Archief 745
Inventaris 745-372
Pagina 510
Dossier 95
Jaar 1942
Stadsarchief

Getypte doorslag/afschrift van een officiële brief.

13 januari 1942. Van: Der Reichskommissar für die besetzten Niederländischen Gebiete, De Beaufragte für die Stadt Amsterdam (Hans Böhmcker). Aan: De Burgemeester van de Gemeente Amsterdam (Edward Voûte).

Origineel

Getypte doorslag/afschrift van een officiële brief. 13 januari 1942. Der Reichskommissar für die besetzten Niederländischen Gebiete, De Beaufragte für die Stadt Amsterdam (Hans Böhmcker). De Burgemeester van de Gemeente Amsterdam (Edward Voûte). No. 18/3/9 M. AFSCHRIFT.
No. 94/6 L.M.1942 No. 100/15 A.Z.1942.

DER REICHSKOMMISSAR
für die besetzten Nieder-
ländischen Gebiete.
De Beaufragte für die Stadt
Amsterdam.

Amsterdam, den 13.1.1942.
Museumplein 19.
Tel. 97101.

Betr. Michael Koopman.
Amsterdam, Lepelstr. 45/II

An den Bürgermeister der Gemeinde
Amsterdam

Amsterdam.
Rathaus.

Wie von mir festgestellt wurde, hat der Jude
Michael Koopman, Äpfel im Strassenhandel wesentlich über den festge-
setzten Preis verkauft. Die Angelegenheit wurde inzwischen der Inspectie
voor Prijsbeheersching gemeldet. Die dem M. Koopman abgenommenen Papiere
den "Persoonsbewijs"
den ""Legitimatiebewijs Luchtbeschermingsdienst"
den "Legitimatie Centrale Markt-Amsterdam"
den "Erkenningskaart Ned. Groenten- en Fruithandel"
die "Ventvergunning v.d. Gemeente Amsterdam"
füge ich in der Anlage bei.

In Vertretung:
w.g. onleesbaar
Referent. * Inhoud: De Beauftragte (de Duitse gevolmachtigde voor Amsterdam) informeert de burgemeester dat Michael Koopman, expliciet aangeduid als "der Jude", appels op de straatmarkt heeft verkocht boven de vastgestelde maximumprijs.
* Sancties: De zaak is gemeld bij de Inspectie voor Prijsbeheersching. Verder zijn alle essentiële werk- en identiteitspapieren van Koopman geconfisqueerd en met deze brief meegestuurd naar het stadhuis.
* Taalgebruik: Het document is opgesteld in het Duits, met uitzondering van de namen van de Nederlandse documenten en de Nederlandse functietitel "De Beaufragte" (waarin overigens een spelfout staat: het moet Beauftragte zijn). Het expliciete gebruik van de term "der Jude" is typerend voor de antisemitische categorisering door de bezetter.
* Status van het document: Het betreft een 'AFSCHRIFT', wat aangeeft dat dit een kopie is voor het dossier of voor een andere afdeling binnen het gemeentelijk apparaat. De ondertekening is gemerkt als "w.g. onleesbaar" (waarnemend getekend), wat vaak door een klerk werd genoteerd bij het overtypen van het origineel. * Prijsbeheersing: Tijdens de bezetting heerste er schaarste. Om zwarte handel tegen te gaan, stelde de bezetter strikte maximumprijzen vast. Overtredingen werden zwaar bestraft, zeker wanneer het Joodse burgers betrof.
* De Lepelstraat: Michael Koopman woonde in de Lepelstraat 45-II, midden in de Joodse buurt van Amsterdam (nabij het Weesperplein).
* Inbeslagname papieren: Door het innemen van het Persoonsbewijs en de Ventvergunning werd Koopman niet alleen zijn middel van bestaan ontnomen, maar werd hij ook juridisch vogelvrij verklaard. Zonder Persoonsbewijs liep een Joodse burger direct gevaar bij controles op straat.
* De Beauftragte: Hans Böhmcker was de Duitse toezichthouder op het Amsterdamse gemeentebestuur. Hij resideerde aan het Museumplein en speelde een centrale rol in de uitvoering van anti-Joodse maatregelen in de stad, waaronder de instelling van de Joodsche Raad.

Samenvatting

  • Inhoud: De Beauftragte (de Duitse gevolmachtigde voor Amsterdam) informeert de burgemeester dat Michael Koopman, expliciet aangeduid als "der Jude", appels op de straatmarkt heeft verkocht boven de vastgestelde maximumprijs.
  • Sancties: De zaak is gemeld bij de Inspectie voor Prijsbeheersching. Verder zijn alle essentiële werk- en identiteitspapieren van Koopman geconfisqueerd en met deze brief meegestuurd naar het stadhuis.
  • Taalgebruik: Het document is opgesteld in het Duits, met uitzondering van de namen van de Nederlandse documenten en de Nederlandse functietitel "De Beaufragte" (waarin overigens een spelfout staat: het moet Beauftragte zijn). Het expliciete gebruik van de term "der Jude" is typerend voor de antisemitische categorisering door de bezetter.
  • Status van het document: Het betreft een 'AFSCHRIFT', wat aangeeft dat dit een kopie is voor het dossier of voor een andere afdeling binnen het gemeentelijk apparaat. De ondertekening is gemerkt als "w.g. onleesbaar" (waarnemend getekend), wat vaak door een klerk werd genoteerd bij het overtypen van het origineel.

Historische Context

  • Prijsbeheersing: Tijdens de bezetting heerste er schaarste. Om zwarte handel tegen te gaan, stelde de bezetter strikte maximumprijzen vast. Overtredingen werden zwaar bestraft, zeker wanneer het Joodse burgers betrof.
  • De Lepelstraat: Michael Koopman woonde in de Lepelstraat 45-II, midden in de Joodse buurt van Amsterdam (nabij het Weesperplein).
  • Inbeslagname papieren: Door het innemen van het Persoonsbewijs en de Ventvergunning werd Koopman niet alleen zijn middel van bestaan ontnomen, maar werd hij ook juridisch vogelvrij verklaard. Zonder Persoonsbewijs liep een Joodse burger direct gevaar bij controles op straat.
  • De Beauftragte: Hans Böhmcker was de Duitse toezichthouder op het Amsterdamse gemeentebestuur. Hij resideerde aan het Museumplein en speelde een centrale rol in de uitvoering van anti-Joodse maatregelen in de stad, waaronder de instelling van de Joodsche Raad.

Kooplieden in dit dossier 100

I. Aap Zwanenburgwal Nwe Prinsengrt. t/o No. 69
E. Abrahams Waterlooplein den vleugel v/d brug over de Singelgrt. voor het Weesperplein.
A.V. de Jong Waterlooplein 6.12.'89
A. Hes Waterlooplein belasting heffing.
G. Degens Waterlooplein waarschijnlijk overleden
A. Judels Waterlooplein 29. 4.'09
A. Mok Waterlooplein belasting heffing
A. Mok Belastingheffing
A. Mol } belastingheffing
L. Allegro Waterlooplein bij het Gem. Zwembad "Het Nieuwe Diep".
A.M. Groenewoudt Waterlooplein 21. 4.'[9]3
M. Aronson meerdere Tilanusstr. voor No. 57
A. Schootranger
A. Smeragk
A. Tas Waterlooplein "
A. Vischschoonmaker Waterlooplein "
V. Smeerdijk Waterlooplein
S. Bacharach Waterlooplein Rembrandtspl. t/o No. 4-6.
B. Brijnisma
M.S. Adviseerde Waterlooplein Mosplein t/o No. 28
I. Beesemer Waterlooplein Weesperzijde bij den toegangsweg naar het tuindorp Watergraafsmeer.
S. Beesemer Waterlooplein A. Nieuwmarkt t/o No. 5<br>B. Nieuwmarkt t/o No. 1.
P. v. d. Berg Waterlooplein J.D. Meijerplein t/o No. 20
Ph. van de Berg (aanvrager) Waterlooplein 's-Gravesandeplein
M. Beugeltas meerdere Nw. Keizersgrt. t/o Z.W. vleugel v/d brug voor Weesperstr. t/o perc. N. Keizersgrt. 74
Sara Biet - Schelvis Waterlooplein J. Evertsenstr. t/o No. 72
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 1