5 november 1941 Brief W.v.M. 5/11 1941 [Romeinse I]
Tuinders

I Er kregen belanghebbenden
geen benzine meer; Rijksver-
keersinsp. Toen gezocht naar gasgen.
duur. Daarna tuinders naar
insp. en deze toen toch benzine
verstrekt.
Op 't oogenblik loopt de aanvoer
van de groente; stagneert niet.
Er is toch reeds veel minder ben-
zine verstrekt en toch loopt het
nog.

II prijs producten
Andijvie wordt niet uitgevoerd
in Aug. geen max. prijs?
wat hebben de tuinders op veiling
gemaakt voor andijvie?
[In de kantlijn:] Zal dit opgeven
Was zeer schaarsch in Aug.
Prijs is thans 0,05 voor andijvie max.

1/2 ct. per krop sla | Aug.
4 ct in winkel |
was geen export in Aug.
hooge prijs in winkel is Prijsbeheersching Het document is een interne ambtelijke notitie die twee kernproblemen in de tuinbouwsector tijdens de bezettingsjaren aankaart:

1. Logistiek en Brandstof: Er is sprake van een nijpend tekort aan benzine. Tuinders werden door de Rijksverkeersinspectie aanvankelijk gedwongen om te kijken naar alternatieven zoals gasgeneratoren ("gasgen."), maar deze bleken te kostbaar. Ondanks de beperkte toewijzing van brandstof wordt geconstateerd dat de aanvoer van groenten vooralsnog niet stagneert.
2. Economie en Prijsvorming: De schrijver onderzoekt de prijsverschillen tussen de veiling (producent) en de winkel (consument). Er is verbazing over de hoge winkelprijzen (bijv. 4 cent voor sla) ten opzichte van de lage veilingopbrengst (1/2 cent). De term "Prijsbeheersching" aan het eind suggereert dat de overheidstoezicht op de prijzen hier een rol in speelt of dat de betreffende instantie dit moet onderzoeken. Dit document dateert uit november 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was de schaarste aan brandstof een groot probleem, waardoor veel vrachtwagens werden omgebouwd naar houtgasgeneratoren. De voedselvoorziening stond onder streng toezicht van de Rijksinspectie. De genoemde "Prijsbeheersching" verwijst naar de Gemachtigde voor de Prijzen, een orgaan dat toezag op de maximumprijzen om inflatie en zwarte handel tegen te gaan. De notitie laat de frictie zien tussen de realiteit op de veiling en de gereguleerde distributie naar de consument.