (Groen-v. Emrik | Rebecca | 25 | 241 | " | ( " | " | dagelijks |
| 18 | Braasem | Joseph | 3 | 202 | " | Tilanusstraat 47 hs. | " 6 | dagelijks |
| 19 | Rodrigues | Jacob | 21 | 134 | " | Blasiusstraat 138 II | " 8 | Woensdag t/m Vrijdag |
| 20 | Rootveld | Emanuel | EZ | 90 | " | Transvaalkade 110 hs. | " 10 | dagelijks |
| 21 | Van Cleef | Salomon | EZ | 125 | " | Vaalrivierstraat 16 boven | " 12 | Woensdag t/m Vrijdag |
| 22 | Snieder | Gerrit | 22 | 140 | ger. & gest. visch | Binnendijk O.Z. Burgwal 42 Monnikendam | Iepenplein 1 | dagelijks |
| 23 | Franschman Sr. | Jacob | 7 | 234 | zuurwaren | Blasiusstraat 73 hs. | Blasiusstraat 133 | Dinsdag |
| 24 | " Jr. | Jacob | EZ | 9 | Zuurwaren | Nw. Achtergracht 4 III | idem 133 | Donderdag en Vrijdag |
| 25 | Lijmer | Nathan | 15 | 213 | A.G.F. | Vrolikstraat 46 I | Blasiusstraat 118 | Dinsdag t/m Vrijdag |
| 26 | v. Emrik | Mietje | 24 | 44 | haring, zuurw. ger. & gest. visch | Louis Bothastr. 16 hs. | 1e Oosterparkstr. 140 | dagelijks |
Deze opgave is de vaste kern van venters welke een clandestiene standplaats innemen. Op 't oogenblik zijn hiervan enkele in steun, doch in normale tijden zijn bovengenoemde venters degeen die steeds op de aangegeven plaatsen staan. In het voorjaar en des zomers komt er nog wel eens een ander bij, maar dat is dan meer om zich los te maken.
Amsterdam, 9 Februari 1940
De Contrôleur,
C.L.J. Lak. * Terminologie:
* A.G.F.: Aardappelen, Groenten en Fruit.
* EZ: Waarschijnlijk een afkorting voor "Eigen Zaak" of een specifieke vergunningscategorie.
* hs. / II / III: Huis (begane grond), tweede verdieping, derde verdieping.
* ger. & gest. visch: Gerookte en gestoomde vis.
* In steun: Het ontvangen van een werkloosheidsuitkering of sociale bijstand.
* Inhoudelijke observatie: De lijst bevat veel Joodse namen (o.a. Cohen, Santen, Aronson, Rodrigues, Van Cleef). Dit weerspiegelt de demografie van Amsterdam-Oost in die tijd, waar veel Joodse Amsterdammers uit de arbeidersklasse woonden en werkten in de kleinschalige straathandel.
* Sociaal-economisch beeld: De toelichting onderaan schetst een beeld van armoede en marginaliteit. Sommige venters overleven door clandestien hun waren te verkopen, zelfs terwijl zij "in de steun" zitten. De controleur merkt op dat dit de "vaste kern" is, wat duidt op een gedoogde of in ieder geval bekende situatie die door de gemeente werd gemonitord. Dit document dateert van februari 1940, slechts drie maanden voor de Duitse inval in Nederland. Het biedt een indringend beeld van het dagelijks leven en de informele economie in de Joodse buurten van Amsterdam-Oost vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De Camperstraat, Iepenweg en Blasiusstraat vormden het hart van deze levendige wijk.
Voor veel van de genoemde personen zou het leven binnen korte tijd drastisch veranderen door de anti-Joodse maatregelen van de bezetter. Veel namen op deze lijst zijn inmiddels terug te vinden in de archieven van de Holocaust (zoals het Digitaal Monument Joodse Gemeenschap in Nederland). Dit document is daarom niet alleen een administratief verslag van markttoezicht, maar ook een belangrijk sociaal-historisch en genealogisch document.