Dienstbrief / Rapport betreffende tuchtzaken. 8 december 1942. Directie/beheer van de Centrale Markt te Amsterdam. Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier (Amsterdam). [Links boven:]
VD/HB.

8a/70/1 M.
B.

[Rechts boven in handschrift:]
Extra

[Rechts midden:]
8 December 1942.

[Links midden:]
Straf contrôleurs
Centrale Markt.

[Rechts midden:]
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

In bijlage dezes hebben ondergeteekenden de eer U over te leggen rapporten van den dienstdoenden Chef-marktopzicht-ter C. Blom en den waarnemend bedrijfschef(bijlage I) in zake een plichtsverzaking van de op de Centrale Markt dienstdoen-de contrôleurs P.Smit, H. de Vries en J.Pietersma in den nacht van 2 December jl. Als bijlage II leggen wij over de betreffende verhooren van deze ambtenaren.

Vaststaat, dat genoemde contrôleurs op ernstige wijze hun plicht hebben verzaakt, doordat zij in den nacht van 2 December jl. met zijn drieën tusschen 2.15 uur en 3.20 uur in de portiersloge hebben gezeten, terwijl 2 van hen op het terrein hadden behooren te surveilleeren. Smit en De Vries hadden namelijk van 2 - 3 uur terreindienst en Pietersma en De Vries van 3 - 4 uur. Zij erkennen hun overtreding; er is echter verschil van meening over het volgende. De contrôleurs houden namelijk vol, dat twee van hen tusschen 2.15 uur en 3.20 uur uit de protiersloge zijn geweest en gesurveilleerd zouden hebben, hetgeen ten stelligste door Chef Blom wordt ontkend. Hoe dit ook zij, naar onze meening is in deze be-slissend, dat door allen wordt erkend, dat deze contrôleurs in plaats van op het terrein te contrôleeren, zij zich lang-durig in de portiersloge hebben opgehouden.

Waar aan de contrôleurs, speciaal in de nachturen, de be-waking van het terrein en de daarop opgeslagen goederen is opgedragen, is stellig niet licht op te nemen, dat zij deze taak - gelet op het groote aantal diefstallen, dat op de Cen-trale Markt wordt gepleegd - ook maar eenigszins verwaarloo-zen. Waar het vermoeden bestond, dat het thans vastgestelde des nachts wel meer gebeurde, is eenige weken geleden tot het instellen des nachts van wekelijksche personeelscontrôles door de Chefs op ongeregelde tijden besloten.

Waar het hier den eersten keer is, dat een dergelijke over-treding wordt geconstateerd, meenen wij te kunnen volstaan met U voor te stellen, de genoemde contrôleurs te straffen met schorsing gedurende 1 dag, zonder behoud van wedde.

Waar Smit in vasten dienst is, zal zijn straf door den * Inhoud: Het document betreft een officieel rapport over drie marktcontroleurs (Smit, De Vries en Pietersma) die tijdens hun nachtdienst op de Centrale Markt in Amsterdam zijn betrapt op "zitten" in de portiersloge in plaats van te surveilleren op het terrein.
* Taalgebruik: Het document is opgesteld in het ambtelijk Nederlands van de vroege jaren '40, met de destijds gangbare spelling (bijv. "ondergeteekenden", "wekelijksche", "wedde").
* Vormfouten in origineel: Er is een opvallende typefout in de tweede alinea waar "protiersloge" staat in plaats van "portiersloge". Ook de afbreking "Chef-marktopzicht-ter" is onhandig over twee regels verdeeld.
* Kernpunten:
* De overtreding vond plaats op 2 december 1942 tussen 02:15 en 03:20 uur.
* De controleurs geven de feiten deels toe, maar beweren tussendoor wel gelopen te hebben, wat door hun superieur (Chef Blom) wordt tegengesproken.
* Er wordt nadruk gelegd op het belang van bewaking vanwege het grote aantal diefstallen op de markt.
* Er is sprake van verscherpt toezicht ("wekelijksche personeelscontrôles") omdat men al vermoedde dat het personeel de kantjes eraf liep.
* De voorgestelde straf is relatief mild: één dag schorsing zonder loon ("zonder behoud van wedde"). * Historische periode: De brief dateert van december 1942, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland.
* Locatie: De Centrale Markt in Amsterdam (de huidige Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat). Dit was een vitaal knooppunt voor de voedselvoorziening van de stad.
* Schaarste en Diefstal: In 1942 was de voedselsituatie in Nederland al nijpend door rantsoenering. Diefstal van schaarse goederen op een distributiepunt als de Centrale Markt was een groot probleem, wat verklaart waarom de directie zo zwaar tilde aan een uur "verzaken" van de surveillance.
* Bestuur: De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was een cruciale functie in oorlogstijd, verantwoordelijk voor het voorkomen van honger en het handhaven van de ordelijke verdeling van voedsel in de gemeente Amsterdam. De brief toont aan dat zelfs kleine disciplinaire zaken bij het personeel op dit niveau werden gerapporteerd.