Handgeschreven brief. 7 mei 1940. H. Tolsma, Henr. Ronnerstraat 1-I, Amsterdam (Zuid). Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat, Amsterdam. [Linksboven in paars stempel:] No 72 / 27/1
[Bovenaan in het midden in paars stempel:] M. 1941 20/5

Amsterdam 7 Mei 1940.

Aan den Heer Directeur van
het Marktwezen Amsterdam
Jan v Galenstraat.

Mijn heer.

Naar aanleiding uwer oproep tot vernieuwing
der ventvergunning, meldt ondergeteekende
houder van ventvergunning 23-47 voor Petro-
leum laat u dat hij op heden is te werk
gesteld bij de werkverruiming Woudenberg
en de ventvergunning in het bezit is van
Maatsch. Steun kantoor Marnixstraat. hopen-
de dat u voor vernieuwing zich met dit
kantoor in verbinding wil stellen aangezien
mij aldaar van de steun en in de werkver-
ruiming 25 cent. per week wordt afgehouden voor
de ventvergunning Hopende dat op deze manier
de zaak zoo in orde is teeken ik met groeten

H. Tolsma.
Henr: Ronnerstraat No 1^I
Amsterdam.
(zuid)

[Rechtsonder in potlood:] 72 In deze brief reageert de heer H. Tolsma op een oproep om zijn 'ventvergunning' (een vergunning om goederen op straat te verkopen) voor petroleum te vernieuwen. De kern van de brief is een administratieve mededeling: Tolsma kan de vergunning niet zelf overhandigen omdat hij via de 'werkverruiming' (een werkgelegenheidsproject van de overheid) tewerkgesteld is in Woudenberg.

Zijn fysieke vergunning bevindt zich bij het Maatschappelijk Steunkantoor aan de Marnixstraat. Opmerkelijk is dat er wekelijks 25 cent op zijn steunuitkering of loon wordt ingehouden om de kosten van deze vergunning te dekken. Tolsma verzoekt de directeur van het Marktwezen om de vernieuwing direct met dat kantoor te regelen. De toon is beleefd en plichtsgetrouw; de schrijver wil voorkomen dat hij zijn vergunning verliest door zijn nieuwe werksituatie. De datum van de brief, 7 mei 1940, is historisch zeer saillant. Het is slechts drie dagen voor de Duitse inval in Nederland (10 mei 1940). De brief ademt nog de sfeer van de vooroorlogse bureaucratie en de economische nasleep van de crisisjaren '30.

De term "werkverruiming" verwijst naar de grootschalige werkverschaffingsprojecten die de Nederlandse overheid inzette om de hoge werkloosheid te bestrijden. Arbeiders werden vaak ver van huis ingezet (zoals hier in Woudenberg) voor zwaar handwerk, zoals ontginning of wegenbouw.

Dat Tolsma petroleum ventte, duidt op een bescheiden sociaal-economische positie. Petroleum was destijds een essentiële brandstof voor koken en verlichting in veel Amsterdamse huishoudens. De administratieve stempels bovenin met het jaartal 1941 suggereren dat dit document ruim een jaar later, tijdens de bezetting, nogmaals is verwerkt of gearchiveerd door de gemeentelijke instanties. H. Tolsma Marktwezen