Voorkeurskaart voor het bezetten van een marktplaats. MARKTWEZEN
AMSTERDAM
(onderstreept)

VOORKEURSKAART No. 205
INGEVOLGE ART. 8 VAN HET REGLEMENT OP DE MARKTEN

tot het bezetten van een plaats op de ~~Alg. Dagmarkt~~ / Weekmarkt
[Handgeschreven:] Waterlooplein

voor: [Handgeschreven:] J. Dorsch
geboren: [Handgeschreven:] 11-8-’97
of zijn / ~~haar~~ echtgenoot(e): [Handgeschreven:] A. Walvisch 1/4 ’96

AMSTERDAM, [Handgeschreven:] 4 Febr. 1942.
De Directeur van het Marktwezen,
[Onduidelijke handtekening in rode inkt]

[Margetekst verticaal rechts:]
N.B. DEZE KAART IS STRIKT PERSOONLIJK.

[Voetnoot links:]
M.W. 48 - Stadsdrukkerij Amsterdam 24637-12-41-2000-1974 Dit document is een officiële administratieve kaart die het recht verleent op een standplaats op een Amsterdamse markt. De kaart is specifiek voor de weekmarkt op het Waterlooplein. In de bureaucratische context van die tijd was een voorkeurskaart essentieel voor markthandelaren om hun vaste plek en daarmee hun inkomen te waarborgen.

Enkele observaties:
* Datering: De kaart is uitgegeven op 4 februari 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland.
* Wijzigingen: De optie "Alg. Dagmarkt" is doorgehaald ten gunste van "Weekmarkt".
* Personen: De kaart staat op naam van J. Dorsch, met vermelding van zijn echtgenote A. Walvisch. De geboortedata zijn respectievelijk 11 augustus 1897 en 1 april 1896.
* Drukwerk: De code onderaan duidt op een formulier van de Stadsdrukkerij Amsterdam uit december 1941 (12-41), geproduceerd in een oplage van 2000 stuks. De datum en de locatie (Waterlooplein) zijn historisch zeer beladen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden markten door de bezetter gebruikt als instrument voor segregatie. Het Waterlooplein, van oudsher het hart van de Joodse handel in Amsterdam, werd in 1941 door de nazi's aangewezen als een van de weinige plekken waar Joodse handelaren nog mochten staan (de zogenaamde "Joodsche markten").

Uit historische bronnen (zoals het Joods Monument) blijkt dat Jacob Dorsch en Anna Walvisch-Dorsch inderdaad een Joods echtpaar waren dat in Amsterdam woonde. Het tragische aspect van dit document is dat het slechts zeven maanden voor hun deportatie is uitgegeven; beiden zijn in september 1942 vermoord in Auschwitz. Deze kaart is daarmee een tastbaar bewijs van hoe de bureaucratie van het dagelijks leven doorliep tot vlak voor de totale vernietiging van de Joodse gemeenschap. A. Walvisch J. Dorsch Gemeente Amsterdam Marktwezen