12 augustus 1942. WINTEROPSLAG 1942/1943

Aanteekeningen van de bespreking op Dinsdag 12 Augustus 1942
tusschen de Heeren C.F. Sixma en G. ter Heege.

I. Voor opslag benoodigde hoeveelheden:
a. 75 wagons koolrapen,
b. 75 " uien,
c. 75 " wortelen.

Ad a.
Koolrapen kunnen in schepen worden opgeslagen. Vereischen bijna geen onderhoud.

Ad b en c.
Uien en wortelen kunnen gedeeltelijk in het Koelhuis van Marktwezen en gedeeltelijk in lichters worden opgeslagen. Uien en wortelen vereischen als ze in kistjes verpakt in het koelhuis worden opgeslagen weinig onderhoud.

II. Ook roode en witte kool (sluitkool) komen voor opslag in aanmerking. Kool vereischt groot onderhoud. Daarom xxxxxxxx hiervan betrekkelijk weinig opslaan.

III. De grossiers bestellen de groenten bij Bureau Velders. De groente blijft het eigendom van de grossiers.

IV. In het Koelhuis van Marktwezen is ruimte voor opslag voor 200 tot 250 wagons groenten.
Van deze ruimte moet echter een deel gereserveerd worden voor de Centrale Voedselvoorziening en wel voor opslag van 150 wagons groenn-
ten.
Voor opslag van groenten voor de algemeene voorraadvorming is dus beschikbaar een ruimte voor 50 à 100 wagons groenten.

V. VATGROENTEN
Gerekend is op:
a) 1000 vaten zuurkool )
b) ( 1400 " snijboonen ) + 180 Kg. per vat.
4000 ( 1300 " spercieboonen ) -
( 1300 " andijvie )

Ad a) Zuurkool wordt gedurende een groot deel van den winter bijgemaakt. Er kan dus steeds aanvulling plaats vinden.
Ad b) In totaal 4000 vaten, n.l. 1400 vaten snijboonen, 1300 vaten spercieboonen en 1300 vaten andijvie wordt voldoende geacht.

VI. Wijze van bewaring van vatgroenten.
De vaten zuurkool moeten binnenshuis worden opgeslagen. Vaten zuurkool kunnen niet "buiten" liggen. Bij Marktwezen is hiervoor wel plaats te vinden n.l.
I in de veilingruimte,
II in de Exportloods. * Logistiek in oorlogstijd: Het document geeft een gedetailleerd beeld van de voedselvoorziening en -opslag in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Er wordt gebruik gemaakt van diverse opslagmethoden: koelhuizen, schepen (lichters) en vaten.
* Eenheden: Hoeveelheden worden uitgedrukt in "wagons" (spoorwagons, doorgaans 10-15 ton) en vaten (ca. 180 kg per stuk).
* Terminologie: "Marktwezen" verwijst zeer waarschijnlijk naar de Gemeentelijke Marktgebouwen in Amsterdam. "Bureau Velders" was een inkoopbureau dat tijdens de bezetting een rol speelde in de distributie van groenten.
* Correcties: In sectie II is een woord onleesbaar gemaakt met x-jes (waarschijnlijk een typefout van 'betrekkelijk' of 'hiervan'). In sectie IV staat een opvallende afbrekingsfout: "groenn-ten". Dit document stamt uit de zomer van 1942, een periode waarin de Duitse bezetter de Nederlandse voedselvoorziening steeds strakker reguleerde via de Centrale Voedselvoorziening (CVV). Om de winter door te komen en de bevolking (en de bezetter) van voedsel te voorzien, was grootschalige opslag van houdbare groenten essentieel.

Het gebruik van schepen als opslagplaats ("lichters") was een typisch Nederlandse oplossing voor een tekort aan loodsruimte in havensteden. De genoemde producten (koolrapen, zuurkool, peulvruchten) waren de basis van het karige rantsoen in die jaren. De notitie over het eigendom van de grossiers (punt III) duidt op een juridische/financiële afbakening tussen de handel en de overheidsovervallen op voorraden. C.F. Sixma G. ter Heege I. Voor Marktwezen