Getypte brief (doorslag, waarschijnlijk pagina 2 van een officieel rapport of correspondentie). 2 september 1941. De Directeur van het Marktwezen (waarschijnlijk Amsterdam, gezien de referentie naar de Centrale Markt). Bladzijde 2 van brief No.37/36/5 M. d.d. 2 September 1941 aan den
Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Directeur van het
Marktwezen.

het Marktwezen. Ik ben echter steeds bereid met gegronde opmerkingen
terzake zooveel mogelijk rekening te houden.
De opmerking van adressante omtrent gelijkschakeling der
toegangsprijs voor de Centrale Markt voor alle arbeiders is mij niet
duidelijk. In artikel 15 sub b der Verordening op de Heffing van
markt-, standplaats- en ventgelden is het entréegeld vastgelegd
voor personen wien als personeel toegang tot de Centrale Markt wordt
verleend. Afwijking van deze tarieven is uiteraard niet mogelijk.
3. Samenwerking tusschen de besturen der op de Centrale
Markt werkzaam zijnde organisaties en mijn Dienst vindt regelmatig
plaats. Herhaaldelijk gaat het initiatief tot het plegen van over-
leg uit van den Dienst.
4. Het Reglement op de Centrale Markt is afgedrukt in het
Gemeenteblad en voor ieder te verkrijgen bij de Stadsdrukkerij. Ik
ben echter bereid aan de besturen der daarvoor in aanmerking komende
organisaties een exemplaar te verstrekken. Dit heeft trouwens aan
verschillende organisaties reeds meermalen plaatsgehad. Wenschen
tot wijziging of aanvulling van dit Reglement kunnen steeds bij mij
worden aanhangig gemaakt (zie hieromtrent punt 3).
5. Naar mij bekend is, is de organisatie van grossiers
der Centrale Markt bereid een collectief contract met de werknemers
aan te gaan, mits dit wordt bindend verklaard voor de geheele Cen-
trale Markt. Adressante dient hieromtrent verdere onderhandelingen
met de werkgeversorganisatie te voeren en partijen dienen, indien
zij tot overeenstemming komen, verbindendverklaring der overeen-
komst aan te vragen bij het College van Rijksbemiddelaars. Waar der-
halve van Rijkswege in deze materie wordt voorzien, bestaat er naar
mijn meening vooralsnog geen aanleiding voor de Gemeente - gesteld,
dat zij hiertoe de bevoegdheid zou hebben - om in het Reglement der
Centrale Markt sancties op te nemen terzake van het handhaven van
arbeidsovereenkomsten op de Centrale Markt.
6. Omtrent dit vraagstuk is door het Gemeentebestuur
reeds een standpunt ingenomen; vide brief d.d. 21 Mei jl. No.435
L.M.1941 aan den Bond van Arbeiders in de Voedings- en Genotmiddelen
bedrijven.

                                        De Directeur,

--- * Taalgebruik: Het document is geschreven in de formele ambtelijke stijl van de vroege jaren '40, inclusief de toen gangbare spelling ("zooveel", "tusschen", "den").
* Inhoudelijke punten:
1. Tarieven: De directeur stelt dat toegangsprijzen wettelijk vastgelegd zijn in een verordening en dat er geen ruimte is voor individuele aanpassingen of "gelijkschakeling" buiten deze kaders.
2. Transparantie: Het reglement is openbaar via het Gemeenteblad, maar de Dienst is bereid kopieën te verstrekken aan relevante organisaties.
3. Arbeidsverhoudingen: Er is sprake van bereidheid bij grossiers voor een collectieve arbeidsovereenkomst (CAO), mits deze algemeen verbindend wordt verklaard.
4. Bevoegdheden: De directeur benadrukt dat de gemeente zich niet moet mengen in het handhaven van arbeidscontracten via marktreglementen, aangezien dit een taak is van het (landelijke) College van Rijksbemiddelaars.
* Referenties: Er wordt verwezen naar eerdere correspondentie met de "Bond van Arbeiders in de Voedings- en Genotmiddelenbedrijven".

--- Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland (september 1941). De term "gelijkschakeling" die in de tekst voorkomt, is in deze periode beladen (nazi-politiek van Gleichschaltung), hoewel het hier in een technische/financiële context lijkt te worden gebruikt door de "adressante".

De Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam) was een cruciaal knooppunt voor de voedselvoorziening, zeker in oorlogstijd. De brief laat zien hoe de gemeentelijke bureaucratie trachtte de orde en de bestaande reglementen te handhaven te midden van veranderende arbeidsverhoudingen en druk van vakorganisaties. Het College van Rijksbemiddelaars speelde in deze periode een centrale rol in de door de bezetter gecontroleerde loon- en prijsbeheersing.