Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.
Origineel
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen. 25 april 1941 (gebaseerd op handgeschreven aantekening). Een anonieme brandweerman ("Brandweerman L."). Een bedrijfsleider (mogelijk verbonden aan de Centrale Markt of een transportbedrijf). [Bovenzijde, gestempeld/geschreven:]
Nº 37/30/1 M. 1941 25/4
[Hoofdtekst:]
Mynheer,
Even vraag ik U aandacht. Het betreft hier een einde
te maken aan een rovershol. Als brandweerman voel ik my
dat verplicht. Myn naam hoort U by gelegenheid nog wel.
Er wordt zooveel geroofd en gestolen, dat ook ik als lid
van het korps daarby gerekend kan worden, en dat wensch ik
niet. Er wordt op een geweldige manier gestolen. Een
onzer chauffeursis daar de hoofdman van alle mogelyke ar-
tikelen als aard.fruit, enz.enz. Uw naam als bedryfsleider
komt ook in gedrang. De bewuste chauffeur met de in het
roversnest wonende (woonwagen) Tardi weten overal raad op.
De wagens worden opengebroken, de waar word er uit ge-
haald en de brandwagen zorgt voor vervoer. Zelfs de chef
(niet de hoofdchef) profiteeren daarvan. De woonwagen-
directie mogen alles van Broerse (niet mynheer Broerse)
want hy zegt gewoon Broerse. De brandweer (myn colega's)
breiden zyn wagen uit, en hy zorgt voor de rest. Die twee
heeren deinzen er niet voor terug zich in de hal te laten
insluiten. Er uit schynen ze er altyd uit te kunnen. U
weet de situatie zelfs veel beter. Eenmaal erin zynde
wordt alles klaargezet en de brandwagen met de bewuste
chauffeur zorgt voor de rest. De beamten van ons en markt
loopen de wagen plat, en Moe zorgt voor de rest.
Het word hoog tyd dat die bende van het terrein ver-
dwynt, anders komen ze nog in de gevangenis terecht. Ook
wordt de wagen bezoek door verschillende ~~hamsteraars~~
hamsteraars enz. enz.
Geachte heer ik had gemeend U met bovenstaande even in
kennis te brengen, om de enkelingen van ons korps geen af-
breuk te doen.
Groetend,
Brandweerman L.
[Handgeschreven onderaan:]
origineel op 25/4 1941 naar H. Broerse
die het met centrale Recherche zal bespreken
[paraf]
37. * Inhoud: De brief is een klacht van een klokkenluider binnen de brandweer. Hij beschuldigt een collega (een chauffeur) en een bewoner van een woonwagen (Tardi) van grootschalige diefstal van goederen, waaronder levensmiddelen ("aard.fruit"). Opvallend is dat de officiële brandweerwagen wordt gebruikt voor het transport van de gestolen waar.
* Corruptie: De schrijver suggereert dat de corruptie diep zit; zowel een lagere chef als beambten van de "markt" zouden betrokken zijn of profiteren. De naam "Broerse" valt herhaaldelijk, waarbij de chauffeur de autoriteit van deze persoon schijnt te ondermijnen door hem niet met "mijnheer" aan te spreken.
* Terminologie: De term "hamsteraars" verwijst direct naar de schaarste tijdens de bezettingsjaren, waarbij mensen illegaal voorraden aanlegden buiten het distributiesysteem om.
* Status: De handgeschreven notitie onderaan bewijst dat de brief serieus is genomen en is doorgestuurd naar de Recherche voor onderzoek. Deze brief dateert uit april 1941, bijna een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode nam de schaarste aan voedsel en goederen snel toe, wat leidde tot een bloeiende zwarte markt en diefstal uit officiële depots en markten (zoals de Centrale Markthallen in Amsterdam). Brandweerlieden en ander geüniformeerd personeel hadden vaak meer bewegingsvrijheid (ook tijdens de spertijd), wat blijkbaar door sommigen werd misbruikt voor criminele activiteiten. Het document geeft een inkijkje in de morele spanningen binnen openbare diensten tijdens de oorlog: de strijd tussen eerlijkheid en de verleiding van illegale handel.