Briefkaart (administratieve correspondentie).
Origineel
Briefkaart (administratieve correspondentie). 6 september 1942 (poststempel); 10 september 1942 (handgeschreven aantekening). H. Kerkmeester, Montelbaanstraat 1, Amsterdam. Linkerbovenzijde (handgeschreven):
pl. 6 Waterlooplein.
wordt ingetrokken.
ombergen [?]
Smit [?] 10/9 '42
Midden links (stempels):
Nº 30/58/1 M. 1942 [paarse stempel]
GEZIEN
DE INSPECTEUR,
[handtekening: de Haan] [paarse stempel met handgeschreven toevoeging]
Linkeronderzijde (afzender):
AFZ. H. Kerkmeester
Montelbaanstr. Nº 1
Amsterdam
Rechterbovenzijde (handgeschreven):
991
2/9
Rechterbovenzijde (poststempel/tekst):
LAAT VOOR DE POST LANGS GEHEELEN BOVENKANT
POSTERIJEN VRIJ [onderdeel van stempel]
AMSTERDAM C.S.
6 IX 10-11
1942
Adreszijde (handgeschreven):
Aan den Directeur
van het Marktwezen
Jan van Galenstraat
No 14
Amsterdam Dit document is een administratieve vastlegging betreffende de marktvergunning van een koopman genaamd H. Kerkmeester. De kernboodschap staat linksboven: "pl. 6 Waterlooplein wordt ingetrokken." Dit duidt op het beëindigen van de standplaatsvergunning voor plek nummer 6 op de Waterloopleinmarkt in Amsterdam.
De paarse stempels tonen aan dat het document door de bureaucratische molen van de gemeente Amsterdam (Dienst van het Marktwezen) is gegaan. De "M." in de nummerstempel staat waarschijnlijk voor "Marktwezen". De inspecteur (De Haan) heeft de intrekking formeel gezien en ondertekend.
De timing van deze intrekking (september 1942) is uiterst betekenisvol. De Waterloopleinmarkt lag in het hart van de Joodse buurt van Amsterdam. Tijdens de bezetting werden Joodse marktkooplieden stelselmatig uit het economische leven geweerd. Het document moet worden gezien in het licht van de Jodenvervolging tijdens de Tweede Wereldoorlog. Vanaf 1941 voerden de Duitse bezetters steeds strengere beperkingen in voor Joodse handelaren. In 1942 was het proces van uitsluiting vrijwel voltooid: Joden mochten alleen nog op speciale "Joodse markten" staan, voordat ook dat verboden werd en de deportaties op grote schaal begonnen.
De afzender, H. Kerkmeester, is met grote waarschijnlijkheid Hartog Kerkmeester (geboren in 1888), die inderdaad op Montelbaanstraat 1 woonde. Uit archieven (zoals het Joods Monument) blijkt dat Hartog Kerkmeester in oktober 1942, slechts één maand na het versturen van deze kaart en de intrekking van zijn marktplaats, in Auschwitz is vermoord. De zakelijke, droge toon van deze administratieve kaart vormt daarmee een schril contrast met de tragische menselijke realiteit van de Holocaust. De Jan van Galenstraat 14 was het adres van de Centrale Markthallen, waar de administratie van het Amsterdamse marktwezen was gevestigd. H. Kerkmeester Gemeente Amsterdam Marktwezen