8 april 1939 Extra [handgeschreven]
VP/G.

21/13/2 M.

8 April 1939.

den Heer B. Roof,
Brouwersgracht 97,
Amsterdam-Centrum.
Wyk 9.

Naar aanleiding van Uw brief d.d. 5 dezer bericht ik U, dat U, op grond van het feit, dat het marktgeld verschuldigd op de brandstoffenmarken door U per kalenderjaar wordt betaald (verschuldigd in kwartaalstermynen), een zeer belangryke reductie geniet. Indien U per week of per maand wenscht te betalen is het tarief volgens de Verordening hooger. Hoewel mynerzyds geen bezwaar bestaat om voor dezen keer aan het in Uw bovenaangehaalden brief gestelde verzoek te voldoen, waarbij ik vertrouw, dat U zich stipt aan de data zult houden, wys ik U er nochtans op, dat dergelyke verzoeken van U in de toekomst niet meer zullen kunnen worden ingewilligd.

De Directeur, Het document is een formele, ambtelijke brief aan een ondernemer (waarschijnlijk een handelaar in brandstoffen) op de Amsterdamse Brouwersgracht. De kern van de brief is een reactie op een verzoek van de heer Roof om af te wijken van de reguliere betalingsafspraken.

De directeur wijst de ontvanger op de gunstige regeling die hij momenteel geniet: door per jaar te betalen (in kwartaalstermijnen) ontvangt hij een aanzienlijke korting op het verschuldigde "marktgeld" voor brandstoffenmarken. Een overstap naar wekelijkse of maandelijkse betaling zou volgens de geldende verordening duurder uitvallen.

Hoewel de directeur voor deze ene keer instemt met het (niet nader gespecificeerde) verzoek van Roof, wordt er een strikte waarschuwing gegeven: dit is een eenmalige uitzondering. De toon is zakelijk en autoritair ("stipt aan de data zult houden", "niet meer zullen kunnen worden ingewilligd"). De brief dateert van april 1939, slechts enkele maanden voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog en een jaar voor de Duitse inval in Nederland. In deze periode van economische onzekerheid en mobilisatie was de handel in brandstoffen (zoals kolen) streng gereguleerd door de overheid.

Het genoemde "marktgeld op de brandstoffenmarken" duidt op leges of belastingen die betaald moesten worden voor het mogen verhandelen van brandstoffen op de markt of binnen de gemeente. De spelling is typerend voor die tijd, met het gebruik van de "y" waar we nu "ij" zouden gebruiken (belangryke, mynerzyds, wys, dergelyke), hoewel "waarbij" dan weer wel met een "ij" geschreven is – een inconsistentie die vaker voorkwam in ambtelijke correspondentie voor de spellinghervorming van 1947. De adressering aan "Wyk 9" in Amsterdam verwijst naar de oude wijkindeling die de stad hanteerde voor administratieve doeleinden. B. Roof Marktwezen