27 maart 1941 (gebaseerd op stempel/aantekening bovenaan). Betreft voorvallen van 22 maart en de week daaropvolgend. [Handgeschreven linksboven:]
No 77/U/1

[Handgeschreven midden boven:]
M.1941 27/3

[Stempel in rood potlood:]
77/8/217
28/3/41 HB

[Handgeschreven potlood:]
14 dagen
m. v. v. 24 Maart l.l.

[Getypte tekst:]

R A P P O R T .

In den loop van de vorige week werd ik gewaarschuwd door den grossier J.v.d. Valk,huurder van pakhuis Pier A No.10,die mij het navolgende mededeelde:-

Regelmatig worden bij mij van de achterzijde van mijn pakhuis kisten gestolen,speciaal z.g. "Barendrecht-kisten"; ik verzoek U hierop wel te willen toezien en zoo mogelijk den dader aan te houden.

Hedenmorgen omstreeks 7.15 uur,deelde den knecht van genoemden v.d. Valk mij mede,dat wederom van den stapel Barendrecht-kisten,welke achter het pakhuis stonden,een partij van drie stuks waren ontvreemd,welke hij aantrof op een handkar staande vlak bij zijn pakhuis op Pier A. Een dezer kisten was gemerkt met den naam "Van der Valk".

Naar aanleiding van deze laatste mededeeling heb ik omstreeks 9 uur een persoon genaamd: Evert van Gelderen,wonende Van Spilbergenstraat 35,twee hoog,te Amsterdam,gadegeslagen toen hij de ontvreemde kisten van de handkar afnam en inleverde bij genoemden Van der Valk.

Als gevolg hiervan heb ik genoemden Van Gelderen een verhoor afgenomen.Hij verklaarde mij het navolgende: "Hoe de zoo juist door mij bij Van der Valk ingeleverde kisten op mijn handkar zijn gekomen is mij onbekend;zeer waarschijnlijk heeft mijn patroon P.Roemer,wonende J.P.Heijestraat,deze op de handkar gezet."

Daar mij bekend was,dat er Zaterdag 22 Maart bij Barend van Dijk negen kisten gemerkt "Utrecht e.o." door van Gelderen waren ingeleverd - waarvoor geen statiegeld was terugbetaald,omdat Van Dijk de zaak niet vertrouwde en rechtstreeks aan den patroon van Van Gelderen wenschte te betalen - heb ik Van Gelderen de vraag gesteld,waar hij deze kisten vandaan had.Van Gelderen antwoordde hierop:"deze kisten kwamen van de zaak van mijn patroon".

Ik heb mij hierna in verbinding gesteld met genoemden Roemer en hem gevraagd of hij kisten gemerkt "Utrecht e.o." bij van Dijk had laten inleveren en zoo ja,hoeveel. Hierop verklaarde Roemer: "Door mij is aan niemand opdracht gegeven kisten bij Van Dijk in te leveren.Een dergelijke opdracht kon ik niet geven,omdat ik geen kisten gemerkt "Utrecht e.o." in mijn bezit had.Evenmin had ik z.g. Barendrecht-kisten in mijn bezit,zoodat ik aan Van Gelderen heden geen opdracht heb kunnen geven kisten met een zoodanig

[Tekst breekt af onderaan de pagina] Het document is een proces-verbaal of rechercheverslag betreffende de diefstal van transportkisten (zoals de bekende "Barendrecht-kisten") bij de havenpieren in Amsterdam. De grossier J.v.d. Valk had herhaaldelijk last van diefstallen.

De kern van de zaak is de aanhouding van Evert van Gelderen, die op heterdaad werd geobserveerd terwijl hij gestolen kisten hanteerde. Van Gelderen ontkent schuld en schuift de verantwoordelijkheid naar zijn werkgever, P. Roemer. Het rapport legt echter een patroon van verdacht gedrag bloot: Van Gelderen had eerder die week ook al kisten ingeleverd bij een andere partij (Van Dijk), waarbij het statiegeld niet werd uitgekeerd vanwege argwaan. De werkgever Roemer ontkent vervolgens elke betrokkenheid en verklaart zelfs dergelijke kisten niet in zijn bezit te hebben, waarmee hij het alibi van Van Gelderen ondergraaft. Dit document stamt uit maart 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Hoewel de bezetting een enorme impact had op het dagelijks leven, ging de opsporing van reguliere criminaliteit door de Nederlandse politie gewoon door. De haven van Amsterdam (Pier A) was een cruciaal logistiek punt.

Schaarste aan goederen en materialen zorgde in deze periode voor een toename in de diefstal van transportmiddelen zoals kisten en handkarren. "Barendrecht-kisten" waren standaard houten veilingkisten die veelvuldig werden hergebruikt en waarop statiegeld zat, wat ze een aantrekkelijk doelwit maakte voor diefstal en wederverkoop. De spelling ("pakhuis", "ontvreemd", "zoo") is kenmerkend voor de officiële ambtelijke schrijftaal van voor de spellinghervorming van Marchant. J.v.d. Valk (grossier) Evert van Gelderen (verdachte) P. Roemer (werkgever verdachte) Barend van Dijk (ontvanger kisten). Politie