Curriculumoverzicht / Lesprogramma. OVERZICHT CURSUSSTOF.

I. De ontwikkeling van het bedrijfsleven en zijn interne organisatie.
Kort historisch overzicht van den groei van het moderne bedrijf. Kenmerkende verschillen tusschen moderne en oude productiemethoden (toenemende specialisatie en overdracht van typische vakbekwaamheid op werktuigelijke hulpmiddelen). De noodzaak van goedkoop produceeren. Samenhang tusschen het laaghouden van kosten en de levensvatbaarheid van het bedrijf.
Moderne opbouw van organisaties (lijn-, functioneele- en staforganisatie).

II. Besturing van de productie.
Arbeidsontleding, werkvoorbereiding, planning, voortgangscontrôle, qualitatieve en quantitatieve inspectie der arbeidsprestatie.
Ontleding van te bewerken materialen, arbeidsproces en productiemiddelen. Beoordeeling van bestaande werkmethoden.
Ontleding van administratieve werkzaamheden. Formulierdiagrammen.
Methodeverbetering door fijnere ontleding. Vuistregels voor het vinden van verbeteringen. Ontwerpen van eenvoudige verbeteringen aan gereedschap. Het belang van doelmatige inrichting van de arbeidsplaats. Het feitelijke „plannen” en de voortgangscontrôle. Planborden. De doorlooptijd. Voor- en nadeelen van kettingarbeid en vragen bij het „afstemmen”.
Tusschenvoorraden wijzen vaak onvolkomenheden in werkregeling aan.
De gang van het werkstuk door het bedrijf. De onderlinge ligging van werkplaatsen en juiste plaats van machines en gereedschap.

III. De arbeider als mensch.
De rechte man op de rechte plaats. Het belang van goed personeel; wat slecht personeel kost. De psychotechniek; wat zij wel en wat zij niet kan. De opleiding en het inwerken van nieuw personeel. De onderlinge omgang, de verhouding tot het werk en de lessen der practische psychologie. Hoe bepaalde types behandeld moeten worden. Zelfkritiek en zelfbeoordeeling.

IV. Practische toepassing van arbeidsontleding en het vastleggen van de beste werkwijze.
Tijd- en bewegingsstudies; waarom en wanneer die noodzakelijk zijn. Het onderverdeelen van een handeling, ook naar den tijd. Kritiek op volgorde en doelmatigheid der handelingen. „Normaaltijden” als hulpmiddel voor het opzetten van verbeterde werkwijzen en het toekennen van een bepaalden arbeidstijd.
Hulpmiddelen bij de tijdstudie.
Practische voorbeelden van arbeidsontleding. Uitsluiten en opvullen van wachttijden. De opstelling van werktuigen en hulpmiddelen. Het belang van het vastleggen van de beste werkwijze. Het inleeren van een gewijzigde werkmethode.

Stadsdrukkerij Amsterdam
6340-3-42-150 Dit document bevat een gedetailleerd overzicht van een cursus gericht op bedrijfsbeheer en efficiëntieverbetering, waarschijnlijk bedoeld voor (toekomstig) kaderpersoneel, opzichters of personeelsfunctionarissen.

De tekst is sterk beïnvloed door het Taylorisme (Scientific Management), wat blijkt uit de focus op "arbeidsontleding", "tijd- en bewegingsstudies" en het maximaliseren van efficiëntie door middel van planning en controle. Opvallend is de combinatie van harde productietechnieken (zoals kettingarbeid en planborden) met vroege industriële psychologie onder de kop "De arbeider als mensch". Hoewel de arbeider wordt erkend als mens, blijft de benadering pragmatisch: psychologie wordt ingezet om de "rechte man op de rechte plaats" te krijgen en kosten door "slecht personeel" te voorkomen.

De terminologie ("psychotechniek", "lijn- en staforganisatie") is typerend voor de professionalisering van het bedrijfsleven in de eerste helft van de 20e eeuw. De datering onderaan (codering 6340-3-42-150) suggereert dat het document gedrukt is in maart 1942 door de Stadsdrukkerij Amsterdam. Dit was tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In die periode was er een grote druk op de Nederlandse industrie om de productiecapaciteit en efficiëntie te verhogen, deels ten behoeve van de Duitse oorlogseconomie.

De focus op "goedkoop produceeren" en "levensvatbaarheid van het bedrijf" weerspiegelt de economische realiteit van die tijd. Opleidingen zoals deze werden vaak verzorgd door instanties die de overgang naar modernere, meer gestroomlijnde industriële processen moesten faciliteren, waarbij men leunde op zowel Amerikaanse (Ford/Taylor) als Europese managementtheorieën die in het interbellum populair waren geworden. I. De