Archief 745
Inventaris 745-354
Pagina 32
Dossier 2A
Jaar 1941
Stadsarchief

Archiefdocument

16 maart 1942.

Origineel

16 maart 1942. Punten ter bespreking met den Gombault op 16 Maart 1942.

1º: De geheimhouding ons opgelegd door den Gombault, dient te worden opgeheven tegenover den Westerder.

2º: De Joodsche punten worden onder Arische Grossen verdeeld.

3º: De kosten van de Arische-inkoopcommissie bestaande uit 5 leden taxeeren wij op:
Per Jaar
5 Commissieleden á fl 100.- per maand is fl 6000.-
2 à 3 man personeel " 5000.-
Kantoorhuur e exploitatie " 1000.-


Totaal per jaar fl 12000.-

Stel de Joodsche goederenafname op fl 500.000.- (10% van 5000000) per jaar dan is dit 2 1/2%. 5% = 25000.-

4º: Bovenbedoelde 2 1/2% moet de Joodsche Commissie afhouden van de Joodsche Kleinhandelaren, die derhalve niet een marge van 30% doch 27 1/2% heeft.

5º: De Joodsche Kleinhandel moet verboden worden deze 2 1/2% weer op de Joodsche Consumenten te verhalen, derhalve is het noodig dat de Prijsbeheersching hierin wordt gekend.

6º: Indien het Joden verboden wordt bij Christenen te koopen, krijgt de thans gevestigde Joodsche kleinhandel een zeer groot koopen-bestand, ten koste van de Christen Kleinhandel. Wil men deze laatsten op eene of andere wijze financieel tegemoet komen, dan ware een percentage van 5% te overwegen.

7º: De Arische commissie moet geheel staan onder controle van Vereenigd Marktwezen - ook vaststelling van loon aan commissieleden.

8º: Controle moet worden uitgeoefend dat de Joodsche commissie het te ontvangen geld ook inderdaad de Joodsche bevolking ten goede laat komen.

9º: Hoe wordt de regeling van aardappelen aan de Joodsche bevolking. -

10: Financiën via Middenstandsbank!

  1. Indien het te bezwaarlijk is voor de Arische Commissie om de benoodigde quanten van Grossen te krijgen dan moet de Distr. Centrale deze commissie eigen permissie geven en in de eerste plaats de vragen Joodsche punten. Dit document is een ambtelijke of zakelijke notitie uit het voorjaar van 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De kern van het document betreft de financiële afwikkeling van de gesegregeerde voedseldistributie.

Enkele opvallende elementen:
* Financiering door afroming: Er wordt voorgesteld om de kosten van een "Arische" toezichtscommissie (12.000 gulden per jaar) te betalen door 2,5% in te houden op de winstmarge van Joodse winkeliers.
* Segregatie: Punt 6 spreekt expliciet over de gevolgen van het verbod voor Joden om bij "Christenen" (niet-Joden) te kopen. Dit duidt op de voortschrijdende isolatie van de Joodse gemeenschap.
* Bureaucratie: Het document noemt diverse instanties zoals de Prijsbeheersching, het Vereenigd Marktwezen en de Middenstandsbank.
* Controle: Er is een duidelijke focus op wantrouwen; men wil controleren of de Joodse commissie het geld wel goed besteedt (punt 8) en men wil de marge van winkeliers strikt reguleren (punt 5). Op 16 maart 1942 was de uitsluiting van Joden uit het openbare leven in Nederland al vergevorderd. "Den Gombault" verwijst naar M. Gombault, een hoge functionaris bij het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (RBVO). In deze periode werden Joodse burgers gedwongen hun inkopen te doen bij speciaal aangewezen Joodse winkels, die werden bevoorraad via een apart systeem van distributiepunten.

Dit document illustreert de kille, boekhoudkundige wijze waarop de bezetter en de meewerkende Nederlandse bureaucratie de Joodse bevolking niet alleen isoleerden, maar hen ook lieten betalen voor hun eigen onderdrukking en het toezicht daarop. De "Joodsche Commissie" waarnaar verwezen wordt, opereerde waarschijnlijk onder de paraplu van de Joodsche Raad. De notitie toont aan hoe de economische marges van Joodse ondernemers werden afgeknepen ten gunste van "Arische" controle-organen.

Samenvatting

Dit document is een ambtelijke of zakelijke notitie uit het voorjaar van 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De kern van het document betreft de financiële afwikkeling van de gesegregeerde voedseldistributie.

Enkele opvallende elementen:
* Financiering door afroming: Er wordt voorgesteld om de kosten van een "Arische" toezichtscommissie (12.000 gulden per jaar) te betalen door 2,5% in te houden op de winstmarge van Joodse winkeliers.
* Segregatie: Punt 6 spreekt expliciet over de gevolgen van het verbod voor Joden om bij "Christenen" (niet-Joden) te kopen. Dit duidt op de voortschrijdende isolatie van de Joodse gemeenschap.
* Bureaucratie: Het document noemt diverse instanties zoals de Prijsbeheersching, het Vereenigd Marktwezen en de Middenstandsbank.
* Controle: Er is een duidelijke focus op wantrouwen; men wil controleren of de Joodse commissie het geld wel goed besteedt (punt 8) en men wil de marge van winkeliers strikt reguleren (punt 5).

Historische Context

Op 16 maart 1942 was de uitsluiting van Joden uit het openbare leven in Nederland al vergevorderd. "Den Gombault" verwijst naar M. Gombault, een hoge functionaris bij het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (RBVO). In deze periode werden Joodse burgers gedwongen hun inkopen te doen bij speciaal aangewezen Joodse winkels, die werden bevoorraad via een apart systeem van distributiepunten.

Dit document illustreert de kille, boekhoudkundige wijze waarop de bezetter en de meewerkende Nederlandse bureaucratie de Joodse bevolking niet alleen isoleerden, maar hen ook lieten betalen voor hun eigen onderdrukking en het toezicht daarop. De "Joodsche Commissie" waarnaar verwezen wordt, opereerde waarschijnlijk onder de paraplu van de Joodsche Raad. De notitie toont aan hoe de economische marges van Joodse ondernemers werden afgeknepen ten gunste van "Arische" controle-organen.

Kooplieden in dit dossier 100

A. Cosman Waterlooplein "
A. Cosman Waterlooplein "
A. Poortje Uilenburg
A. Poortje Uilenburg
A. Poortje Uilenburg
A.v. Velzen Uilenburg "
A.v. Velzen Uilenburg "
B.A.Bouw
Barend Barend Uilenburg
Barend Barend Uilenburg
B. Barend Uilenburg
B. Kroese Uilenburg
B. Kroese Uilenburg
B. Kroese Uilenburg
B. Meents Uilenburg
B. Meents Uilenburg
B. Moffie Waterlooplein "
B. Moffie Waterlooplein "
B. Nebig Uilenburg
B. Nebig Uilenburg
B. Nebig Uilenburg
P. Langendijkstr Uilenburg 7
B. van Thijn Waterlooplein "
B. van Thijn Waterlooplein "
B. van Thijn Waterlooplein "
B. Wittenburg Uilenburg
C.Pas
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6